• Thứ Tư, 07/01/2004 17:07 (GMT+7)

    Nhiếp ảnh số


    Nhiếp ảnh, phương pháp tạo hình ảnh đã được phát triển từ đầu thế kỷ 19, dựa trên các nguyên tắc vật lý ánh sáng và phản ứng hoá học. Từ “photography” bắt nguồn từ tiếng Hy Lạp có nghĩa là “vẽ bằng ánh sáng”. Các bức ảnh được coi như là những bằng chứng khoa học, chuyển tải thông tin, tài liệu lịch sử, công trình nghệ thuật và ghi nhận lại cả cuộc sống của bạn. Hàng trăm triệu người trên thế giới đang sở hữu các loại máy ảnh và hài lòng với những tấm ảnh chụp được. Ûớc tính, mỗi năm có tới hơn 10 tỷ tấm ảnh được tạo ra bằng máy ảnh.

    Cùng với sự phát triển của khoa học kỹ thuật, công nghệ nhiếp ảnh cũng tiến triển không ngừng và chịu sự tác động mạnh mẽ của các ngành khác. Công nghệ điện tử không chỉ thay đổi cách thức hoạt động của phần lớn các loại máy ảnh hiện nay mà còn thay đổi những yếu tố mang tính nền tảng của nhiếp ảnh và dần dần xoá mờ sự khác biệt giữa nhiếp ảnh và các hệ thống tạo ảnh khác, như máy tính và thiết kế đồ hoạ.

    Máy ảnh và phim truyền thống

    Máy ảnh và phim truyền thống như chúng ta có hiện nay đã được sử dụng hơn 50 năm qua. Đế phim cấu tạo bằng nhựa (acetat celluloze) và được tráng lớp nhũ tương bạc nhạy sáng. Phim bao gồm phim âm bản, dương bản, phim hồng ngoại, v.v… Phim truyền thống được chụp bằng máy ảnh có cơ chế hoạt động tương tự như mắt người. Ánh sáng đi qua thấu kính, tạo ảnh ngược chiều và hiện rõ nét trên võng mạc hay trên phim. Cường độ ánh sáng chiếu lên phim được điều chỉnh bởi vòng chắn con ngươi hay khẩu độ máy ảnh. Mặc dù khẩu độ của máy ảnh cho phép điều khiển mật độ ánh sáng đi qua, nhưng phạm vi ghi nhận hình ảnh của nhũ tương phim hẹp hơn mắt người rất nhiều,  đặc biệt đối với phim màu. Có hai loại nhũ tương phim: loại phim màu chụp ảnh với ánh sáng ban ngày hoặc đèn flash; và phim màu thứ hai chụp ảnh với ánh sáng đèn Tungsten. Phim truyền thống được sản xuất với nhiều cỡ cho từng loại máy ảnh khác nhau: 135 (cỡ 24 x 36mm), 120 hoặc 220 (cỡ 6x6cm).

     

    Công nghệ Advantix

    Phim Advantix sử dụng kỹ thuật tổng hợp bao gồm kỹ thuật ảnh truyền thống và kỹ thuật ảnh số hóa, gọi tắt là APS (Advantced Photo System). APS được công ty Eastman Kodak giới thiệu vào đầu những năm 1990, chủ yếu nhắm vào giới nhiếp ảnh nghiệp dư. ASP có một số ưu thế trước loại phim 35mm thông thường. Phim được định dạng mới, đựng trong một cassette khác hẳn và cỡ phim nhỏ hơn cỡ phim truyền thống 35mm. Điều cốt lõi của kỹ thuật này là phim không chỉ ghi nhận hình ảnh ở mức quang học trên lớp nhũ tương bạc như phim truyền thống mà còn có thể cung cấp thêm thông tin mã hóa nhờ lớp phủ từ tính (magnetic coating) trên mặt phim. Thông tin này do máy ảnh ghi lại khi chụp mà máy tráng phim có thể đọc được. Đây là dữ liệu cần thiết cho quá trình in ảnh ở những công đoạn tiếp theo.

    Mặc dù nhỏ hơn phim 35mm nhưng phim APS vẫn cho hình ảnh chất lượng tương đương nhờ những thông tin bổ sung ghi trên lớp từ tính.

    Sau khi Kodak giới thiệu ASP, các nhà sản xuất phim và máy ảnh nhanh chóng chấp nhận hệ thống mới này. Hàng chục kiểu máy ảnh APS xuất hiện trên thị trường, bao gồm cả các kiểu sử dụng hệ thống “phản quang đơn”. Tuy nhiên, thị trường mà APS nhắm tới vẫn là đối tượng người dùng “nhắm và bấm”.

    Một khác biệt lớn giữa APS và ảnh truyền thống là bạn có thể in ảnh từ phim APS theo phương pháp thông thường đồng thời lưu dưới dạng số vào CD để sử dụng với máy tính.

    Phim Advantix giúp bạn trong việc lưu trữ như lưu thành hồ sơ và tìm lại theo một sự sắp xếp sẵn, chuyển và cung cấp tư liệu với hệ thống kết hợp giữa kỹ thuật số và phương pháp loại suy. Khi sử dụng máy ảnh Advantix, bạn không thể sử dụng ống kính của máy ảnh truyền thống để thay thế mặc dù máy ảnh Advantix có các hệ thống đo sáng, lấy nét tự động và các tính năng khác như máy ảnh truyền thống.

    Máy ảnh và phim Advantix với ưu điểm là kết hợp cả hai kỹ thuật nhiếp ảnh truyền thống và nhiếp ảnh số. Phim và máy ảnh truyền thống thì đã được phổ biến rộng rãi, giá thành sản phẩm thấp, phù hợp với nhiều người, nhưng khả năng sử dụng còn hạn chế; trong khi máy ảnh số chuyên nghiệp cho hình ảnh chất lượng cao nhưng gía cũng rất cao. Phim và máy ảnh Advantix là công nghệ hấp dẫn và đầy triển vọng vì kết hợp ưu điểm của hai kỹ thuật trên. Hiện nay có nhiều máy ảnh và phim Advantix được giới thiệu cho hình ảnh đẹp hơn về màu sắc, độ sắc nét… so với chụp bằng máy ảnh và phim truyền thống.

    Nhưng lưu ý APS không phải là ảnh số, nó vẫn như loại phim 35mm thông thường nhưng có thêm lớp từ tính để ghi nhận lại thông tin trong quá trình chụp và xử lý phim.

     

    Kỹ thuật số

    Máy ảnh số sử dụng hệ thống quang học và cơ học của máy ảnh truyền thống. Nhưng thay vì ghi hình ảnh lên phim như trong máy ảnh truyền thống, máy ảnh số ghi lại bằng bộ cảm biến quang điện tử (xem phần “CCD-nền tảng của máy ảnh số”). Nhiếp ảnh số được sử dụng rộng rãi trong thiết kế đồ hoạ và quảng cáo từ những năm 1990 và nhanh chóng thay thế nhiếp ảnh truyền thống trong một số lĩnh vực, chẳng hạn như hoạt động của phóng viên, nhà báo.

    Máy ảnh kỹ thuật số áp dụng những thiết bị điện tử công nghệ cao để ghi hình ảnh dưới dạng số hóa. Bằng các chương trình xử lý ảnh, những hình ảnh này có thể được điều chỉnh về màu sắc, độ tương phản, độ sắc nét… và sau đó lưu vào đĩa cứng máy tính, CD-ROM, đĩa zip hoặc đĩa mềm để sử dụng cho nhiều mục đích khác nhau.

    Ưu điểm nổi bật của ảnh số là nhanh và linh động. Hình ảnh chụp xong có thể xem ngay để đánh giá chất lượng và chuyển đi dễ dàng. Do không dùng phim và không qua quá trình tráng rửa sử dụng hoá chất, ảnh số còn có ý nghĩa kinh tế và bảo vệ môi trường.

    Võ Thanh Tùng

    ID: A0205_40