• Thứ Sáu, 09/01/2004 10:52 (GMT+7)

    Cho ước mơ bay cao

    Những card đồ họa 3D mới nhất cho bạn cảm giác bay bổng trong thế giới trò chơi. Một số card cho phép lưu chương trình TV lên ổ đĩa cứng rồi chuyển sang DVD. Số khác thì có cổng FireWire để kết nối với máy quay phim số. Bạn cũng có thể tìm ra loại cao cấp tích hợp nhiều tính năng như bắt, nhận tín hiệu TV; hỗ trợ hiển thị đa màn hình, trò chơi tốc độ nhanh; và cho phép kết nối với nhiều loại thiết bị ngoại vi.

       

     

    Bạn ước mơ trở thành phi công? Điều này không phải dễ dàng đạt được trong cuộc sống nhưng với thế giới trò chơi thì không khó. Card đồ họa giờ đây đã đủ sức tái hiện và mang lại cho bạn một cảm giác bay thực sự. Bạn sẽ tìm được card đồ họa phù hợp với yêu cầu của mình.

     

    Cuộc chạy đua


    Elsa Gladiac 525

    nVidia chiếm lĩnh thị phần chính từ vài năm trước. Nhưng giờ đây, nhà sản xuất này đang phải  mặt đối mặt với các đối thủ như ATI, SiS và Trident. Mong muốn giành lại vị thế ngày nào, ATI gần đây đã đưa ra chip Radeon 9000, 9000 Pro và 9700 (PCWorld VN 9/2002 đã từng giới thiệu sản phẩm của PowerColor dùng chip 9000 Pro trong bài “Sản phẩm dùng ATI Radeon vẫn chưa bắt kịp nVidia Geforce4”) nhưng dòng Radeon 9000 chỉ mới cân sức với dòng nVidia Geforce4 MX 440. Tất cả các chip mới của ATI đều tích hợp công nghệ Fullstream được thiết kế để giảm bớt hiện tượng vỡ hình thường thấy khi xem phim trực tuyến trên net. Không như nVidia Geforce4 Ti, Radeon hỗ trợ đến DirectX 8.1, phiên bản nâng cấp này của Microsoft cho phép dựng nhiều bề mặt (texture) hơn trong một chu kỳ lệnh. Hiện tại thì dòng Ti của nVidia chỉ mới hỗ trợ DirectX 8.0.

    ATI vừa công bố rằng chip Radeon 9700 chạy nhanh hơn cả chip nVidia GF4 Ti 4600, hỗ trợ AGP 8X, hỗ trợ đầy đủ từ cấp phần cứng cho DirectX 8.1 và cả phiên bản DirectX 9 sắp tới (phiên bản mới này cho phép nhà lập trình tạo nhiều hiệu ứng ánh sáng và bề mặt phức tạp thực hơn). nVidia không thể ngồi yên nên đã tuyên bố sẽ đưa ra thế hệ chip kế tiếp (tên mã NV30) vào mùa thu này; hỗ trợ DirectX 8.1/ 9 và AGP 8X.


    Sparkle SP7200T6-PT

    Tốc độ nhanh và kiểu dáng đẹp

    Một lý do khiến chúng ta phải nghĩ đến chuyện nâng cấp: ngày càng xuất hiện nhiều ứng dụng, trò chơi yêu cầu DirectX 8.0, OpenGL như Comanche 4 của NovaLogic, Discreet 3D Studio Max, Croteam Serious Sam: The Second Encounter và Id Return to Castle Wolfenstein, Unreal Tournament 2003...

    Trong phần lớn các trường hợp, dòng card giá trị có thể chạy được hầu hết các trò chơi nhưng không thể duy trì tỷ lệ khung hình 60fps ở độ phân giải 1024x768. Với trò chơi diễn biến nhanh: tỷ lệ 60fps là khá lý tưởng; nếu cao hơn 60fps, hiện tượng giật hình hay lỗi hình ảnh sẽ không còn.

    Nhưng tốc độ chỉ mang lại khả năng đáp ứng hình ảnh nhanh; còn chất lượng hình ảnh lại là một vấn đề khác. Mỗi card sẽ có khả năng dựng bề mặt phức tạp, hiển thị màu sắc, độ tương phản riêng nhưng sự khác biệt này thường chỉ rất nhỏ. Thỉnh thoảng, bạn cũng sẽ cảm nhận được sự rút ngắn của thời gian dựng hình; nước trông thực và long lanh hơn. Nói chung là không có nhiều sự khác biệt giữa dòng sản phẩm cao cấp và phổ thông khi chạy trò chơi dùng DirectX 8.1.


    Tăng tỷ lệ khung hình


    Sparkle SP7200T2 và Sparkle SP7100M4

    Tại sao bạn lại quan tâm đến tỷ lệ khung hình? Không như máy tính là tốc độ nhanh thì xử lý nhanh, card đồ họa có tỷ lệ khung hình nhanh nhất chưa hẳn đã là người chiến thắng. Không trò chơi nào có thể duy trì 150fps liên tục. Mọi người cố gắng đưa tỷ lệ khung hình lên cao là để đảm bảo cho tỷ lệ khung hình tối thiểu phải trên 60fps bởi vì bộ xử lý đồ họa không thể đảm bảo một tỷ lệ khung hình ổn định, tổng giám đốc sản phẩm đồ họa cho PC của nVidia nói. Bạn sẽ không thể đoán được khi nào tỷ lệ khung hình giảm đột ngột: trong lúc chơi Quake III, đôi lúc bạn thấy vùng xung quanh không có một bóng người nhưng bất thần lại hiện ra hàng trăm tay sát thủ. Nguyên nhân là do tỷ lệ khung hình đột nhiên sụt giảm nên hình ảnh hiển thị ra không kịp.

    Hơn nữa, khi độ phân giải tăng lên, card đồ họa sẽ phải làm việc vất vả hơn để xuất hình ảnh ra kịp thời. Dòng card sức mạnh thường có nhiều bộ nhớ và bộ xử lý nhanh hơn nên có thể đáp ứng đến độ phân giải cao hơn. Nếu chỉ có yêu cầu đến độ phân giải 1024x768 (chuẩn của màn hình 17') thì dòng card kinh tế có thể đáp ứng được.

    Nhìn chung, trò chơi dùng nhiều bề mặt và hiệu ứng ánh sáng phức tạp, hình ảnh chuyển động nhanh thường tạo áp lực xử lý cho card đồ họa và CPU. Những card đồ họa đạt tỷ lệ khung hình trên 60fps, độ phân giải 1280x1024x32 trong trò Unreal Tournament 2003 chưa hẳn đã đạt 60fps trong Comanche 4 ở cùng chế độ phân giải.


    Asus V8420 Deluxe

    Theo một nhà phát triển tại Epic Games, từng tham gia xây dựng Unreal Tournament 2003, thì những trò chơi mới dựa trên cơ chế xử lý Unreal sẽ chạy tốt trên bất kỳ card đồ họa nào có hỗ trợ phép chiếu và ánh sáng (T&L - transform and lighting) từ phần cứng. T&L thực hiện chiếu bề mặt đối tượng 3D lên môi trường 2D và tính toán hiệu ứng ánh sáng trên từng đối tượng. Với những card có hỗ trợ T&L và DirectX 8 từ phần cứng, trò chơi sẽ được lập trình để việc tính toán diễn ra chủ yếu trên bộ xử lý đồ họa. Về lý thuyết thì trò chơi sẽ chạy nhanh và trông đẹp hơn. Nếu phần cứng card đồ họa không hỗ trợ phiên bản DirectX mà trò chơi được lập trình trên đó,  card sẽ tự động “đẩy” việc xử lý qua cho CPU. Phần lớn các chip GPU đều có hỗ trợ T&L từ phần cứng nhưng vẫn còn một số không hỗ trợ như ATI Radeon 7000 và chip xử lý đồ họa tích hợp trên bo mạch chủ.

    Khi thử trò Unreal Tournament 2003 trên card đồ họa dùng chip GPU mới nhất của nVidia và ATI, tỷ lệ khung hình đạt trên 60fps nhưng chạy trên card dùng chip nVidia TNT2 trước đây, kết quả giảm xuống còn 9fps. Chứng tỏ là trò chơi có thể chạy trên card thế hệ cũ nhưng chất lượng sẽ không cao.

     

    Chọn nhanh hay chất lượng?

    Trò chơi trông thực hơn khi hình ảnh mịn màng và đường cong tự nhiên không bị răng cưa. Hầu hết các card đều đáp ứng chức năng chống răng cưa để tinh chỉnh, xóa mờ và làm mịn lại các mẩu răng cưa bao quanh đối tượng 3D. Khi tăng lên độ phân giải cao từ trên 1280x1024, đường cong và góc đường chéo của đối tượng sẽ nhuyễn hơn nên có thể bạn không cần phải bật chức năng chống răng cưa. Khi giảm độ phân giải xuống còn 1024x768, góc răng cưa thường xuyên xuất hiện trên cả chữ và hình. Chơi trò chơi trong chế độ chống răng cưa, tốc độ xử lý sẽ giảm hẳn vì card đồ họa cần năng lực cao hơn và cũng phát sinh ra một số “phản ứng phụ”.

    Thông thường, chế độ chống răng cưa hoạt động bằng cách lấy mẫu giá trị các điểm xung quanh rồi cân đối lại màu sắc của điểm ảnh theo giá trị trung bình mẫu. Dù hiệu quả làm trơn góc cạnh nhưng hình ảnh sẽ trở nên mờ. Nhà sản xuất card đồ họa cho phép thay đổi cấp độ lấy mẫu: chức năng Smoothvision của ATI cho phép lấy 6 mẫu trên một điểm (pixel) (nhưng ATI thường khuyến cáo chỉ nên chọn chế độ 2 mẫu để tốc độ xử lý nhanh hơn); nVidia Quincunx có thể lấy được 5 mẫu. Cơ chế chống răng cưa của Matrox lại hoàn toàn khác biệt: lấy 16 giá trị mẫu nhưng chỉ làm mịn các điểm nằm trên góc, giảm bớt được số chu kỳ xử lý.

    Cách khác nữa để cải thiện chất lượng hình ảnh trong trò chơi là dùng bộ lọc không đẳng hướng (anisotropic filter) để làm mịn những cảnh có dùng ảnh bề mặt (giống như nền gạch trong nội thất căn nhà): bắt đầu xử lý từ lớp tiền cảnh trước rồi mới mở rộng ra lớp nền. Phương pháp này chỉ loại bỏ được hiện tượng mờ nhưng không làm giảm mức nham nhở ở góc cạnh như chức năng chống răng cưa.


    AGP thế hệ tiếp theo


    Gigabyte AP128DG-H

    Hỗ trợ giao tiếp AGP 8X mới đang dần trở thành xu hướng chung của card đồ họa. Giao tiếp AGP 8X sẽ gấp đôi tốc độ truyền từ 1GB/s (AGP 4X) lên 2,1GB/s. Trong bài “Bo mạch chủ tiết kiệm, không dây hay công nghệ?”, PCWorld VN 9/2002, bo mạch chủ Asus A7V8X đầu tiên hỗ trợ AGP 8X đã được giới thiệu. Tuy nhiên, hiện tại vẫn chưa có nhiều ứng dụng khai thác được hết băng thông nên chúng ta vẫn chưa có nhiều lý do để phải nâng cấp lên AGP 8X ngay tại thời điểm này.

     

    DirectX 8 và DirectX 9


    Albatron Ti4200P Turbo

    Nếu thật sự đam mê chơi trò chơi PC, bạn nên nâng cấp lên dòng card hỗ trợ DirectX 8 của Microsoft từ phần cứng; dòng card đồ họa rẻ tiền thường hỗ trợ qua phần mềm. Tuy nhiên không xuất hiện sự đột phá về chất lượng hình ảnh khi so sánh giữa card dùng DirectX 8 và 7. Dù DirectX 8 mới xuất hiện gần đây nhưng những trò chơi dùng DirectX 9  (như Doom III) và phần cứng hỗ trợ chúng đã ngấp nghé xuất hiện.

    OpenGL, một thư viện API nguồn mở, cho phép nhà lập trình tạo những trò chơi có thể chạy trên cả nền Windows hoặc không phải Windows; hơn hẳn các game lệ thuộc vào DirectX. Phiên bản OpenGL 2.0 sắp tới hứa hẹn sẽ đem lại cho phần cứng những khả năng lập trình mới mà trước đây chưa có.

     

    Hiệu ứng âm thanh vòm và hơn thế nữa


    MSI MS-G4Ti4600-VTD và MS-G4Ti4200-VTP

    Matrox Parhelia-512 là card dân dụng đầu tiên hỗ trợ hiển thị ra tới 3 màn hình, mang lại cho bạn những cảm nhận mới khi chơi trò chơi hoặc xử lý bảng tính lớn; tiếc là hiện tại thị trường Việt Nam chưa thấy xuất hiện sản phẩm này. Sau khi kết nối với 3 màn hình, bạn tiến hành cài đặt trình điều khiển và tiện ích quản lý màn hình PowerDesk của Matrox (đòi hỏi có Windows .Net Framework, bản tải khoảng 20MB). Sau khi hoàn tất các bước trên, bạn có thể dễ dàng thiết lập cấu hình để mở rộng màn hình desktop trong Windows ra cả 3 màn hình. Nếu chơi Quake III trong chế độ này, bạn sẽ phải điều chỉnh tập tin cấu hình và thêm giá trị vào registry Windows. Khi chơi trò Flight Simulator 2002 của Microsoft, bạn sẽ nhận được một cảm giác rất thú vị khi thiết lập độ phân giải là 1920x400.


    PowerColor Evil Commando RV25A

    Hỗ trợ đa màn hình không phải là tính năng bổ sung duy nhất. ATI All-In-Wonder Radeon 8500DV (xem “Tìm hiểu card đồ họa”, trang 47) còn được tích hợp cả bộ bắt sóng TV và phần mềm DVD. Bạn có thể ghi lại chương trình TV và lưu lên đĩa DVD hoặc ổ đĩa cứng. Còn có cả một bộ điều khiển từ xa để bạn thao tác chọn kênh thuận lợi hơn.

    nVidia đưa ra bộ Personal Cinema, có thể đi kèm theo sản phẩm dùng chip Geforce4 hoặc bán lẻ với giá 49 USD, cho phép mở rộng chức năng đa truyền thông. Bộ này gồm có một thiết bị điều khiển từ xa và hộp bắt TV/ AV màu xanh để nối vào card. Chỉ cần nối thêm dây tín hiệu anten vào, bạn có thể xem và ghi trực tiếp chương trình TV, bỏ qua quảng cáo, chiếu lại, và lưu trữ. Thiết bị còn có ngõ cắm cho máy quay phim, VCR hoặc webcam.

    Trong thời gian tới, những sản phẩm có thêm nhiều tính năng đa truyền thông chắc hẳn sẽ thu hút được sự quan tâm của nhiều người.

    Thùy Vân

    PC World Mỹ 10/2002

     

    Tìm hiểu card đồ họa

    Từ mô hình card All-In-Wonder 8500DV của ATI này, bạn có thể xác định được những thành phần cơ bản có trên những sản phẩm khác. Ngoài những thành phần chuẩn, card này còn có thêm một số cổng kết nối mở rộng như cổng âm thanh, video, FireWire, S-Video và composite (thông qua adapter) dành cho thiết bị VCR, máy quay.

     

    1. Chip đồ họa và RAMDAC (ngay bên dưới bộ tản nhiệt và quạt): Gần đây, chip đồ họa thường tích hợp cả bộ xử lý đồ họa và RAMDAC (có nhiệm vụ nhận vào tín hiệu số và chuyển đổi sang tín hiệu tương tự để xuất ra màn hình).

    2. Chip video tương tự: Xử lý tín hiệu video tương tự.

    3. Chip cầu: Kết hợp với chip FireWire/DV để cho phép nối trực tiếp với máy quay phim số.

    4. Chip FireWire/DV: Cung cấp giao tiếp FireWire.

    5. Kết nối AGP: Cắm vào trong khe AGP của PC, cho phép dữ liệu truyền qua lại giữa chip đồ họa và bộ nhớ.

    6. Cổng anten hoặc cáp: Chấp nhận cả loại cáp đồng trục (TV cáp) hoặc anten khuếch đại.

    7. Cổng DVI-I: Cho phép kết nối với màn hình kỹ thuật số (hoặc màn hình tương tự có đầu đổi DVI-I sang VGA).

    8. Cổng nối với hộp gắn ngoài: Cho phép kết nối với hộp gắn ngoài chứa các cổng nhập/xuất mở rộng.

    9. Cổng xuất/nhập DV: Kết hợp với hộp gắn ngoài, tạo thêm cổng FireWire.


    Tăng Sức Mạnh Đồ Họa

    Ép xung - Hãy cẩn trọng. Nếu hỏi bất kỳ một tay chơi nào về cách tăng tốc đồ họa PC dễ nhất, câu trả lời mà bạn nhận được thường là “hãy ép xung!”. Liệu có an toàn khi bắt card mới có giá 250 USD chạy nhanh hơn cấu hình mặc định của nhà sản xuất? Trong hầu hết trường hợp thì được nhưng có lẽ là không đáng giá để phải mạo hiểm như vậy.

    Phần lớn sản phẩm của Albatron, Asus và MSI đều có tặng kèm tiện ích ép xung nhịp nhưng các nhà sản xuất đều từ chối bảo hành những lỗi hư hỏng do ép xung gây ra. Ép xung có thể gây hư bộ nhớ hoặc hỏng vĩnh viễn, nhẹ hơn là treo máy hoặc “đốt cháy bộ xử lý đồ họa”. Tuy nhiên không phải là không có card chạy ổn định sau khi ép xung. Về lâu về dài thì ép xung cũng sẽ gây giảm tuổi thọ vì card đồ họa phải làm việc trong trạng thái quá nóng trong thời gian dài.

     

    Giữ mát

    Hầu hết nhà sản xuất đều đã tiến hành rất nhiều thử nghiệm nhằm tìm ra cấu hình cân đối giữa tốc độ, tính ổn định và tuổi thọ. Một trong những phép thử của ATI là để chip hoạt động ở 55 độ C.

    Người dùng thường ép xung lên đến 20-30% so với tốc độ mặc định, nếu hệ thống tỏa nhiệt hoặc nguồn cung cấp điện năng không tốt, bộ xử lý của card có thể bị cháy. Vì theo tổng giám đốc sản phẩm đồ họa cho PC của ATI thì chỉ cần nâng tốc độ xung nhịp của bộ xử lý đồ họa lên quá 2%, bộ xử lý có thể bị hư. Khi tăng tốc độ xung nhịp và gắn thêm quạt, PC của bạn cần nhiều điện năng hơn. Chính vì thế, bạn cần xem xét đến khả năng đáp ứng của nguồn điện.

    Một số nhà sản xuất vẫn âm thầm ép xung để nâng tốc độ xử lý của card đồ họa vì họ được phép tăng chip xử lý đồ họa trong khoảng 20-30MHz, bộ nhớ là 40-50MHz.Nếu thật sự cần phải ép xung card đồ họa, bạn nên chú ý đến khả năng giải nhiệt của quạt và bộ tản nhiệt để tránh cho bộ xử lý quá nóng và phải bổ sung thêm nguồn điện năng mới.

     

    Chống Răng Cưa

    Làm nhòa điểm để nâng chất lượng hình ảnh, chức năng chống răng cưa sẽ làm giảm vết răng cưa trên đường góc cạnh trong chế độ độ phân giải thấp bằng cách lấy mẫu rồi cân đối giá trị của điểm theo giá trị trung bình mẫu. Hình bên trái trích một cảnh từ Unreal Tournament 2003 ở độ phân giải 1024x768, không bật chế độ chống răng cưa. Hình giữa cùng cảnh nhưng có bật chế độ chống răng cưa lấy 5 mẫu trên card MSI G4Ti4400-VTD. Hình bên phải được hiển thị ở chế độ lấy 16 giá trị mẫu của card Matrox Parhelia-512 và đường đỉnh núi hết sức trơn, tự nhiên.

     

    Giải Quyết

    5 nguyên nhân hàng đầu khiến ta phải nâng cấp card đồ họa

    1. Chơi Unreal Tournament với cảm giác thật sự bị tra tấn.

    2. Nếu muốn PC của mình trở thành trung tâm đa truyền thông và có khả năng biên tập video.

    3. Nếu thật sự cần thêm bộ bắt tín hiệu TV, có thể nghĩ đến giải pháp chọn ATI Remote Wonder hoặc nVidia Personal Cinema.

    4. Công việc đòi hỏi không gian hiển thị rộng hơn, hãy lựa dòng sản phẩm có hỗ trợ hiển thị ra hai màn hình.

    5. Muốn thiết lập hệ thống chơi trò chơi hoặc làm việc có hiệu ứng âm thanh vòm, hãy tìm Matrox Parhelia-512.

    ID: A0210_46