• Thứ Ba, 15/06/2004 02:37 (GMT+7)

    Hơn cả Google

    Thông tin hữu ích trên web nhiều vô kể và không một công cụ tìm kiếm nào có thể thâu tóm được hết tất cả.Tuy vậy, với những site tìm kiếm chuyên biệt, bạn có thể nhanh chóng tìm thấy những lời khuyên mua sắm, thông tin tham khảo, giải trí và nhiều thông tin khác.

    Thông tin hữu ích trên web nhiều vô kể và không một công cụ tìm kiếm nào có thể thâu tóm được hết tất cả. Tuy vậy, với những site tìm kiếm chuyên biệt, bạn có thể nhanh chóng tìm thấy những lời khuyên mua sắm, thông tin tham khảo, giải trí và nhiều thông tin thiết thực khác.

    Google không phải biết hết tất cả. Dĩ nhiên, cỗ máy tìm kiếm xuất sắc này khéo léo đáp ứng hầu hết các yêu cầu tìm kiếm. Nhưng, cũng như việc bạn hẳn không bỏ công đi xa hàng chục cây số đến một siêu thị lớn chỉ để mua vài quả trứng trong khi cửa hàng tạp hoá gần nhà cũng có, bạn hẳn không muốn 'vật lộn' với hàng đống trang kết quả từ Google hay một cỗ máy tìm kiếm lớn nào khác mỗi khi cần một vài thông tin.

    Tốt hơn nên vào một nhóm nhỏ các site chuyên biệt có khả năng thu thập nhanh chóng những 'chất liệu' mà bạn đang tìm. Đây là những nguồn dữ liệu tốt nhất trên web, từ những site tin tức kinh doanh mới nhất đến những site hữu ích về nhà cửa và gia đình. (Thông tin của một số site chuyên biệt giới thiệu ở đây có tính toàn cầu, nhưng một số site chỉ có ích cho người dùng ở thị trường Mỹ, vì vậy trong trường hợp có thể, chúng tôi bổ sung những site tương tự hay gần tương tự dành cho người dùng Việt Nam, và chúng được đánh dấu bằng ký hiệu *).

    Dĩ nhiên, vẫn có chỗ đứng cho Google và các site tương tự: các cỗ máy tìm kiếm lớn vẫn là lựa chọn tốt nhất để tìm kiếm thông tin về văn hoá nhạc pop hay những thông tin tương tự. Bảng 1 giới thiệu những tính năng mới của các 'đại gia' trong lĩnh vực tìm kiếm trên web. Nhưng dù bạn quan tâm đến những thắc mắc thông thường hay những 'chất liệu' ít người biết thì những thông tin dưới đây đều có ích cho bạn.

    Trợ giúp phần cứng

    Có lúc bạn sẽ cần đến giải đáp về một triệu chứng bất thường của máy tính hay một định nghĩa về công nghệ mới nào đó. Những site sau có những thông tin mà bạn cần.

    Thông tin hỗ trợ phần cứng và phần mềm: Computing.net quản lý các diễn đàn về hệ điều hành, phần cứng, game và driver. Hay thử cỗ máy tìm kiếm về các thủ thuật Windows ở site Brian's Buzz của Brian Livingston (www.briansbuzz/search).

    Thuật ngữ công nghệ: Webopedia (www.webopedia.com) của Internet.com cung cấp những thuật ngữ như Wi-Fi và thông tin súc tích về lịch sử, mục đích và chi tiết của công nghệ, cùng với các liên kết.

    Tự lực: Trang máy tính ở Ehow (www.ehow.com, yêu cầu đăng ký) dường như khá cơ bản đối với những người am hiểu PC, tuy vậy mọi người đánh giá cao danh mục làm sạch 'nội thất' PC của nó, đánh giá hệ thống và thực hiện các công việc khác.

    PDA: Người dùng thiết bị cầm tay sẽ tìm thấy giải pháp cho các vấn đề của mình ở site PDAsupport.com. Site này có thông tin về nhiều model Palm và Pocket PC, cùng với BlackBerry, và có các liên kết tới trang web của nhà sản xuất. PDAsuppport.com còn cung cấp phần mềm, nhận xét đánh giá và các liên kết hữu ích khác.

    * www.vietpalm.com, www.handheldvn.com

    Chuyên gia IT: Site tìm kiếm của TechTarget (find.pcworld.com/40592) cho phép khách viếng thăm lướt qua các site công nghệ chuyên biệt có những bài viết, thủ thuật rất thiết thực, nhiều thông tin về CSDL, bảo mật, lưu trữ, điện toán di động, Linux, mạng và các chủ đề khác. Tủ sách Safari của O'Reilly (safari.oreilly.com, 14 ngày dùng thử miễn phí) dễ tìm và có nhiều thông tin về các dạng IT.

    * www.pcworld.com.vn

    Thiết bị gia dụng: Khi thiết bị điện tử gia dụng bị hư hỏng (hay có triệu chứng), hãy kiểm tra ở Appliance411.com. Site này giúp bạn giải quyết sự cố và xác định xem có cần gọi thợ đến sửa không.

    Gia sư : Cần những hướng dẫn cụ thể về máy tính, thiết bị gia dụng và các thiết bị khác, hãy đến HowStuffWorks (www.howstuffworks.com). Người mới làm quen với máy tính có thể đến mục máy tính ở computer.howstuffworks.com khi muốn tìm hiểu về công nghệ nào đó hay cần hỗ trợ kỹ thuật.

    Tham khảo và tin tức

    Đôi khi do yêu cầu công việc bạn phải lưu trữ sách báo cũ để tham khảo, và thế là chẳng mấy chốc chúng chiếm hết không gian căn phòng của bạn. Với các site tham khảo khá đầy đủ dưới đây có thể bạn không cần đến chúng nữa.


    Hình 1: Giáo viên và phụ huynh sẽ tìm thấy các nguồn thông tin giáo dục hữu ích ở site Reference Desk của Educator.
     

    Danh bạ trực tuyến: Refdesk.com có đầy các sự kiện và con số, tin tức mới và các liên kết tới các nguồn thông tin từ danh bạ điện thoại đến các đồng hồ trên thế giới. Nếu Refdesk.com không đáp ứng yêu cầu của bạn, hãy đến trang Fast Facts của Gary Price (find.pcworld.com/40601), ở đó bạn có thể tra cứu mọi thứ từ bóng đá đến tin học.

    Một nguồn tham khảo khác, The Reference Desk của Martindale (find.pcworld.com/40604), với các liên kết đến các đồng hồ trên thế giới, thông tin bản quyền quốc tế, hướng dẫn du lịch và các thư viện khoa học. Cũng nhanh và rất hữu ích là phần tìm kiếm tham khảo của Open Directory Project tại find.pcworld.com/40607. Do những người tình nguyện sưu tầm, site này cung cấp thông tin đa dạng và không có quảng cáo.

    * danhba.vdc.com.vn

    Học tại nhà: Trang giáo dục của Yahoo (reference.yahoo.com) rất hữu ích cho những dự án nghiên cứu về trẻ nhỏ. Site này cho phép tìm các tựa đề tham khảo thịnh hành, nó không làm cho các nhà nghiên cứu trẻ choáng ngợp. Hoặc dùng site Wikipedia (en.wikipedia.org), bộ bách khoa toàn thư của những người tình nguyện khắp thế giới, để tìm thông tin về các chủ đề từ toán học đến khoa học viễn tưởng hay nghệ thuật.

    Giáo dục: Reference Desk của Educator (www.eduref.org, xem hình 1) có các nguồn tin, giải đáp, bài viết và các liên kết đến các tổ chức dành cho phụ huynh và giáo viên. Các chủ đề bao gồm trao đổi kinh nghiệm, học từ xa cùng nhiều chủ đề khác.

    * www.truongthi.com

     

    Hình 2: Truy cập nhanh các bài viết với nhiều chủ đề phổ thông cũng như hàn lâm ở MagPortal.com

    Hiệp hội: Gateway to Association Online (find.pcworld.com/40610) cho phép tìm hơn 6500 hiệp hội (tại Mỹ), dùng từ khoá hay bất kỳ chữ nào (tiếng Anh) có trong tên hiệp hội. Các hiệp hội này thường thu thập thông tin tốt nhất và thịnh hành nhất về các chủ đề liên quan đến công việc và gia đình.

    Tin tức, báo chí: Tất cả các site tìm kiếm lớn đều có trang tin tức riêng. Khi bạn không thể tìm thấy một bài báo hay chủ đề thời sự ở news.google.com, hãy viếng thăm site Daypop (www.daypop.com), site này thực hiện tìm kiếm hơn 59.000 site tin tức và weblog (dạng nhật ký trên web). Find Articles của Looksmart (find.pcworld.com/40613) thực hiện tìm theo chủ đề chứ không tìm theo tên tác giả. Muốn tìm các bài báo về một chủ đề hay theo tên tác giả, hãy tham khảo MagPortal.com (hình 2), site này tập hợp các bài báo về những chủ đề như máy tính, sức khoẻ, kinh doanh, giải trí và chính trị. Khi bạn tìm thấy một bài báo thích hợp, site này sẽ lùng tìm thêm những bài báo tương tự. Để xem các xã luận từ khoảng 600 ấn phẩm tiếng Anh, hãy đến site Opinion-Pages (www.opinion-pages.org).

    * www.vnexpress.net, www.vnn.vn, www.tuoitre.com.vn, www.thanhnien.com.vn

    Doanh nghiệp và chuyên nghiệp

    Khi cần những ứng dụng tài chính, thông tin về ngành nghề kinh doanh, hay các tham khảo đến các dịch vụ chuyên nghiệp trong khu vực của bạn, các site siêu tìm kiếm có thể làm bạn sa lầy và chẳng thu được kết quả gì. Các site chuyên biệt tỏ ra đặc biệt hiệu quả với thông tin địa phương.

    Doanh nghiệp nhỏ và dịch vụ chuyên nghiệp: MelissaData (find.pcworld.com/40616) cung cấp điểm truy cập 'một cửa' tới các niên giám điện thoại, mã vùng, địa điểm bưu điện và các số liệu thống kê xã hội như mức thu nhập - nguồn thông tin quí giá cho công việc tiếp thị của bạn. Ngoài nguồn tin miễn phí tuyệt vời, MelissaData còn bán một loạt sản phẩm và dịch vụ dành cho doanh nghiệp nhỏ.

    Nếu cần các thủ thuật, lời khuyên và các tình huống điển hình có liên quan đến doanh nghiệp nhỏ thì cách tìm kiếm cầu may với các site tìm kiếm lớn sẽ cho kết quả khá mông lung. Thay vì vậy, hãy đến Entrepreneur.com và Inc.com. Mặc dù có một số bài viết cũ nhưng site sau cung cấp các thông tin quan trọng và có ích như các mẫu hợp đồng và những vấn đề thiết thực khác, chỉ có điều khó tìm.  

    Công ty, công việc và thị trường: để am hiểu một công việc nhanh chóng, hay tìm hiểu về một công ty hay thị trường trước khi phỏng vấn xin việc hay đàm phán với khách hàng, đến List of Lists của Gary Price (find.pcworld.com/40622) và tìm hiểu về nghiệp vụ ngân hàng, bảo hiểm, buôn bán sỉ, lẻ và các công việc khác. Site này cung cấp thông tin lấy từ các tạp chí thương mại có liên quan đến các công ty chủ chốt, những thương vụ quyết định và các số liệu thống kê quan trọng.


    Hình 3: site GigaLaw.com của Doug Is-enberg cung cấp những tin tức pháp luật mới nhất và các bài luận về nhiều chủ đề pháp luật

     

    Dữ liệu công ty toàn cầu: The Scanerry(www.thescannery.com) cung cấp cho các nhà đầu tư danh sách hơn 11.000 công ty trên khắp thế giới (bao gồm 400 công ty hàng đầu châu Âu, 100 công ty hàng đầu thế giới) bằng cách tìm các website cộng tác. Các tính năng tìm kiếm linh động của site này giúp bạn tìm được công ty quan tâm ngay cả khi bạn không biết chính xác tên công ty (ví dụ, nó cho phép tìm kiếm 'gần giống' và đồng nghĩa). Tính năng hợp nhất của The Scannery gom chung lại tất cả các liên kết liên quan đến website của một công ty và xếp hạng các tài liệu theo mức độ thích hợp với điều kiện tìm kiếm.

    Dịch vụ chuyên nghiệp: Các cỗ máy tìm kiếm lớn vẫn chưa giải quyết được vấn đề dữ liệu địa phương. Google đang cố gắng: chương trình thử nghiệm của nó tại labs.google.com/location cho phép tìm theo khu vực địa lý, nhưng chất lượng của kết quả tìm kiếm không ổn định. Nếu bạn đang tìm một nhà tư vấn về mạng, trang trí nội thất, cầu đường hay nhà cung cấp dịch vụ khác trong khu vực của bạn thì các danh bạ trang vàng như B2ByellowPages.com tỏ ra hiệu quả hơn. Khi bạn cần tên các công ty trong một ngành nghề nào đó và trong khu vực cụ thể, hãy thử truy cập danh sách của Open Directory Project tại find.pcworld.com/40625. List of Lists for Professional, Scientific, and Technical Services của Gary Price (find.pcworld.com/40631) có các xếp hạng tạp chí thương mại và công nghiệp của nhiều dạng công ty khác nhau như các công ty luật về quyền sở hữu trí tuệ hay công ty quảng cáo.

    * www.ypvn.com

    Dịch vụ và sản phẩm công nghệ: Site The ThomasRegional.com (find.pcworld.com/40628) lưu giữ danh sách về tất cả các loại hàng hoá và dịch vụ kinh doanh - bao gồm việc lập hợp đồng, tư vấn và kỹ thuật - cùng với các công ty cung cấp. Chọn loại dịch vụ chuyên nghiệp tương ứng để tìm các công ty thực hiện những công việc như lập chứng từ và phiên dịch. Tổ chức hợp lý của site sẽ giúp bạn tiết kiệm nhiều thời gian.

    Luật kinh doanh: GigaLaw.com của Isenberg (hình 3) cung cấp các bài luận bao quát và cập nhật về nhiều chủ đề pháp luật của các luật sư hành nghề trong những lĩnh vực tương ứng. Việc tìm kiếm theo từ khóa trên site này thường cũng cho những bài phân tích tốt về những thay đổi luật pháp gần đây.

    * www.vietlaw.gov.vn

    Tài chính cá nhân: Hãy đến site MSN Money (find.pcworld.com/40667) hay Quicken.com để tham khảo những giải đáp và nguồn tin đáng tin cậy về ngân hàng, đầu tư, hoạch định tài chính và thuế. Ngoài ra bạn có thể tham khảo danh sách Sites to See (các site đáng quan tâm) của chuyên gia tài chính Suze Orman (find.pcworld.com/40670).

    Ẩm thực


    Hình 4: Bạn sẽ không bao giờ phải đói bụng với các công thức nấu nướng của Epicurious

     

    Các cỗ máy tìm kiếm lớn thường không đáp ứng hiệu quả những yêu cầu cá nhân, như hướng dẫn nấu ăn chẳng hạn. Thí dụ vào kỳ nghỉ cuối tuần bạn muốn trổ tài làm bếp đãi cả nhà, khi nhập vào tên món ăn cộng thêm chuỗi 'công thức' (tiếng Anh: 'receipt') vào Google, danh sách kết quả sẽ làm bạn choáng ngợp: Có quá nhiều công thức từ các đầu bếp nghiệp dư và bạn không có cách nào đánh giá được công thức nào tốt hơn.

    Thực đơn: Làm cách nào để thực hiện một loại cocktail nào đó, hay tìm nơi ăn cho chuyến du lịch sắp tới, Epicurious (www.epicurious.com, hình 4) hầu như luôn ghi điểm. Thực đơn của nó bao gồm từ món ăn nhà hàng đến thức ăn nhanh. Recipe Power Search ở site FoodTV.com (find.pcworld.com/40649) cho thông tin rất rõ ràng. Bạn có thể tìm chỉ những thực đơn phù hợp với một loại thức ăn và loại bữa ăn, khu vực, sự kiện hay kỹ thuật nấu nướng (như 'nướng', 'gia vị', 'đông cứng'...). Về món ăn ngon hay hướng dẫn cách thức làm bánh sinh nhật, hãy đến gian bếp trực tuyến của Betty Crocker tại www.bettycrocker.com.

    * www.amthuc.com

    Rượu: Trang tìm kiếm nâng cao (find.pcworld.com/40646) ở site Wine Spectator (www.winespectator.com) cho phép tìm loại thích hợp nhất - có ích khi bạn không biết chắc tên rượu. Site này cho phép giới hạn tìm kiếm theo vị rượu, bài báo, hay các thông tin đặc biệt khác.

    Sức khỏe

    Khi tìm hiểu về các vấn đề y học, ai là người mà bạn tin tưởng? Dưới đây là các site có tiếng đáng tin cậy.

    Bác sĩ: Site Physician Select của American Association (find.pcworld.com/40655) cung cấp thông tin về các bác sĩ ở Mỹ (có khoảng 70.000), có thể tìm theo tên, chuyên khoa và khu vực. Tra cứu thư viện y khoa của site, hay đọc thông tin về những kinh nghiệm thực tiễn do các bác sĩ cung cấp.

    * www.basiykhoa.com

    Bệnh và thuốc trị: Merck Manual (find.pcworld.com/40658, xem hình 5), một dịch vụ của hãng dược phẩm khổng lồ, là hướng dẫn ban đầu súc tích và hữu ích về tất cả những vấn đề y khoa. Site của Mayo Clinic (www.mayoclinic.com) có rất nhiều thông tin chuyên môn về các căn bệnh và thuốc trị, các công cụ tương tác giúp bạn quyết định các vấn đề liên quan đến sức khoẻ và thông tin dạng hỏi đáp từ các chuyên gia. Hai site này được ưa thích hơn so với site WebMD (www.webmd.com) thường bị phê phán là đưa ra quá nhiều thông tin nhưng không rõ ràng. Trung tâm nghiên cứu và đánh giá thuốc thuộc Tổ chức quản lý thực phẩm và thuốc của Mỹ (find.pcworld.com/40661) cho phép bạn kiểm tra các loại thuốc theo nhãn hiệu và thành phần dược phẩm.

    Nghiên cứu y khoa: Citeline.com (miễn phí, nhưng phải đăng ký) cho phép tìm các nguồn bao gồm CSDL Medline tốt nhất ở Mỹ về thông tin các căn bệnh, các tổ chức liên quan, tin tức thời sự, nghiên cứu và thử nghiệm.

      NHỮNG THỦ THUẬT MỚI CHO CÁC CỖ MÁY TÌM KIẾM CŨ

     Khi cần đến sức mạnh của Google hay một 'đại gia' tìm kiếm khác, hãy thử dùng những tính năng mới được thiết kế thêm để giúp bạn tiết kiệm thời gian.

     Site 

      Tính năng  

         Ưu điểm

     


      Alltheweb
     
    www.alltheweb.com 

     

     Kiểm tra URL 

    Tìm hiểu kỹ hơn về URL bất kỳ với tính năng này.
    Đến find.pcworld.com/40760 để thêm nó vào trình duyệt. 

     

     Chuyển đổi đơn vị   

    Chuyển đổi đơn vị đo lường: Nhập convert:, con số, và đơn vị vào vùng tìm kiếm. Đến find.pcworld.com/40763 để xem hướng dẫn.

     

     Kiểm tra chính tả  

    Tìm được các liên kết đến Niagara Falls ngay cả khi bạn nhập Niagra Falls. Đến find.pcworld.com/40766 để xem thông tin chi tiết.

     

     Ask Jeeves
     
    www.ask.com

     

     Tìm kiếm thông minh  

    Nhập các câu hỏi thông dụng về tri thức, như 'how many cups are in a litre?' (bao nhiêu tách trà được 1 lít), và bạn sẽ nhận được câu trả lời. 

     

     Tìm kiếm thông minh,

     Thời tiết và hàng hoá   

    Nhập vào từ 'weather' (thời tiết) và mã vùng (zip) để xem dự báo thời tiết trong vòng 7 ngày. Nhập vào tên sản phẩm để xem các kết quả so sánh mua sắm.

     

     Thanh công cụ mới   

    Thêm vào IE các nút thời tiết, sản phẩm và các nút khác để tìm trực tiếp từ trình duyệt.

     

     Google  www.google.com    

     

     Tìm theo khu vực   

       Tìm thông tin địa phương, như quán ăn, ví dụ bằng cách nhập vào hamburger cộng thêm mã vùng hay tên thành phố. Đến find.pcworld.com/40769.

     

     Deskbar 

    Bổ sung tính năng tìm kiếm Google cho thanh tác vụ Windows để xem kết quả trong một khung nhỏ trên ứng dụng đang làm việc. Đến find.pcworld.com/40772.

     

     Định nghĩa 

    Nhập 'define' và kế tiếp là thuật ngữ vào ô tìm kiếm để kiểm tra ý nghĩa của nó. Hãy thử với các thuật ngữ mới mà các từ điển thông thường chưa có.

     

     HotBot
     www.hotbot.com
     

     HotBot desktop

    Dùng thanh công cụ này để tìm theo từ khoá trên web, các file cục bộ trên PC, email của Outlook hay các nguồn tin RSS.

     

      Lycos
     
    www.lycos.com   

     Sidesearch   

    Lấy kết quả thứ hai cho câu truy vấn, với kết quả của Lycos và của một site tìm kiếm khác nằm trong 2 vùng riêng biệt kề nhau. Đến find.pcworld.com/40775.

     

     MSN Search
     www.search.msn.com 

     

     Kết quả tìm kiếm được điểm sáng    

      Nhóm từ tìm kiếm được hiển thị ở dạng chữ đậm trong diễn giải kết quả

     

     Tìm kiếm giới hạn theo kiểu file

      Giới hạn tìm kiếm theo các kiểu file như .pdf, .doc, .xls hay .ppt

     

     Yahoo
     www.yahoo.com      

     

     Tìm kiếm tin tức

     (News)

    Tìm nhanh hơn 7000 nguồn tin với 35 ngôn ngữ.

     

     Mục tuỳ biến

    Để đạt được dạng kết quả mong muốn nhanh hơn, dùng các mục như 'products' (sản phẩm), 'news' (tin tức) và 'images' (hình ảnh) khi nhập nhóm từ tìm kiếm.

     

     Companion 

    Dùng thanh công cụ trình duyệt này để chặn các quảng cáo pop-up trong khi tìm kiếm.

     

     SmartSort 

     Dùng công cụ này với Yahoo Shoping để thu hẹp kết quả tìm kiếm sản phẩm dựa trên tiêu chí mà bạn xác định quan trọng nhất.

     

    Du lịch

    Bạn biết về các site du lịch lớn và cách thức tìm những đợt hạ giá (tham khảo phần tổng hợp về các site du lịch tốt nhất trong bài 'Sao trên mạng' - TGVT A 2/2004, tr.76). Nhưng không thể hoàn toàn dựa vào Orbitz hay Expedia nếu bạn muốn có chuyến du lịch ít tốn kém và thú vị.

    Du lịch: Viếng thăm trang du lịch USA Today (www.usatoday.com/travel), bạn sẽ tìm thấy những thông tin thiết yếu như chỉ dẫn về thành phố, khách sạn và lịch bay. Duyệt site Whatsonwhen (www.whatsonwhen.com, xem hình 6) để săn tìm những sự kiện xảy ra trên khắp thế giới. Bạn có thể tìm danh sách sự kiện của nó theo ngày và chủ đề - ví dụ như bạn muốn tìm lý do đáng để du lịch đến Singapore vào mùa hè này chẳng hạn.

    Đi du lịch tuỳ hứng? Hướng dẫn du lịch cấp tốc của About.com (find.pcworld.com/40676) sưu tầm các đợt giảm giá trên các site du lịch lớn. Site59 (www.site59.com) liệt kê các gói du lịch cuối tuần tốc hành đến hơn 70 thành phố.

    * www.vietnamtourism.com, www.saigon-tourist.com

    Máy bay: Inside Flyer (www.insideflyer.com) cung cấp các thủ thuật và tin tức dành cho người thường đi máy bay và các chương trình khuyến mãi. Nhiều bài viết trên site miễn phí, nếu đăng ký một năm với giá 12USD thì bạn có thể truy cập đến tất cả bài viết. First Class Flyer (www.firstclassflyer.com) cung cấp những cách thức để đi du lịch nâng hạng và cao cấp với giá hạ.

    * www.vietnamairlines.com.vn

    Mua sắm

     THEO DÕI THÔNG TIN TRÊN INTERNET

     

    Tất cả chúng ta đều muốn biết những website khác nói gì về website của mình. Nếu bạn điều hành một doanh nghiệp nhỏ, bạn phải tự tiếp thị trên web đến các khách hàng và đối tác tiềm năng, tuy nhiên bạn cũng phải để ý bảo vệ danh tiếng của mình trên mạng. Và bất kỳ ai sử dụng Internet đều cần lưu ý đến vấn đề thông tin cá nhân.
    Một nguyên tắc vàng: Cẩn thận với số điện thoại nhà của bạn, nó có thể gây phiền toái cho cuộc sống riêng tư của bạn. Đừng sử dụng số điện thoại nhà riêng trên các tài liệu giao dịch. Thay vì vậy, hãy tận dụng ưu điểm của ĐTDĐ.
    Trông chừng hồ sơ
    Thông tin trên giấy cũng có thể rò rỉ trên mạng,

     

    vì vậy hãy kiểm tra kỹ lưỡng bất cứ giấy tờ nào giao dịch với bên ngoài - ngay cả những công văn đơn giản.
    Khi người ta đưa ý kiến phê bình công ty của bạn trên các diễn đàn hay nơi nào đó trên mạng, hãy tìm hiểu ngay sự việc để có hành động thích hợp.
    Liệu bạn có nên mua báo cáo về công ty của mình từ dịch vụ như KnowX (www.knowx.com), nó thu thập các mẩu tin công bố trên web? Không nhất thiết. Để giám sát thông tin trên web, bạn có thể dùng dịch vụ như TrackEngine (www.trackengine.com), nó lưu ý bạn về các từ khóa ở những site nhất định - từ các nhóm tin đến các site cạnh tranh. Nó thực hiện giám sát 10 site khác nhau với phí 20USD/năm, và 60USD/năm cho 50 site.

     

    Khi mua sắm trực tuyến hẳn bạn quan tâm đến nhiều thứ: cửa hàng (trên mạng) đáng tin cậy, tìm được chính xác cái bạn cần và giá rẻ với tốc độ cực nhanh. Dưới đây là site như vậy.

    Mua sắm so sánh: Shopping.com (trước đây là DealTime.com và hiện thuộc sở hữu của Epinions.com) kết hợp các thông tin so sánh giá với thông tin đánh giá sản phẩm từ Epinions.com, như xếp hạng sản phẩm và cửa hàng. Bạn có thể so sánh các sản phẩm, giá và đánh giá cửa hàng nhanh chóng để quyết định mua sắm. Nhập vào mã vùng (tại Mỹ) nếu bạn muốn tính giá bao gồm chi phí giao hàng. Công cụ tìm sản phẩm của Shopping.com cho phép duyệt theo giá hay nhãn hiệu.

    BizRate (www.bizrate.com, xem hình 7) hãnh diện về khả năng đáp ứng cực nhanh của nó. Tuy nhiên, cái đáng giá nhất của site này là thông tin xếp hạng cửa hàng: BizRate thực hiện xếp hạng dựa vào phản hồi của khách hàng thông qua những thăm dò người mua hàng trực tuyến. Nhấn vào một sản phẩm nào đó, bạn sẽ nhanh chóng nhìn thấy con số bài đánh giá, một nhận xét tổng quát, và ưu/khuyết diểm của sản phẩm do người dùng đưa ra. Kiểm tra các kết quả này nhanh hơn việc lục lọi site Epinions.com nhiều. Tuy nhiên, PC World trước đây đã ghi nhận con số có vẻ không cân xứng các bài đánh giá khen ngợi sản phẩm tại BizRate, vì vậy có thể bạn phải xem xét các ý kiến ở đây một cách thận trọng.

    Nextag.com cung cấp nhanh chóng các so sánh giá tương tự như BizRate, nhưng có ít cửa hàng hơn. PriceGrabber, bạn có thể tìm thấy ở www.pricegrabber.com và trên các site đối tác như PCWorld.com, cung cấp các đánh giá cửa hàng, nhưng thông tin thu thập từ người dùng ít hơn và ít cửa hàng hơn so với BizRate. Bạn có thể tiết kiệm thời gian khi mua hàng hạ giá bằng cách đăng ký nhận thông báo qua email khi giá hạ xuống dưới mức ngưỡng nào đó; Nextag.com có cung cấp dịch vụ tương tự, nhưng Shopping.com và BizRate thì không.

    Froogle.com, site mua sắm của Google, hiển thị giá nhưng không có xếp hạng sản phẩm hay cửa hàng. Dù vậy, tính năng tìm kiếm nâng cao của Froogle có thể có ích khi bạn muốn tìm một sản phẩm nào đó nhưng không biết tên mà chỉ biết một từ bất kỳ hình như có trong mô tả sản phẩm.

    MySimon.com có nhiều hướng dẫn và đề xuất về các món quà công nghệ. Overstock.com là nơi tuyệt vời để tìm quần áo hay món quà giá hời khi bạn chưa xác định mua cái gì.

    Ngoài ra, bạn có thể ghé thăm site ConsumerReview.com hay các site cùng họ với nó như PCPhotoReview.com để xem các xếp hạng cửa hàng và sản phẩm hiện tại.

    * www.golmart.com.vn.

    Tìm kiếm trang web ẩn


    Infomine tập hợp kiến thức của những người quản lý thư viện đại học

     

    Có cả một kho dữ liệu ẩn tồn tại trên mạng, ở nơi mà người ta gọi là Internet 'ngầm' hay 'ẩn', ước tính lớn hơn nhiều lần thông tin phổ biến trên web. Nó bao gồm CSDL thông tin phong phú của các doanh nghiệp, trường đại học, cơ quan chính phủ và các tổ chức khác mà các cỗ máy tìm kiếm trên web không thể duyệt đến và vì vậy không thể đưa vào kết quả tìm kiếm. Làm thế nào để tìm thấy những nguồn thông tin hữu ích nhất?

    Một cách thức thông minh để khởi đầu việc tìm kiếm: Tìm qua danh sách các nguồn thông tin ẩn, được phân loại để có thể tìm theo công việc và mối quan tâm của bạn. Invisible Web Directory (www.invisible-web.net) liệt kê các site ẩn theo từng nhóm chủ đề xếp hạng từ nghệ thuật đến kinh doanh. (Phần lớn thông tin lấy từ cuốn sách The Invisible Web của hai tác giả Chris Sherman và Gary Price).

    Bạn cũng nên tham khảo ResearchBuzz (www.researchbuzz.org) và Librarians' Index to the Internet (lii.org) để có những thông tin cập nhật về các nguồn thông tin ẩn. Direct Search (find.pcworld.com/40682), do Gary Price điều hành,  thu thập các CSDL web ẩn và phân loại rõ ràng, cho phép bạn truy vấn đồng thời cả các cỗ máy tìm kiếm thông thường và một số CSDL.

     


    Tìm các liên kết tới các CSDL 'ẩn' và nhiều tài nguyên trên web khác ở site CompletePlanet của Bright-Planet

    Đối với các nguồn thông tin nghiên cứu của các trường đại học và học viện, hãy thử tra cứu Infomine (infomine.ucr.edu). Site này liên kết đến các CSDL, tạp trí trực tuyến, sách, diễn đàn, bài viết và nhiều tài nguyên trên mạng khác.

    CompletePlanet (www.completeplanet.com), do BrightPlanet điều hành, cũng liên kết bạn đến các CSDL web ẩn. Tuy nhiên site này sẽ không cho phép bạn thực hiện tìm theo từ khoá; nó chỉ dẫn dắt bạn đến CSDL thích hợp. Turbo10 (find.pcworld.com/40685) cũng thu thập thông tin web ẩn và liệt kê hơn 1700 nguồn tin chuyên biệt liên quan đến hầu hết mọi lĩnh vực.

    Các site siêu tìm kiếm Dogpile (www.dogpile.com) và Ez2Find (www.ex2find.com) truy vấn các site tìm kiếm phổ biến cũng như tài nguyên web ẩn, thường cho ra kết quả tuyệt vời và không làm bạn rối trí. Một dạng siêu tìm kiếm khác là Vivisimo (www.vivisimo.com), nó phân nhóm các kết quả giúp dễ lựa chọn. Site này rất có ích để tìm theo chủ đề rộng hay mới.

    Độ tin cậy

    Bất cứ khi nào tìm thông tin trên web, bạn phải xác định mức độ tin cậy của nguồn tin. Web tạo cơ hội dễ dàng cho việc lập những công ty 'ma', thăm dò lừa dảo và cả những trường đại học 'dởm'. Việc điều tra mức độ tin cậy của nguồn thông tin có thể không đơn giản, đặc biệt nếu bạn chưa có kinh nghiệm.

    Luôn tìm liên kết 'about us' (thông tin về công ty), địa chỉ thực (không phải địa chỉ mạng) và số điện thoại. Việc thiếu phần 'about us' có thể xem là tín hiệu cảnh báo, vắng mặt qui định về chính sách quyền thông tin cá nhân là cảnh báo cấp cao hơn, theo Chris Sherman, tác giả của quyển sách Invisible Web và trang web Invisible Web Directory (www.invisible-web.net).

    'Hãy tiếp cận một website theo cùng cách thức mà bạn làm với một cuốn sách hay tạp chí', ông nói. Hãy xem lướt qua để xác định người chủ website là ai (địa chỉ thực, số điện thoại, người liên lạc) và thông tin về họ, đưa tên miền vào site như Geek Tools (find.pcworld.com/40691), để truy vấn CSDL đăng ký tên miền. Các site tương tự như BetterWhoIs cho các site 'host' ở Mỹ có phần đuôi tên miền là .com, .org hay .net, cũng như Allwhois (www.allwhois.com) cho các site khắp thế giới. Để tìm địa chỉ IP, hãy thử Whois của ARIN (find.pcworld.com/40697) hay Internet Assigned Numbers Authority (www.iana.org) cho bên ngoài Bắc Mỹ.


    Dịch vụ Alexa của Amazon.com cho bạn biết mức độ phổ biến của một site, những site liên kết và tuổi của site

    Website Alexa (www.alexa.com) của Amazon.com giúp bạn xác định lưu lượng của trang web, thời gian đưa lên mạng và có bao nhiêu site liên kết tới nó. Tuy nhiên, Alexa chỉ làm việc tốt với các site thương mại hay tổ chức lớn nhưng nó không giúp được gì nhiều với các site của doanh nghiệp nhỏ hay không có tiếng tăm.

    Cuối cùng, có một danh sách các liên kết chỉ đến những tổ chức cảnh báo người dùng về thông tin xấu trên Internet và những cạm bẫy trên mạng, hãy đến thăm trang web The Virtual Chase: Legal Research on the Internet (find.pcworld.com/40700). Sau hết, tiêu chí 'cẩn tắc vô ưu' đặc biệt đúng với web.

    * www.vnnic.net.vn, www.connectvn.com

    Phương Uyên
    PC World Mỹ 04/2004

    Từ khóa: Phương Uyên
    ID: A0404_102