• Thứ Hai, 12/01/2004 09:40 (GMT+7)

    Khai thác tối đa Google

    Google nhanh và chính xác, nhưng bạn còn có thể được nhiều hơn với dịch vụ tìm kiếm siêu hạng này. Bài viết sau đây sẽ giới thiệu 25 cách tùy biến Google, truy tìm Web site, hình ảnh và tin tức nhanh hơn và huấn luyện để Google làm việc thông minh hơn.

    Những Bí Quyết Cần Thiết

    Làm nổi nhóm từ tìm kiếm trên trang Web. Có thể bạn thấy khó nhìn ra nhóm chữ liên quan đến câu truy vấn trên các trang Web lớn và phức tạp. Đừng thất vọng, Toolbar của Google cung cấp cho bạn nhiều công cụ thú vị. Nhấn nút Google (bạn phải tải về và cài đặt Google Toolbar để thêm nút Google vào trình duyệt), chọn Toolbar Options, cuộn tới mục ‘Finding words within a page’, và đánh dấu chọn các ô Highlight button và Word Find buttons. Từ giờ trở đi, bạn có thể nhấn nút Highlight trên thanh công cụ để bật/tắt tô màu nổi các từ tìm kiếm gần nhất, hay có thể nhấn một trong các biểu tượng từ tìm kiếm kế bên nút Highlight để tìm các từ tìm kiếm tiếp theo.  
    Sử dụng thanh công cụ. Công cụ tiện lợi nhất của Google chính là thanh công cụ (toolbar.google.com) tăng cường thêm cho IE một ô tìm kiếm và các liên kết tới các dịch vụ Google khác: thanh công cụ này cho phép bạn thực hiện tìm kiếm nhanh mà không cần phải vào trang Google. Tất cả thủ thuật được trình bày ở đây đều thực hiện với thanh công cụ này. Tuy nhiên có một vấn đề là thanh công cụ này chỉ làm việc với IE5 hay mới hơn. Với các trình duyệt khác, bạn có thể kéo vào thả các nút Google lên thanh công cụ (xem hướng dẫn ở find.pcworld.com/34712), hoặc tải về và cài đặt GSearch (find.pcworld.com/34850), một tiện ích bổ sung của hãng thứ ba cho Google (và các dịch vụ tìm kiếm khác) có thể làm việc với hầu hết các trình duyệt, bao gồm cả IE
    .

     
    Hình 1: Trang Preferences của Google cho phép chọn ngôn ngữ cho giao diện

    Hiện kết quả tìm kiếm trong cửa sổ mới. Nếu nhấn (chuột trái) vào liên kết trong trang kết quả của Google, có thể bạn sẽ lạc lối quay về các trang kết quả. Thay vì vậy, bạn hãy yêu cầu
    Google mở một cửa sổ mới mỗi khi bạn nhấn vào một liên kết – tương tự như khi dùng tính năng Open in New Window, chỉ có điều nhanh hơn. Trong Google Toolbar, nhấn nút Google và chọn Search Preferences Page. Đánh dấu chọn ô Open search results in a new browser window
    Dịch trang Web. Đôi khi kết quả tìm kiếm trả về những trang Web bằng tiếng Pháp, thế nhưng bạn lại chẳng biết một từ tiếng Pháp nào cả. Đừng lo, Google có thể dịch toàn bộ một trang Web từ tiếng Pháp, Ý, Đức hay Tây Ban Nha sang tiếng Anh và ngược lại (tiếc là Google chưa hỗ trợ dịch tiếng Việt). 
    Để làm việc này, đơn giản bạn chỉ cần ‘copy’ địa chỉ trang Web, nhấn nút Google trên thanh công cụ, chọn Language Tools, và ‘paste’ địa chỉ trang Web vào trong vùng ‘Translate a Web page’, chọn ngôn ngữ từ danh sách thả xuống, và nhấn Translate
    .

     
    Hình 2: Google có khả năng dịch khá tốt

    Dịch một câu. Google cũng có thể chuyển nhanh chóng một câu tiếng Pháp, Đức, Ý hay Tây Ban Nha sang tiếng Anh. Ở trang Language Tools, nhập câu mà bạn muốn dịch vào ô ‘Translate text’ và dùng danh sách thả xuống bên dưới để chọn ngôn ngữ. Kỹ thuật dịch bằng máy tính hiện vẫn chưa hoàn thiện vì vậy câu dịch của Google có thể ngớ ngẩn đối với người bản xứ.  
    Tìm theo ngày. Google không cho phép tìm theo ngày, nhưng bạn có thể khắc phục hạn chế này bằng cách dùng các ký hiệu dấu cộng hay trừ  (+/-) kề liền ngày hay năm. Ví dụ, bạn chỉ muốn tìm những thông tin liên quan đến chuyến lưu diễn trong năm 2003 của Britney Spears, hãy tìm với nhóm từ “Britney Spears tour” +2003 -2000 -2001 -2002. Nếu kết quả tìm kiếm không đạt yêu cầu, hay nếu bạn cần tìm theo ngày, hãy thử dùng Google Ultimate Interface (find.pcworld.com/34715), một site thú vị cho phép bạn đưa vào nhiều thông số tìm kiếm hơn, bao gồm phạm vi ngày, kiểu tập tin, ngôn ngữ…
    Từ điển. Cần một định nghĩa từ điển nhanh? Tìm một từ, rồi nhấn từ được gạch dưới trong thanh màu xanh ở đầu trang kết quả. Google cũng thực hiện kiểm tra chính tả và đưa ra hiệu chỉnh nếu cần thiết. Bạn chỉ cần nhập vào spell: và theo sau là từ. Ví dụ, hãy thử nhập spell: troble.
    Giao diện với ngôn ngữ thân thiện. Google hoan nghênh người dùng với nhiều ngôn ngữ khác nhau: Bạn có thể thay đổi giao diện Google để menu, các nút chức năng và các mục trong phần tìm kiếm mở rộng hiển thị bằng một trong 88 ngôn ngữ mà Google hỗ trợ. Ở trang home của Google, nhấn liên kết Preferences, rồi chọn ngôn ngữ từ menu Inteface Language ở đầu trang.

    Tìm Kiếm Thông Tin

    Thông tin đánh giá về site. Các trang mà bạn tìm thấy được các Web site khác đánh giá như thế nào? Thay vì thực hiện một tìm kiếm thông thường, hãy nhờ sự giúp đỡ của Web Quotes (find.pcworld .com/34718). Các kết quả trả về có cả nhận xét (nếu có) về các trang kết quả từ các Web site khác. Công cụ này sử dụng hiệu quả nhất với các truy vấn về những Web site lớn, nổi tiếng. Ví dụ, nhập amazon vào WebQuotes để xem đánh giá về Web site bán sách trực tuyến này.
        Tin tức chọn lọc. Google News

     (news.google.com), mặc dù khá toàn diện và được cập nhật thường xuyên nhưng có thể không được tối ưu. Có thể bạn chỉ muốn có các tin tức về kinh tế. Hãy thử: kéo tên liên kết của một mục, ví dụ như Business, tới thanh công cụ Links của IE, kế tiếp nhấn liên kết đó khi bạn muốn nhìn thấy các tin tức liên quan. Các liên kết tới những mục tin tức của Google nằm ở bên trái mỗi trang tin.

     
    Hình 3: Trong tìm kiếm địa chỉ, Google không phân biệt chữ hoa hay chữ thường và không quan tâm đến các dấu phân cách như dấu phẩy hay dấu chấm.

    Tìm trong địa chỉ URL. Nếu bạn biết một phần địa chỉ URL, thực hiện tìm kiếm Google với allinurl: để tìm kiếm trong địa chỉ URL này. Ví dụ, nếu muốn tìm bộ điều khiển từ xa của Sony, bạn hãy thử với allinurl: sony remote control.
    Bản đồ đường. Nếu bạn đang tìm một bản đồ đường, đừng mất công tải về trang bản đồ đặc biệt và nhảy từ vùng địa chỉ này đến vùng địa chỉ khác. Thay vì vậy, bạn chỉ cần đưa địa chỉ vào ô tìm kiếm của Google và bạn sẽ được hai liên kết bản đồ có sẵn – một là Yahoo Maps, cái thứ hai là Map Quest – được liệt kê ngay phía trên kết quả tìm kiếm đầu tiên. 
    Đăng ký Website với Google. Không biết làm sao để Website của bạn được liệt kê trong cơ sở dữ liệu của Google? Để có kết quả chính xác nhất, hãy thay các từ ‘example’ bằng  tên miền Web site của bạn trong câu sau “example site:www.example .com”, và nhập vào ô tìm kiếm của Google.
    Lấy hình ngay. Cần một bức hình, ví dụ như xe  Ford 1949? Google Image Search (images.google.com) sẽ cung cấp cho bạn hàng lố. Để có kết quả tốt nhất, chọn Advanced Image Search và bắt đầu với vùng ‘related to the exact phrase’. Bạn có thể giới hạn việc tìm kiếm với các kiểu tập tin hình cụ thể, hay theo kích cỡ và màu sắc của hình.
    Thu thập thông tin chứng khoán nhanh. Nếu bạn biết mã chứng khoán (trên các sàn giao dịch chứng khoán lớn như NYSE, NASDAQ hay AMEX) của công ty mà bạn quan tâm, hãy dùng

     
    Hình 4: Lấy nhanh thông tin chứng khoán của công ty mà bạn quan tâm bằng cách tìm với mã chứng khoán

    Google để tìm kiếm thông tin tài chính chi tiết về công ty này. Nhập vào mã niêm yết và nhấn liên kết Show stock quotes ở đầu màn hình kết quả tìm kiếm để nạp trang Google đặc biệt lấy dữ liệu từ Yahoo Finance, cùng với các mục đưa bạn đến các trang thông tin chứng khoán trên ClearStation, The Motley Fool, MSN, MoneyCentral, và Quicken.com.


    Chi Phối Kết Quả Tìm Kiếm
    Hiển thị kết quả nhiều hơn. Nếu bạn có kết nối băng rộng, đừng tự giới hạn hiển thị chỉ 10 kết quả mỗi trang. Bạn có thể tăng số kết quả hiển thị lên 30 mỗi trang với thời gian trễ gần như không đáng kể. Thực hiện thay đổi trong trang Preferences (nhấn nút Google ở thanh công cụ và chọn Search Preferences Page).

    Tìm kiếm trong site. Nếu bạn muốn tìm các chương trình macro trong mục Home Office. Hãy vào Web site PC World Mỹ (www.pcworld.com), nhập “steve bass” macro vào ô tìm kiếm của Google Toolbar, và nhấn nút Search Site. Nếu muốn tìm một chương trình macro bàn phím, thêm từ keyboard vào ô tìm kiếm để truy tìm ở các mục tương ứng.
    Lọc bớt kết quả tìm kiếm. Nếu tìm thông tin gì đó khá phổ biến, ví dụ như “Beatles”, Google có thể cho nhiều kết quả hơn bạn muốn. Để không phải “chết ngộp” với gần 2,7 triệu trang kết quả, bạn giới hạn việc tìm kiếm bằng cách chọn trước Music trong mục Arts trong Google Directory (directory.google.com).
    Dùng bộ lọc “người lớn”. Để cấm kết quả trả về thông tin và hình ảnh có liên quan đến “người lớn” (thường có liên quan đến tình dục), vào Preferences, cuộn xuống tới phần SafeSearch Filtering, và chọn Use Strict Filtering.
    Thu thập ý kiến. Không có nơi nào tốt hơn để biết ý kiến của những người khác – về gần như đủ mọi thứ – hơn là ở Google Groups, kho lưu trữ các thông tin thảo luận trên Usenet. Tuy nhiên bạn có thể dễ dàng bị ngộp với số kết quả trả về rất lớn. Bạn có thể giới hạn kết quả tìm kiếm bằng cách dùng trang Advanced Groups Search (find.pcworld.com/34859) và thay đổi Message Dates để khống chế kết quả – ví dụ như past year (năm trước).
    Để kết quả trả về nhiều hơn. Nếu nhận được kết quả trả về quá ít, đó là lúc sử dụng đến liên kết Similar Pages và kiểm tra xem có tuỳ chọn “repeat the search with the omitted results included” có được kèm theo ở cuối trang không. Trong nhiều trường hợp, bạn có thể thu lượm đủ thông tin cần thiết
    .

     
    Hình 5: Nếu không nhớ toàn bộ câu trích dẫn, bạn có thể thay bằng dấu hoa thị (*). Mỗi dấu hoa thị tượng trưng cho 1 từ bị thiếu trong câu

    Xem ở dạng HTML. Google thường liệt kê các tập tin PDF trong kết quả trả về. Để duyệt qua nội dung các tập tin này mà không phải mở Acrobat Reader, hãy nhấn liên kết View as HTML. Việc thể hiện tài liệu đôi lúc không được tốt, nhưng bạn có thể biết nhanh nội dung văn bản để quyết định có nên tải về toàn bộ tập tin tài lệu hay không.
    Tìm kiếm với ký tự đại diện. Để tìm một câu trích dẫn nào đó, bạn không cần phải biết toàn bộ câu. Chỉ cần lấy một phần của câu và đặt trong dấu nháy kép; thêm các từ liên quan, như tên người phát biểu chẳng hạn, để có kết quả tốt hơn

    Phương Uyên.
     
    PC World Mỹ 06/2003

    ID: A0306_88