• Thứ Bảy, 23/07/2011 16:22 (GMT+7)

    Doanh số tụt dốc, tương lai nào cho Nokia?

    V.Lê
    Doanh số liên tục giảm trong nửa đầu 2011 (giảm đến 11%), Nokia đang đánh mất ngôi vị trên thị trường điện thoại. Tương lai nào cho Nokia trong "cơn bão" smartphone?

    Thời của Nokia đã qua?
    Theo báo cáo kết quả kinh doanh của Nokia đưa ra ngày 21/7/2011, trong quý 2/2011, doanh thu của Nokia tiếp tục giảm đến 692 triệu USD trong tổng số doanh thu là 13,2 tỷ USD, cũng có nghĩa là doanh số thu của họ đã mất hơn 1 tỷ USD trong năm nay, so với cùng kỳ năm ngoái. Điều này chưa đến nỗi đẩy tình cảnh của Nokia vào khu vực báo động nhưng tương lai của Nokia có vẻ không mấy tươi sáng, ít nhất cho đến hết 2011. Dưới đây là 5 lý do.

    Điện thoại truyền thống không thể cứu nguy

    Mỗi lần nói về những khó khăn mà Nokia đang phải đối mặt với, những tín đồ trung thành của thương hiệu này đều phản bác và tự trấn tĩnh bằng cách đưa ra một vài mẫu platform nào đó đang được Nokia nghiên cứu. Trên thực tế, Nokia vẫn là công ty bán ra nhiều loại điện thoại truyền thống hơn hầu hết các hãng khác cộng lại. Nhưng điều này lại không thấy tương thích với xu hướng chung khi cả thế giới đang dịch chuyển về phía các dòng smartphone.

    Doanh số bán ra của Nokia đã thể hiện rất rõ điều này: Toàn bộ doanh thu từ việc bán các điện thoại cầm tay giảm 20% trong năm 2010, và giảm 25% trong quý vừa rồi. Cùng với việc giảm 3% về giá trị cổ phiếu ASP (hiện tại là 36 euro (51,20 USD) của Nokia, điều đó cũng có nghĩa là, Nokia đã đánh mất đi nguồn thu vào khoảng 692 triệu USD trong phần thu nhập của mình.

    Smartphone không thể bù đắp

    Trong khi doanh số bán hàng của các loại feature phone giảm sút, người ta hy vọng rằng lợi nhuận biên cao của các smartphone Nokia sẽ khiến tình hình thay đổi. Nhưng điều này đã không xảy ra. Nokia đã không sinh lời được từ thị trường smartphone giống như điều mà Apple hay Samsung đang tiến hành.

    Apple vừa mới thông báo đã có 20,34 triệu chiếc iPhone được bán ra trong quý vừa rồi, tăng 142% so với 1 năm trước đó. Trong khi ấy, cũng vào thời điểm này, Samsung dự tính rằng họ bán được không ít hơn 20 triệu chiếc. Đó là thực tế. trong khi smartphone của Nokia từ năm ngoái đã giảm đến 34%, với số lượng bán được chỉ là 16,7 triệu chiếc. Cổ phiếu ASP từng tăng 2%, nhưng mức tăng này cũng không đủ để bù đắp cho sự tụt dốc của doanh số bán hàng.

    “Cứu cánh” chưa đến

    Chắc chắn Nokia sẽ vẫn phải chờ, ít nhất là một quý, nếu như không muốn nói là 2 quý, nữa mới có thể bắt đầu chuyển sang kinh doanh các thiết bị chạy Microsoft Windows Phone 7 – vốn được cho là cứu cánh cho smartphone của Nokia. Ngày 22/7/2011, chính Giám đốc Điều hành Stephen Elop cũng khẳng định rằng, Nokia sẽ ra mắt thiết bị chạy nền tảng này vào cuối năm nay. Điều này cũng có nghĩa rằng rất có thể tình hình kinh doanh của Nokia sẽ tiếp tục rơi thảm hại cho đến hết năm 2011. Và cũng chẳng mấy chắc chắn rằng thiết bị chạy Windows Phone 7 đầu tiên sẽ do Nokia sản xuất, khi mà có gì khác biệt giữa Nokia với những cái tên khác như LG, Samsung, và HTC?

    Hơn thế nữa, những người trung thành với Nokia luôn hô hào rằng phần cứng của Nokia là số 1. Bạn có thể đồng tình với điều đó. Nhưng vấn đề là Nokia luôn sản xuất phần cứng tốt, nhưng chỉ thế thì chưa đủ để cứu họ. Thứ 2, chưa chắc tự tay Nokia đã sản xuất chiếc điện thoại chạy nền tảng của Microsoft đầu tiên, mà có khi họ lại đi thuê gia công ở một nước thứ 3 nào đó, như Đài Loan chẳng hạn. Nói cách khác, việc chuyển đổi kinh doanh ở dòng smartphone của Nokia vẫn gặp quá nhiều rủi ro, và sẽ tốn kha khá thời gian để Nokia có thể chạy “nuột” với platform mới này.

    Android đang “làm mưa làm gió” ở mọi phân khúc

    Có thể thấy rõ, Nokia rất khó cạnh tranh trong thị trường smartphone khi mà các thiết bị chạy iOS và Android đang chiếm thế thượng phong. Android sẽ làm Nokia tổn thất nhiều hơn nữa. Google đang kích hoạt 550.000 thiết bị Android mỗi ngày, tính cả điện thoại di động và máy tính bảng (trong đó phần lớn là điện thoại) ở cả phân khúc cao cấp và thấp cấp.

    Các dòng smartphone cao cấp đang bán rất chạy ở phân khúc của nó. Đồng thời, các Android giá rẻ lại bùng nổ ở phân khúc nơi các feature phone từng thống trị. Có thể đưa ra những ví dụ cụ thể. Tại Ấn Độ, từ cuối năm 2010 đã có thêm 500 triệu người dùng smartphone Android. Tại Trung Quốc, Nokia vừa đánh mất 52% thị phần ngay trong quý vừa rồi. Ở những quốc gia như thế, so với một chiếc điện thoại truyền thống, thì việc sắm một chiếc smartphone Android tầm trung bình hay giá rẻ mang lại nhiều chức năng hơn hẳn, trong khi số tiền họ phải trả thêm cũng không đáng là bao. Thậm chí, ngay tại Mỹ, những chiếc điện thoại Androi có giá tầm 149 USD (không kèm hợp đồng với nhà mạng) đã xuất hiện, và người ta cho rằng đến cuối năm 2011, số tiền này sẽ giảm xuống mức dưới 100 USD.

    Giá trị thương hiệu còn lại là bao nhiêu?

    Bên cạnh những khó khăn lớn nhìn thấy được đối với Nokia vào thời điểm này, thậm chí còn vô số những rủi ro vô hình, như khi thương hiệu bị mờ nhạt. Tomi Ahonen đã từng nhận xét về thương hiệu toàn cầu của Nokia rằng: “Nhiều người dùng điện thoại Nokia hơn uống Coca-Cola, hơn mặc jeans của Levis, hơn nói về đồng hồ Timex, hơn đi giày thể thao Nike, hơn cả viết những cây hiệu Bic...". Nhưng khi mà doanh số bán hàng của Nokia tiếp tục giảm sút, cũng có nghĩa là thương hiệu cũng dần mất giá trị trong con mắt của người dùng và sự tin tưởng của nhà đầu tư.

    Với smartphone nói chung, thương hiệu không chỉ quan trọng với phần cứng, mà còn phải là chất lượng của phần mềm và dịch vụ đi kèm. Người tiêu dùng đang theo đuổi các platform có tiếng tăm và cả hệ sinh thái xung quanh nó. Nói một cách dễ hiểu hơn, chẳng hạn khi người dùng mua điện thoại iPhone, họ muốn mọi dịch vụ trọn gói mà công ty vốn nổi tiếng về khả năng cung cấp trải nghiệm người dùng này mang lại.

    Và giờ đây người dùng sẽ hình dung về smartphone của Nokia với điều gì, sau những tụt dốc của thương hiệu này?

    Nguồn: Businessweek, 22/7/2011