• Thứ Ba, 07/12/2004 10:44 (GMT+7)

    Dọn sạch những gì Uninstall bỏ sót


    Những câu hỏi nhỏ

    Gần đây tôi có cài đặt một chương trình nhưng thấy không cần thiết nên đã gỡ bỏ. Tuy nhiên, chương trình không dọn sạch hoàn toàn mà vẫn còn lưu lại một ít dấu vết. Làm cách nào để loại bỏ hẳn chương trình này?

     

    Hình 1: Tạo lại liên kết cho một số tập tin sau khi gỡ cài đặt chương trình.

    Những người tạo thủ tục uninstall (gỡ bỏ cài đặt chương trình) có vẻ như không nghĩ đến việc người dùng lại muốn loại bỏ hẳn chương trình yêu quý của họ. Có quá nhiều thủ tục uninstall để lại quá nhiều thứ, kể cả các thay đổi gây lộn xộn cho Windows.

    Dưới đây là các thủ thuật dọn dẹp sau khi thực hiện thủ tục uninstall. Tuy nhiên, đừng mong đợi phép màu, công việc ở đây chỉ nhằm giúp hệ thống tốt hơn trong khả năng có thể.

    Nếu bạn gỡ cài đặt chương trình chỉ ít ngày sau khi cài đặt, đồng thời cũng không cài bất kỳ thứ gì khác trong khoảng thời gian đó, thì chỉ cần phục hồi Windows Registry từ sao lưu trước khi cài đặt. (Xem TGVT A tháng 4/2003, trang 106 hay find.pcworld.com/43734 để có hướng dẫn chi tiết).

    Nếu không có khả năng phục hồi Registry, bạn mở Windows Explorer và chuyển đến folder C:\Program Files (có thể bạn sẽ được cảnh báo không nên đến đó; nhưng không sao, chỉ việc nhấn liên kết dẫn đến folder này). Nếu folder dùng cho ứng dụng đã gỡ cài đặt vẫn còn trong Program Files, hãy giữ cửa sổ mở để thao tác. Cuối cùng rồi cũng sẽ xóa folder này, nhưng bây giờ bạn cần truy cập nó.

    Tiếp theo, đảm bảo chương trình này không còn được nạp vào mỗi khi hệ thống khởi động. Chọn Start.Run, gõ msconfig, và ấn <Enter>. Nhấn nhãn Startup và tìm mọi thứ xuất hiện có liên quan đến chương trình sắp bị loại. (Windows 2000 không có tiện ích System Configuration, bạn đến find.pcworld.com/43736 để tải xuống và cài đặt chương trình Startup Control Panel miễn phí của Mike Lin).

    Đến đây bạn kiểm tra để tin chắc không có loại tập tin nào được liên kết với chương trình không muốn có này. Trong Windows Explorer, bạn chọn Tools.Folder Options (View.Folder Options trong Windows 98). Nhấn lên nhãn File Types và kiểm tra danh sách các loại tập tin xem có bất kỳ mối liên hệ nào đến chương trình không mong muốn không (xem Hình 1).

    Nếu tìm thấy, bạn kiểm tra xem loại tập tin này có liên quan đến chương trình nào khác không (chủ yếu là các loại tập tin thông dụng như .jpg và .mp3). Để khai báo lại một loại tập tin, bạn nhấn nút Change và làm theo các hướng dẫn. Hoặc bạn chỉ cần xóa nó bằng cách nhấn nút Delete. Bạn đừng lo, thao tác này không xóa bất kỳ một tập tin nào, mà chỉ xóa mối liên hệ. Lần sau, khi mở tập tin loại này, Windows sẽ cho bạn chọn chương trình để mở.

    Để thực hiện trọn vẹn quá trình uninstall, bạn phải xóa Registry. Đây là công việc mất thời gian và khá nguy hiểm. Trước khi thực hiện, bạn phải bảo đảm đã có một bản sao lưu Registry (xem TGVT A tháng 4/2003, trang 106 để có hướng dẫn chi tiết).

    Khi đã sao lưu Registry, bạn chọn Start.Run, gõ regedit, và ấn <Enter>. Điều khiển khung bên trái của Registry Editor đến khóa HKEY_CLASSES_ROOT\Applications. Nhấn dấu cộng cạnh khóa này, và tìm một khóa phụ phù hợp với tên tập tin chương trình của bạn (có thể bạn phải phỏng đoán một tí). Nếu tìm thấy, bạn nhấn phải nó và chọn Delete.Yes.

    Bây giờ bạn chuyển đến khóa HKEY_CURRENT_USER\Software, nhấn chuột lên dấu cộng, và tìm một khóa phụ mang tên hãng sở hữu chương trình. Nếu tìm thấy, bạn nhấn lên dấu cộng ở đó. Xóa khóa phụ ứng với chương trình mà bạn đã gỡ cài đặt nếu có ở đó). Mặt khác, bạn xóa hoàn toàn khóa của hãng. Thực hiện tương tự trong khóa HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE.

    Nhấn <Home> để quay về đầu khung trái của Registry Editor. Nhấn <Ctrl>-F để mở hộp thoại Find. Nhập tên chương trình vào dòng 'Find what', chọn tất cả tùy chọn bên dưới 'Look at', và nhấn Next hoặc Find Next tùy phiên bản Windows. Nếu tìm được, bạn xóa đi rồi nhấn <F3> để tìm tiếp.

    Khi không còn tên phù hợp nào nữa, bạn cho chạy lại quá trình tìm kiếm này nhưng với tên tập tin, tên hãng, và đường dẫn - nếu có các thông tin này. Xong, bạn đóng Registry Editor và khởi động lại PC.

    Cuối cùng, kiểm tra xem folder chương trình còn trong folder C:\Program Files không. Nếu còn, bạn xóa folder đó.

    Khởi động nhanh hơn

    Có nhiều chương trình cài đặt để được tự động nạp ở thời điểm khởi động hệ thống. Chương trình nào thực sự cần thiết?

    Hình 2: Giữ các chương trình này khi bỏ ứng dụng khởi động cùng Windows.

     

    Rất ít chương trình cần nạp tự động ở thời điểm khởi động hệ thống, và thường chúng thuộc một trong hai loại: chương trình an ninh và thành phần của Windows.

    Để biết những chương trình nào mà PC sẽ chạy lúc khởi động, bạn chọn Start.Run, gõ msconfig, nhấn <Enter>, và nhấn lên nhãn Startup. (Nếu dùng Windows 2000, bạn đến find.pcworld.com/43736 để tải xuống tiện ích miễn phí Startup Control Panel của Mike Lin). Bỏ chọn mọi liệt kê bên dưới nhãn Startup mà bạn không muốn nạp tự động cùng Windows. Trong danh sách này có thể có một số chương trình nhất thiết phải nạp khi Windows khởi chạy. (Windows 2000 không yêu cầu các chương trình như vậy).

    Trong Windows 98 và Me bạn giữ nguyên ScanRegistry, TaskMonitor và System Tray trong tình trạng được chọn (Hình 2). Tương tự với LoadPowerProfile. Nếu dùng Scheduled Task, bạn cũng giữ nguyên SchedulingAgent; nếu không dùng, bạn bỏ chọn nó. Những người dùng Windows Me còn cần PCHealth và StateMgr được chọn.

    Trong Windows XP, bạn giữ nguyên msmsgs được chọn. Có thể bạn muốn loại bỏ Windows Messenger (khác với trình 'chat' MSN Messenger), nhưng Windows sẽ phản đối nếu bạn cố thực hiện.

    Firewall và ứng dụng chống virus cần nạp một số chương trình khi khởi động. Để mặc chúng. Nói chung, bạn có thể suy ra danh sách thích hợp bằng cách kiểm tra tên mục, sau đây là một số mục phổ biến: Norton Internet Security 2004 nạp hai tập tin App và UrlLstCk. PC-cillin sẽ nạp pccguide, PCClient, và TMOAgent. ZoneAlarm sẽ nạp hoặc zlclient (với phiên bản miễn phí) hoặc ZoneAlarm Pro (với phiên bản Professional).

    Có một số trình điều khiển phần cứng (driver) nạp thêm các chương trình phụ. Bạn có thể bỏ chọn chúng nhưng phải thận trọng: Có thể về sau bạn sẽ phải phục hồi toàn bộ chúng nếu các thiết bị đó bắt đầu hành xử sai. Nói chung, bạn có thể nhận biết một chương trình có liên quan với driver vì tên của nó tương tự với tên phần cứng - ví dụ "NvCpl" dùng cho một số card Nvidia.

    Các hình Web còn e lệ

    Một số trang web không hiển thị hình? Thường có tình trạng trang hiện được hình, trang chỉ hiện một hộp trắng có biểu tượng ở góc.

     

    Hình 3: Nếu hình ảnh không hiển thị, hãy kiểm tra cài đặt multimedia của IE.

    Có khả năng các hình này lưu trú trên một máy server bị quá tải, thường bị lỗi nhưng không hư hẳn. Bạn nhấn nút Refresh của trình duyệt (hoặc ấn phím <F5>) để nạp lại. Hoặc có thể nạp lại trang một ít phút sau (hoặc vài giờ).
    Nếu vẫn không thể thấy được hình, đồng thời trục trặc xảy ra trên nhiều site, bạn xóa sạch cache trong trình duyệt. Trong IE, chọn Tools.Internet Options.General; trong phần 'Temporary Internet files', bạn nhấn Delete Files, đánh dấu chọn Delete all offline content (nếu có tùy chọn này), và nhấn OK.

    Có thể bạn cũng cần kiểm tra xem tùy chọn Show Pictures của IE đã được kích hoạt chưa. Để thực hiện, bạn chọn Tools.Internet Options.Advanced, và bảo đảm 'Show pictures' đã được chọn trong phần Multimedia (Hình 3). Nhấn OK.

    Trong Windows XP, các hình không nhìn thấy có thể là các chương trình Java. Các phiên bản Windows trước đây hỗ trợ Java, còn XP thì không. (Chú ý: ngoài tên giống nhau, Java không có liên quan gì với JavaScript được IE hỗ trợ). Hiện có nhiều môi trường thực thi Java miễn phí (môi trường chạy Java applet) dùng cho XP. Bạn đến www.microsoft.com/mscorp/java/ để biết chi tiết.

    Một phát biểu nghe có vẻ kỳ quặc: Việc mã hóa ngôn ngữ có thể ảnh hưởng đến khả năng hiển thị hình ảnh trong các trình duyệt. Bạn chọn View.Encording.Western European (Windows) để xem thử tình trạng hình có tươi sáng lên không. Nếu không, bạn thử chọn View.Encording.Western European (ISO).

    Minh Xuân
    PC World Mỹ 11/2004

    ID: A0411_142