• Thứ Năm, 30/03/2006 08:01 (GMT+7)

    Microsoft Smartphone: Chậm nhưng chưa muộn

    Microsoft Smartphone mở rộng khái niệm điện thoại di động, cung cấp khả năng thoại và dữ liệu trong một thiết bị, là nỗ lực mới nhất của Microsoft nhằm thâm nhập thị trường di động. Mặc dù chậm chân hơn so với các đối thủ Symbian và Java trong lĩnh vực phần mềm cho điện thoại di động, nhưng với tiềm lực hùng mạnh và người "cầm trịch" kiệt xuất Bill Gates, Microsoft có đủ khả năng làm thay đổi "trật tự" trên thị trường di động sôi động và màu mỡ.

    Microsoft Smartphone mở rộng khái niệm điện thoại di động, cung cấp khả năng thoại và dữ liệu trong một thiết bị, là nỗ lực mới nhất của Microsoft nhằm thâm nhập thị trường di động.

    Mặc dù chậm chân hơn so với các đối thủ Symbian và Java trong lĩnh vực phần mềm cho điện thoại di động (tham khảo bài 'Thế giới di động: miền đất hứa cho Java' - TGVT A 12/2003, tr.86), nhưng với tiềm lực hùng mạnh và người 'cầm trịch' kiệt xuất Bill Gates, Microsoft có đủ khả năng làm thay đổi 'trật tự' trên thị trường di động sôi động và màu mỡ.

    Trong những năm qua, thị trường điện thoại di động (ĐTDĐ) và thiết bị điện toán cầm tay (PDA) đã phát triển mạnh mẽ, đặc biệt đang nổi lên xu hướng công nghệ 'hội tụ' những ưu điểm của cả hai thế giới - ĐTDĐ và PDA. Số liệu thống kê từ các công ty nghiên cứu thị trường cho thấy ĐTDĐ 'thông minh' hay smart phone có tính năng dữ liệu tăng trưởng với tốc độ rất cao, dự báo trong vòng 5 năm tới sẽ chiếm hơn phân nửa số lượng ĐTDĐ bán ra trên thị trường.


    Hình 1:Windows Mobile trên 3 loại thiết bị di động: Pocket PC (Toshiba E805), Pocket PC Phone Edition (O2 XDA), và Smartphone (Motorola MPx200)

    Microsoft đang chuẩn bị sẵn sàng cho ngành công nghiệp di động hấp dẫn này. Hãng phần mềm thống trị thị trường PC đã mở rộng tầm hoạt động, phát triển nền tảng hệ thống cho phép truy cập thông tin mọi lúc, mọi nơi với thiết bị di động. Microsoft Smartphone là thành viên mới nhất, hấp dẫn và 'nặng ký' bổ sung cho nền tảng hệ thống di động của Microsoft, mở rộng khái niệm ĐTDĐ, cung cấp khả năng thoại và dữ liệu trong một thiết bị.


    Microsoft Smartphone

    MS smartphone là một thành phần trong chiến lược giải pháp điện toán di động trọn gói của Microsoft, cung cấp một phương thức khác cho phép người dùng ĐTDĐ truy cập các ứng dụng, dữ liệu và dịch vụ đa dạng. Smartphone được thiết kế kết hợp các tính năng điện thoại với các tính năng dữ liệu của PDA trong hình dạng ĐTDĐ và cho phép thao tác bằng một tay (thích hợp với người dùng ĐTDĐ). Các chức năng bao gồm thoại, SMS, và dịch vụ nhắn tin nhanh; truy cập email từ các nguồn như Outlook, Exchange, các dịch vụ IMAP, POP3 và đồng bộ dữ liệu với PC; ứng dụng quản lý thông tin cá nhân (PIM-Personal Information Management) như lịch biểu và sổ liên lạc.


    Hình 1.2: Màn hình khởi động Pocket PC(trái) và Smartphone 2003


    Hình 2 : Kiến trúc MS Smartphone

    Kiến trúc

    MS smartphone được xây dựng trên nền tảng HĐH MS windows CE (Compact Edition) có nhiều tính năng và hàm tương tự Win32, bao gồm các hàm Win32 API quen thuộc với cộng đồng đông đảo các nhà phát triển trên khắp thế giới. Kiến trúc Smartphone đưa ra các dịch vụ cơ bản cho cả thoại và dữ liệu. Ứng dụng được viết trên nền kiến trúc Smartphone, không cần quan tâm đến kết nối bên dưới. Ứng dụng được viết để làm việc trong môi trường kết nối cáp, có thể điều chỉnh để làm việc với kết nối không dây, hay ứng dụng phát triển cho GSM có thể làm việc trên mạng CDMA. Sự linh hoạt này cho phép các nhà phát triển tái sử dụng kiến thức và phần mềm của mình xuyên suốt nhiều nền tảng hệ thống, cho cả mạng có dây và không dây.
    Hình 2 cho cái nhìn tổng quan về các thành phần của kiến trúc Smartphone.

    Tầng Application/UI dùng cho trình điều khiển Smartphone và các ứng dụng phía người dùng như trình duyệt web, hộp thư Inbox, bảng điều khiển và chức năng quay số.

    Tầng Logic xác định luận lý hệ thống dùng cho lớp ứng dụng. Ví dụ như điều khiển các kết nối mạng và các tính năng đồng bộ.

    Tầng Core APIs cung cấp giao tiếp giữa các thành phần cấp thấp (HĐH, phần mềm Smartphone, tầng vô tuyến) và các lớp ứng dụng/luận lý. Bằng cách phát triển ứng dụng cho lớp này và lớp luận lý ở trên, các nhà phát triển không cần quan tâm đến các chi tiết cấp thấp bên dưới.
    Tầng Radio Stack (tầng vô tuyến) nói chung liên lạc với các thành phần chịu trách nhiệm điều khiển thoại, dữ liệu và truyền dữ liệu.
                            
    Bảo mật



    Hình 3:Motorola MPx200 có chức  năng duyệt web, nhắn tin nhanh, truy cập email, lịch biểu và đồng bộ với PC; hỗ trợ các băng tần GSM 1800 và 1900, bộ nhớ mở rộng SD và MMC (cho phép lên đến 1GB)

    Một trong những vấn đề quan tâm hàng đầu của kết nối không dây là bảo mật. MS Smartphone có thể được dùng để truy cập mạng dữ liệu cơ quan hay thực hiện giao dịch như mua sắm trên Internet. MS Smartphone được thiết kế hỗ trợ các chuẩn bảo mật Internet như SSL (Secure Sockets Layer) và PPTP (Point-to-Point Tunneling Protocol). Ngoài ra, còn có thể bổ sung giải pháp bảo mật cho MS Smartphone bao gồm yêu cầu các tập tin EXE và DLL phải có ký hiệu xác nhận an toàn trước khi được dùng; ngăn chặn các tập tin EXE và DLL truy cập tài nguyên hệ thống quan trọng; cho phép ứng dụng cấu hình các phương thức mã hoá và áp dụng thủ tục kiểm tra xác thực (như PAP - Password Authentication Protocol hay CHAP - Challenge Handshake Authentication Protocol). Các giải pháp bảo mật này được thiết kế nhằm đáp ứng những vấn đề bảo mật liên quan đến ứng dụng Smartphone.

    Công cụ phát triển

    Công cụ phát triển ứng dụng cho MS smartphone khá phong phú, như MS eMbedded Visual Tools - đặc biệt là eMbedded Visual C++. Bộ công cụ này cung cấp môi trường thân thiện và dễ học, có thể tải miễn phí ở địa chỉ http://www.microsoft.com/mobile/developer/.

    Microsoft eMbedded Visual C++ cung cấp trình biên dịch C++ dùng cho việc phát triển ứng dụng Windows CE, ngoài ra còn có trình mô phỏng hỗ trợ rất tốt cho việc phát triển và kiểm tra ứng dụng. Bộ công cụ này được dùng kết hợp với Smartphone SDK (Software Developer Kit - bộ công cụ dành cho nhà phát triển) bao gồm tài liệu tham khảo toàn diện, mã nguồn mẫu và tập hàm API.

    Các nhà phát triển ứng dụng Smartphone cũng có thể sử dụng Visual Studio .NET với các công cụ như Microsoft .NET Compact Framework (CF) và Smart Device Extensions. SDE for Visual Studio .NET là một bổ sung cho Visual Studio .NET cho phép phát triển ứng dụng .NET, thực hiện tính toán phân tán với các tình huống kết nối và ngắt kết nối cho thiết bị di động. Thư viện lớp (class) trong .NET Compact Framework cho phép viết ứng dụng nhanh hơn so với các công cụ phát triển truyền thống. Microsoft Mobile Internet Toolkit (MMIT) bổ sung cho SDE, .NET CF và cũng là một phần của Visual Studio .NET. MMIT cho phép các nhà phát triển xây dựng ứng dụng web di động có khả năng tự động điều chỉnh việc tạo trang thích ứng với nhiều loại thiết bị, như ĐTDĐ, Pocket PC.

    Thời cơ đang đến


    Hình 4: Sam-Sung SCH-i600

    Hiện đối thủ chính của microsoft trong thị trường HĐH ĐTDĐ là symbian. Cổ đông lớn nhất của Symbian là hãng sản xuất ĐTDĐ số 1 trên thế giới hiện nay - Nokia. Nhãn hiệu Nokia chiếm tỷ lệ áp đảo trong số lượng ĐTDĐ dùng HĐH Symbian bán ra trên thị trường. Thực tế, Nokia có 'tiếng nói' quyết định đến sự phát triển Symbian, và có thể xem như Nokia vừa làm phần mềm - HĐH, vừa bán phần cứng - ĐTDĐ. Đây có thể là thuận lợi cho Nokia nhưng cũng là nguy cơ ngăn cản sự phát triển của Symbian. (Giống như trường hợp Apple trong lĩnh vực PC, vừa bán máy tính Macintosh vừa làm HĐH Mac OS.)

    Tháng 8/2003, một sự kiện gây xôn xao trên thị trường ĐTDĐ, hãng sản xuất ĐTDĐ lớn thứ hai trên thế giới là Motorola - đồng sáng lập Symbian cách đây 5 năm, đã bán lại cổ phần của mình trong Symbian cho Nokia và Psion. Tháng 9/2003, Motorola và Microsoft đã công bố kế hoạch phát triển ĐTDĐ dùng HĐH di động mới nhất Windows Mobile 2003 vừa ra mắt vào tháng 6/2003. Tháng 10/2003, hãng cung cấp dịch vụ di động hàng đầu của Mỹ, AT&T Wireless Services, đã lần đầu tiên bán ra thị trường Mỹ ĐTDĐ dùng HĐH MS Smartphone 2002 - Motorola MPx200, và điện thoại này đã được một trong những tạp chí công nghệ hàng đầu của Mỹ - PC Magazine bình chọn là sản phẩm di động nổi bật của năm 2003. Tiếp theo, tháng 11/2003, thị trường Mỹ lại đón nhận thêm một loại ĐTDĐ cũng dùng HĐH MS Smartphone 2002 từ hãng sản xuất ĐTDĐ lớn thứ ba trên thế giới - Samsung SCH-i600 chạy trên mạng CDMA của Verizon, một nhà cung cấp dịch vụ di động hàng đầu khác của Mỹ. Tháng 3/2004 tới, thị trường Mỹ sẽ tiếp tục đón nhận ĐTDĐ dùng phiên bản Smartphone 2003 - Motorola MPx220.

    Châu Âu là thị trường tiên phong của MS Smartphone. Tháng 10/2002, Orange - hãng cung cấp dịch vụ di động lớn thứ 4 tại Anh - đã giới thiệu ĐTDĐ dùng HĐH Smartphone 2002 đầu tiên - SPV.

    Thị trường ĐTDĐ sôi động nhất là châu Á cũng mở cửa đón nhận MS Smartphone. Tại hội chợ thương mại Computex - Đài Loan tổ chức vào tháng 9/2003, hãng Mitac của Đài Loan đã giới thiệu ĐTDĐ đầu tiên dùng HĐH MS Smartphone 2003 - Mio 8390. Đây là ĐTDĐ thứ 2 của Mitac dùng HĐH di động của Microsoft, tiếp sau Mio 8380 được giới thiệu vào tháng 6/2003. Còn tại thị trường to lớn Trung Quốc, hãng HTC (High Tech Computer) cũng có sản phẩm tương tự - Dopod 515 ra mắt vào tháng 8/2003.

    Nhãn hiệu Microsoft Smartphone đang xuất hiện dồn dập. Dự báo trong năm 2004 sẽ có thêm hàng chục model ĐTDĐ dùng HĐH MS Smartphone, và chắc chắn trong thời gian tới bạn sẽ nghe nói nhiều về MS Smartphone.

    Lịch sử tái diễn?

    Lịch sử đã từng chứng kiến những cú bứt phá ngoạn mục của người khổng lồ Microsoft. Hãng này đã từng đi sau các đối thủ trong các lĩnh vực phần mềm cơ sở dữ liệu (CSDL), bảng tính, trình duyệt web... Nhưng nhờ những 'nước cờ' xuất sắc, hãng đã lật ngược được tình thế. Cách đây nhiều năm, thị trường phần mềm CSDL thuộc về Ashton Tate, phần mềm bảng tính thuộc về VisiCalc trong khi Microsoft chưa hề có nền móng trong các lĩnh vực này; tiếp theo, khi Netscape khuynh đảo thị trường trình duyệt web thì Microsoft mới bừng tỉnh lao vào cuộc.

    Hiện nay, Microsoft SQL Server và Access là những phần mềm CSDL thông dụng nhất, phần mềm bảng tính Microsoft Excel không có đối thủ, còn Microsoft Internet Explorer (IE) chiếm thị phần áp đảo trong lĩnh vực trình duyệt web. Danh sách 'thành tích' của Microsoft còn kéo dài thêm với phần mềm soạn thảo văn bản MS Word và có thể tính cả HĐH giao diện đồ hoạ MS Windows... Với MS Smartphone, lịch sử có tái diễn?

    Phương Uyên

    Từ khóa: Phương Uyên
    ID: A0402_66