• Thứ Năm, 08/01/2004 09:03 (GMT+7)

    Những nâng cấp đáng giá dưới 100 USD

    Bạn có thể dạy thủ thuật mới cho một PC cũ được không? Dứt khoát là có thể. Nếu không biết đến 23 tính năng bổ sung dưới đây, bạn sẽ không bao giờ có được những thành quả tương tự rẻ hơn và dễ dàng hơn.
    Một điều hiển nhiên là ai cũng cố gắng tiêu tiền một cách thông minh. Bài viết này giới thiệu những cách mở rộng khả năng PC – từ nhiếp ảnh số, hội thảo qua web, âm nhạc, cho đến kết nối mạng; không quên chú ý đến vấn đề tài chính. Các sản phẩm được giới thiệu ở đây đều có giá trong khoảng 100 USD. Đặc biệt là những tính năng bổ sung này đều dễ thiết lập và mang lại giá trị cao hơn số tiền phải bỏ ra.
    Ảnh số: những máy chụp hình và quét giá rẻ
    Bạn có phải là loại người mê nhiếp ảnh bằng máy ảnh dùng một lần và thích thú với quảng cáo miễn phí? Nếu đúng vậy thì ý định dành ra 400 USD hoặc hơn để mua một máy ảnh số đúng thị hiếu cũng không có gì là quá vội vàng trong trào lưu hiện nay. Rất may, bạn không phải chi nhiều tiền như vậy để tham gia vào cuộc cách mạng ảnh số.

    Máy ảnh số nhỏ nhắn và đơn giản hiệu SiPix StyleCam giá chỉ 70 USD rất thích hợp với người mới vào nghề. Kiểu máy ngắm-và-chụp, không điều chỉnh rườm rà này có kích thước rất nhỏ. Nó chạy bằng hai pin tiểu AAA alkaline, có thể lưu khoảng 60 ảnh trong bộ nhớ 8MB, nối với PC bằng cáp USB để lấy ảnh. StyleCam không có các tính năng thường thấy trên các máy ảnh đắt tiền như đèn flash, LCD, ống kính zoom và khe cắm card nhớ.
    Ảnh chụp bằng máy SiPix có thể làm hài lòng bạn; chúng khá xinh, vừa đủ để gửi e-mail cho bạn bè và đưa lên trang web. Và nếu bạn chụp trong điều kiện đủ sáng, máy sẽ cho những bức ảnh đủ để in trên giấy khổ 3x5 inch. Nhưng với độ phân giải 640x480 pixel (so với 1200x1600 pixel của những loại máy giá 350 USD trở lên), máy SiPix này không tạo được những tấm hình chất lượng cao.
    Nếu không chụp mà bạn muốn quét lại những tấm hình cũ đang xếp trên gác thượng, thì máy quét Canon CanoScan N670U giá 99 USD sẽ rất đắc dụng. Nó tạo ra những hình quét màu chất lượng khá tốt dù tốc độ chậm. Máy này nhỏ, nhẹ và mặt trước có ba nút khởi động nhanh để quét, sao, và gửi e-mail. N670U không ngốn điện như nhiều máy quét khác, nó có thể dùng nguồn điện khiêm tốn USB của PC. N670U không có các phụ tùng mà các máy quét cùng mức giá có kèm theo như bộ quét phim trong (cho phim dương bản hoặc âm bản) và khay nạp giấy tự động. Ngoài ra, bạn cũng có thể tìm thấy những scanner tương đương với giá trên dưới 100 USD của Acer, Epson, Genius, HP đang có trên thị trường.

    Tính năng tăng cường và in ấn

    Các phần mềm kèm theo máy quét Canon có Adobe Photoshop Elements, chương trình biên tập hình với giao diện sáng sủa và dễ dùng. Chương trình này có giá khoảng 90 USD nếu mua riêng. Photoshop Elements có thể thực hiện các công việc như tăng độ nét và thay đổi kích thước ảnh, khử hiệu ứng mắt đỏ trong các hình chụp có flash. Phần mềm này cũng có một trình xem ảnh nhỏ. Tuy nhiên, nếu muốn có công cụ mạnh hơn bạn có thể dùng phần mềm ACDSee 4.0 của ACD System. Đây là phần mềm quản lý hình ảnh có giao diện giống như Windows Explorer (với các folder nằm bên trái và các hình chụp được thu nhỏ nằm phía bên phải), cho phép thay đổi định dạng, kích thước và độ sáng của ảnh. Hãng ACD System cho phép dùng thử chương trình trong 30 ngày hoặc mua hẳn với giá 50 USD.

    Xử lý ảnh trong Elements và ACDSee cần nhiều tài nguyên máy tính, bạn nên bổ sung thêm RAM cho PC – nhất là khi bạn có dưới 256MB. Tuy không nhất thiết, nhưng RAM bổ sung có thể tăng tốc độ của quá trình mở, biên tập hoặc cất giữ hình ảnh. Giá bộ nhớ lên xuống hầu như hàng ngày, nhưng ở thời điểm hiện nay bạn có thể mua 256MB bộ nhớ DDR với giá khoảng 85 USD, hoặc 128MB với giá khoảng 45 USD, thậm chí còn thấp hơn.

    Sau khi chụp (hoặc quét) và biên tập ảnh xong, có thể bạn muốn “khoe” thành quả với bạn bè và đồng nghiệp. Epson Stylus C60 giá 99 USD có thể làm công việc in ấn một cách nhanh chóng. Nó in tốt cả đồ họa lẫn văn bản, thể hiện tốt các chi tiết tinh tế trong ảnh. Nếu in trên giấy chuyên dùng, ảnh sẽ rực rỡ nhưng hơi ngả sang sắc đỏ. HP DeskJet 656C cũng là tuỳ chọn thích hợp với giá 80 USD.

    Một công cụ tiện dụng cho những người mê chụp ảnh: Nếu bạn đã có hoặc định mua máy ảnh số dùng card nhớ CompactFlash hoặc SmartMedia, bạn nên mua thêm đầu đọc card. Đó là một thiết bị nhỏ gắn ngoài cho phép bạn lấy ảnh vào máy tính từ card nhớ nhanh chóng và dễ dàng hơn dùng cáp USB. Đầu đọc card cũng giúp bạn tiết kiệm pin cho máy chụp hình – việc tải ảnh vào PC bằng cáp USB phải lấy điện của pin.

    Đầu đọc card Microtech USB CameraMate giá 45 USD của SCM Microsystems có cả hai khe cắm cho CompactFlash và SmartMedia. Nếu bạn chỉ cần hỗ trợ một loại card nhớ như CompactFlash, SmartMedia, Memory Stick, hoặc MultiMediaCard/Secure Digital, bạn có thể mua máy đọc card một khe cắm với giá chỉ 25 USD.

     

    Web: nghe và nói

    Lâu ngày không thăm hỏi hoặc gọi điện cho bạn bè ở phương xa, bạn có thể thanh minh bằng những thuật ngữ như thiếu thời gian, tiết kiệm..., hẳn sẽ có người nghĩ bạn là kẻ hà tiện, keo kiệt, đứa “rán sành ra mỡ”. Nhưng giờ thì bạn đã có giải pháp hợp túi tiền lại vừa đẹp lòng bè bạn phương xa.

    Bằng cách lắp thêm máy thu hình webcam và tai nghe-nói vào PC, bạn đã có một kênh liên lạc tuyệt diệu. Thay vì phải bỏ tiền vé đi lại, bạn hãy gửi cho bạn bè một video e-mail để họ vừa nghe được giọng nói vừa thấy được vẻ mặt tươi cười của bạn. Khi muốn tán chuyện, bạn hãy lên Net. Chỉ cần có phần mềm thích hợp, bạn hoàn toàn có thể thực hiện một cuộc hình đàm videophone vui vẻ.

    Khi phải chọn webcam, bí quyết là chọn loại nào cho hình ảnh đẹp và mịn. Video Blaster Webcam Plus giá 50 USD của Creative cho hình ảnh nét, độ phân giải 320x240 pixel với 30 khung hình/giây (nếu nhỏ hơn tốc độ này, hình video sẽ bị rung, giật). Cài đặt Webcam Plus rất dễ: nạp phần mềm vào PC, cắm máy thu hình vào cổng USB là xong. Với giá thấp hơn 30 USD, USB Internet Video Camera của Genius cũng là sản phẩm rất đáng mua.

    Tuy nhiên, không như một số webcam khác, thiết bị của hãng Creative Video Blaster không có microphone lắp sẵn bên trong. Nếu muốn hình kèm theo tiếng, bạn có thể dùng thêm tai nghe-nói. Plantronics Audio 70 giá 16 USD đủ dùng, microphone loại bỏ được tạp âm nền và tai nghe cho âm thanh rõ ràng. Tổ hợp này cắm trực tiếp vào jack microphone và loa trên card âm thanh trong PC, nên bạn không cần dùng bất kỳ driver nào (khác với loại tổ hợp nói-nghe cắm vào cổng USB).

     

    Mặt đối mặt

    Đến đây bạn đã trang bị xong phần cứng, chỉ cần thêm một phần mềm nữa là có thể tiếp cận với bạn bè. Messenger có trong Windows XP của Microsoft có thể đáp ứng yêu cầu. Phần mềm truyền thông tin tức thời này cho phép thực hiện videophone khá thú vị và dễ dàng hơn so với phần mềm NetMeeting. Không những có thể nói chuyện với bạn bè mà bạn còn có thể nhìn thấy họ đang nói, như họ nhìn thấy bạn. Chất lượng rất tốt nếu dùng kết nối băng rộng (hơi hiếm ở Việt Nam); tất nhiên các cuộc gọi đều miễn phí. Điều kiện là gì? Cả hai phía đều phải chạy Windows XP.

    Ngay cả trường hợp nhiều bạn bè và người thân của bạn không tham gia vào cuộc đua nâng cấp hệ điều hành, thì bạn vẫn có những cách ít tốn kém để liên lạc. Hầu hết khách hàng tham gia gửi tin nhắn – AOL Instant Messenger, MSN Messenger, và Yahoo Instant Messenger chẳng hạn – đều được cung cấp tính năng tán gẫu bằng tiếng nói miễn phí qua Internet; tất nhiên nếu có băng rộng thì rất tuyệt.

    Thế nếu bạn không có kết nối băng rộng? Thông điệp video e-mail là cách tốt nhất để liên lạc với bạn bè và người thân hầu như trên khắp thế giới. Dĩ nhiên bạn sẽ phải ghi một đoạn video bằng phần mềm webcam và gửi nó đi ở dạng đính kèm e-mail. Nhưng kích thước của tập tin này thường vượt quá dung lượng cho phép của hầu hết các hộp thư email. Phần mềm Videolive Mail 4.0 (40 USD) của CyberLink thu nhỏ các thông điệp e-mail đến kích thước chấp nhận được, rồi tự động đóng gói chúng lại bằng Outlook, Outlook Express, hoặc trình e-mail bạn dùng. Người nhận sẽ nhấn chuột vào một liên kết và xem đoạn video đó trong Windows Media Player. Bạn có thể điều chỉnh đoạn ghi tiếng lẫn đoạn ghi video để tạo ra những kích thước tập tin khác nhau. Nếu người nhận của bạn dùng kết nối quay số tốc độ chậm, bạn có thể tạo đoạn video nhỏ hơn bằng cách hạ thấp tốc độ khung hình và dùng chất lượng âm thanh điện thoại. Nếu gửi đoạn video đó cho một người nhận sử dụng kết nối băng rộng, bạn có thể nâng tốc độ lên 30 khung hình/giây và dùng chất lượng âm thanh CD.

     

    Âm nhạc: Tăng cường âm lượng

    Hỡi những người mê nhạc! Các bạn có muốn biến hộp loa bé tí của mình thành một phòng hòa nhạc, một nhà hát gia đình, hay một studio nhạc? Hoàn toàn có thể, chỉ cần bổ sung thêm một ít bộ phận có giá vừa phải, và cài đặt phần mềm mới. Sau đây là cách biến PC thành chiếc máy có âm lượng “tàn khốc”.

    Đầu tiên là mua một card âm thanh có thể tạo lại mọi thứ tiếng mà phần mềm có thể tạo ra. Nếu card âm thanh trong PC của bạn không hỗ trợ âm thanh Dolby Digital 5.1 thì nên nâng cấp lên card Creative Sound Blaster Audigy MP3+ giá 99 USD. Nó hoạt động ổn định và cho dải tiếng bass và treb khá rộng. Card Audigy MP3+ còn có cổng IEEE 1394 để nối với các thiết bị như máy quay video số, phần mềm để tạo MP3 và xem phim. Tuy nhiên, tài liệu kỹ thuật đi theo card Audigy khó hiểu, việc cài đặt cần phải có một ít khéo léo. Bạn nên dùng tiện ích Audio HQ để quản lý các thông số cho loa, âm lượng, và equalizer.

    Nếu e ngại sự phức tạp của card Audigy, bạn thử dùng card âm thanh Voyetra Turtle Beach Santa Cruz giá 79 USD. Card này cài đặt đơn giản và có kèm theo tiện ích điều khiển rất tốt. Mặc dù nó không có một số tính năng tiên tiến của Audigy, nhưng vẫn cho chất lượng âm thanh gần như tương tự.

    Dù card âm thanh có tốt đến đâu đi nữa cũng không tạo ra được âm thanh tốt nếu không có bộ loa chất lượng cao. Bộ loa Inspire 5.1 5300 giá 90 USD của Creative có thể cho âm thanh chất lượng như nhà hát. Nó gồm các loa giữa, phải, và trái; hai loa âm thanh vòm; và một loa trầm subwoofer. Hệ thống loa này đã tạo ra được nhiều loại tiếng phong phú và các âm cực trầm, cũng như những hiệu ứng âm thanh khá trung thực khi chơi game và xem  phim. Cách xếp đặt loa rất quan trọng để đạt được hiệu quả âm thanh vừa ý. Chiếc loa giữa của Creative Inspire có dạng khối vuông nên có thể đặt trước màn hình LCD hay đặt ngay trên màn hình  CRT. Loa âm thanh vòm có thể đặt hai bên hoặc phía sau bạn, ngang với tầm tai.

     

    Vượt quá âm thanh bình thường

    Khả năng của hệ thống loa Creative Inspire vượt quá những yêu cầu âm thanh bình thường, nhưng người mê nhạc có thể xem xét để chọn dùng bộ loa Harman multimedia JBL Sonnet giá 100 USD. Hệ thống âm thanh này rất “bén”, tiếng trầm chắc, bạn dùng để nghe tác phẩm ưa thích sẽ rất “đã”.

    Bạn có muốn xem phim DVD trên máy tính? Nếu PC của bạn thuộc loại mới, có thể bạn có sẵn ổ đĩa DVD-ROM, còn nếu PC đã cũ, bạn hãy cố tìm mua ổ đĩa 16x/48x SD-M1612 giá 72 USD của Toshiba.

    Về phần mềm, bạn có thể tìm các ứng dụng đi kèm theo card âm thanh Audigy, hoặc chương trình dễ dùng nào đó, chẳng hạn như Power DVD của CyberLink. Tính năng Dolby Pro Logic II tiện dụng của Power DVD cho phép đưa tín hiệu nhạc stereo ra loa, tạo âm thanh vòm. Hãng CyberLink đưa ra phiên bản Power DVD cho phép dùng thử miễn phí trong thời gian 30 ngày, phần mềm này có giá 50 USD.

    Để chơi nhạc CD và MP3, bạn có thể chọn trình RealOne miễn phí của Real Networks. Giao diện của nó có hệ thống quản lý tập tin dễ dùng, chép nhạc thành dạng MP3 hoặc Real với tốc độ cực nhanh. Tất nhiên bạn cần có ổ CD-RW để làm công việc này, và ổ đĩa GCE-8240-B của LG Electronics, giá 100 USD rất đáng quan tâm. Nếu cần có ổ đĩa vừa CD-RW vừa DVD-ROM bạn nên nghĩ đến ổ đĩa CD-RW/DVD-ROM. Mặc dù giá của nó xấp xỉ hai ổ đĩa riêng, nhưng không bị tranh chấp khi cài đặt. Tuy vậy, với hai ổ đĩa bạn có thể thực hiện sao chép dễ dàng hơn nhiều.

    Nếu không muốn làm phiền những người xung quanh hay muốn thưởng thức âm nhạc riêng tư, bạn hãy trang bị bộ tai nghe chất lượng cao. Bộ tai nghe MDRV300 Studo Monitor Series giá 50 USD của Sony nghe được đầy đủ các âm trầm và âm cao trong một dải khá rộng. Nhược điểm: với đai kim loại, bộ tai nghe của Sony dùng không được thoải mái lắm.

     

    Kết nối mạng: Hầu như từ tay không

    Chúng ta sẽ xem xét ba cách rẻ tiền nhất để liên kết hai hay nhiều PC nhằm chia sẻ tập tin, máy in, và kết nối web. Cách nào phù hợp với bạn? Điều này tùy thuộc vào việc các máy được đặt ở đâu và bạn sẽ chi bao nhiêu tiền.

    Cách rẻ nhất để kết mạng hai máy tính có trang bị card mạng là sử dụng cáp nối chéo ethernet chẳng hạn, bạn có thể ra các dịch vụ vi tính lớn để nhờ bấm loại cáp này. Nếu cần phải lắp thêm card ethernet, bạn có thể mua với giá khoảng 20 USD đối với hàng hiệu như 3Com. Với cách lắp đặt này, bạn có thể chia sẻ các tập tin và máy in. Trường hợp có phần mềm Internet Connection Sharing của Windows (từ Windows 98SE trở đi) đã được cài đặt trên PC chủ, bạn còn có thể chia sẻ kết nối internet quay số. Việc cài đặt khá dễ dàng, tốc độ chia sẻ tập tin khá nhanh, và tốc độ lướt web xấp xỉ như khi dùng modem riêng. Còn nhược điểm? Cả hai PC đều phải bật điện, và bạn không thể chia sẻ kết nối web băng rộng, trừ khi PC chủ có modem băng rộng hoặc hai card ethernet.

     

    Hãy kết nối

    Một cách khác dễ thực hiện và ít tốn kém để truyền tập tin giữa các PC, hoặc giữa một PC và một máy Mac, là dùng cáp USB. Ví dụ SmartLink và phần mềm kèm theo giá 40 USD của Iogear. Tuy nhiên, SmartLink chậm hơn nhiều so với cáp ethernet, và bạn không thể chia sẻ kết nối web. Lời khuyên: nên dùng cáp đấu chéo – trừ khi bạn đi công tác.

    Nếu bạn có vài ba máy tính thì cáp đấu chéo cũng như cáp USB đều không giúp được gì trong việc ghép nối. Trường hợp này bạn phải dùng hub hay bộ chuyển mạch (và phần mềm Internet Connection Sharing để truy cập web bằng quay số), nhưng với cách sắp xếp này vẫn cần một PC chủ luôn bật. Lý do là vì hub và bộ chuyển mạch đều không thể chia sẻ cho nhiều máy tính một địa chỉ IP (Internet Protocol) mà nhà cung cấp dịch vụ Internet cấp cho bạn. Nói cách khác chúng không có khả năng định tuyến. Giải pháp tốt hơn – nhưng cũng đắt tiền hơn một ít – là dùng bộ gateway/router, trong đó hầu như lúc nào cũng gồm cả hub hoặc bộ chuyển mạch lắp sẵn, và bạn có thể nối nó với nhiều máy tính có card ethernet. Tất cả gateway/router đều có khả năng bảo mật giống như firewall, và hầu như đều có các tính năng cho phép chạy một máy chủ web. Bộ gateway/router thay thế cho máy chủ, hoạt động thường trực, và tiêu hao rất ít điện.

    Sau cùng, các bộ gateway/router hiện nay đều nằm trong tầm tay của bạn. Nhiều công ty mạng đã đưa ra các bộ gateway/router giá rẻ, mặc dù hầu hết chúng chỉ hoạt động với kết nối băng rộng. DI-704P giá 80 USD của D-Link, gateway/router có bộ chuyển mạch bốn cổng lắp sẵn, và hai tính năng có ích nhưng chưa thông dụng lắm: một cổng nối tiếp lắp ngoài dùng cho modem quay số, và một cổng song song để gắn máy in. Nếu bạn có kết nối băng rộng, bạn có thể cài đặt để gateway này chuyển sang modem khi băng rộng bị trục trặc. DI-704P rất dễ lắp đặt, tuy nhiên nó không cho phép nối với máy in dùng cổng USB.

    Nếu muốn nối những PC đặt ở các phòng khác nhau, bạn có thể khoan tường, hoặc đầu tư nhiều tiền cho mạng không dây. Nhưng tại sao lại theo hai cách đó trong khi bạn có trong tay một cách lắp đặt dễ dàng và tiết kiệm hơn? Đó là sử dụng các đường điện thoại hiện có để nối nhiều máy tính với nhau với tốc độ 10 Mbps: Linksys HomeLink Network in a Box giá 70 USD. Gói thiết bị này gồm hai card mạng, hai dây nối điện thoại, tất cả trình điều khiển cần thiết. Bạn lắp card vào PC rồi dùng cáp điện thoại nối card với jack điện thoại gần nhất. Mạng dùng dây điện thoại hoạt động trên tần số khác với tần số điện thoại, nên bạn có thể gọi bất cứ lúc nào mà không sợ bị ảnh hưởng.

    Bạn cũng có thể chia sẻ truy cập Internet bằng cách sử dụng phần mềm Internet Connection Sharing của Windows với kết nối quay số hoặc băng rộng. Nhưng ở đây PC chủ cũng phải được bật. Tốc độ lướt web và chia sẻ truy cập có thể chấp nhận được, nhưng tài liệu kỹ thuật của Linksys chưa hoàn chỉnh – ví dụ, nó không có các hướng dẫn để cài đặt việc chia sẻ kết nối Internet. Tuy vậy, gói thiết bị này vẫn là một chọn lựa tốt. Để được giúp đỡ trong việc cài đặt tính năng chia sẻ kết nối internet, bạn tìm ở find.pcworld.com/22581, và đọc bài “Tăng tốc bằng cách chia sẻ kết nối internet” ở trang 103 PC World VN số giữa tháng 7/2001.

    Để có nhiều thông tin hơn về các sản phẩm được đề cập trong bài này, bạn hãy đến địa chỉ find.pcworld.com/22601 và tìm bảng danh sách liệt kê tất cả các phần mềm và phần cứng đã nêu, cùng với những liên kết để tìm giá mới nhất, tính năng kỹ thuật, và các thông tin về nơi bán. 

     

    Minh Xuân

    PC World Mỹ 4/2002

    ID: A0204_50