• Thứ Ba, 16/12/2003 17:55 (GMT+7)

    Tăng sức mạnh cho Windows

    Với những thủ thuật đơn giản, bạn có thể tăng thêm sức mạnh cho Windows.

        Mỗi khi khởi động Windows 2000 hoặc XP, có một số lớn các thành phần được nạp vào bộ nhớ PC. Nhiều thành phần, hay còn gọi là «dịch vụ», trong số này điều khiển việc sử dụng các thiết bị phần cứng, bộ nhớ, khả năng quản lý tập tin và các chức năng hệ thống quan trọng khác của Windows. Tuy nhiên chỉ có một số dịch vụ là cần thiết. Cho nên, nếu để chúng tự động nạp và chạy, Windows sẽ khởi động chậm đi đôi chút và lãng phí bộ nhớ. Rất may, công cụ quản lý dịch vụ Services của Windows cho phép bạn kiểm soát việc sử dụng các dịch vụ này.
        Có hai lưu ý trước khi bắt tay vào việc: Thứ nhất, phải sao lưu registry, nơi cất giữ các thiết lập dịch vụ, cách thực hiện có thể tìm trên các số báo trước như «Sao lưu và phục hồi Windows registry», PCWorld Vietnam 04/2003, trang 106.


    Hình 1: Services của Windows XP sẽ báo dịch vụ nào được khởi chạy, khởi chạy như thế nào, dùng để làm gì.

    Thứ hai, vì một số dịch vụ có ảnh hưởng trực tiếp đến nhiều bộ phận phần cứng và phần mềm trong hệ thống, nên bạn phải hết sức cẩn thận trong việc tắt hay cấm chúng khởi chạy tự động. Nếu chưa biết chắc một dịch vụ Windows nào đó có cần hay không, bạn hãy để cho nó chạy. Và thay vì tắt hàng loạt dịch vụ cùng một lúc, bạn vô hiệu hóa từng cái một, khởi động lại máy tính, rồi cho chạy trong nhiều giờ hoặc nhiều ngày để bảo đảm thay đổi đó không gây ra trục trặc cho Windows. Sau khi yên tâm mọi thứ vẫn hoạt động tốt bạn mới vô hiệu hóa dịch vụ kế tiếp.
        Để mở trình Services, bạn nhấn chuột Start.Run, gõ services.msc và ấn <Enter>. Bạn sẽ nhìn thấy danh sách các dịch vụ được cài đặt trong PC. Những chỉ mục được liệt kê thay đổi tùy theo hệ thống và phiên bản của Windows. Để biết chức năng của từng dịch vụ, bạn xem cột Description. (Nếu không nhìn thấy cột này, bạn chọn View.Detail). Windows XP còn cho bạn xem mô tả của chỉ mục được chọn ở bìa trái của khung bên phải ở mục Extended mặc định (xem hình 1). Mục Standard về cơ bản giống với những gì mà người dùng Windows 2000 nhìn thấy. Muốn xác định những dịch vụ và phần tử hệ thống khác mà một dịch vụ cần đến để chạy, bạn nhấn đúp biểu tượng của dịch vụ đó, tên của nó, hoặc chi tiết khác. Thao tác này sẽ mở hộp thoại Properties của dịch vụ; ở đó bạn chọn nhãn Dependencies.

        Muốn kiểm soát việc chạy một dịch vụ của Windows, bạn mở hộp thoại Properties của dịch vụ và ở mục General mặc định chọn một tùy chọn từ danh sách thả xuống (xem hình 2). Ở mức cao nhất, bạn có thể chọn Automatic để buộc dịch vụ đó phải khởi chạy bất kỳ lúc nào khởi động Windows. Ở mức thấp nhất, bạn có thể chọn Disabled để ngăn không cho dịch vụ đó khởi chạy. Một quy tắc chung: không nên chọn Disabled trừ phi bạn tin chắc mình không cần dịch vụ đó và cũng không có dịch vụ quan trọng nào khác yêu cầu đến nó. Mức trung gian an toàn hơn là Manual. Một dịch vụ với lựa chọn khởi động này sẽ không được khởi chạy cùng với Windows, nhưng nó có thể được khởi chạy bởi các dịch vụ phụ thuộc khác khi cần đến. (Như tên gọi, bạn có thể tự khởi chạy một dịch vụ Manual bằng cách nhấn phải chuột lên nó trong khung bên phải của trình Services và chọn Start).

        Vậy những dịch vụ nào bạn sẽ phải sàng lọc? Điều này tùy thuộc vào phần cứng của bạn và cách bạn dùng nó như thế nào. Nhấn chuột đầu cột Startup Type để di chuyển tất cả các dịch vụ khởi chạy tự động lên đầu danh sách. Duyệt lại các dịch vụ này để xem có dịch vụ nào không cần phải khởi chạy hàng ngày không.

        Dưới đây là một số đề nghị, tuỳ tình huống cụ thể mà bạn lựa chọn áp dụng. Trong các dịch vụ ở đây, nếu không thấy một số dịch vụ nào đó, bạn đừng lo. Như đã trình bày ở trên, các dịch vụ được liệt kê trên một máy bất kỳ thay đổi tùy theo cấu hình phần cứng và phiên bản của Windows.

        Quản lý chặt phần cứng: Kiểm tra xem bộ phận phần cứng nào không bao giờ dùng đến. Bạn có gửi hoặc nhận
    fax trên máy tính (hoặc dự định như vậy) không? Nếu không, bạn thiết lập dịch vụ Fax là Manual hoặc Disabled. Bạn không bao giờ ghi CD bằng máy tính? Vậy thì không cần dịch vụ IMAPICD-Burning COM. Nếu dùng nó, bạn nên biết rằng nhiều tiện ích ghi CD chỉ làm việc với dịch vụ này được thiết lập Manual. (Nếu không làm việc, bạn chỉ cần thiết lập lại Automatic cho dịch vụ này). Bạn không khi nào dùng thiết bị đọc thẻ thông minh (smart card)? Vậy thì bạn có thể “sống” mà không cần đến dịch vụ Smart Card. Nhiều khả năng bạn sẽ tìm thấy trong danh sách này nhiều dịch vụ đang chạy liên quan đến phần cứng khác nhưng hệ thống của bạn không cần.
        Hủy bỏ kiểu giao diện (Themes): Nếu không dùng các giao diện màu xanh, xanh ô liu, hay bạc mới và lạ mắt của
    Windows XP, đồng thời cũng không chạy tiện ích giao diện nào có liên quan đến các kiểu giao diện của Windows, bạn có thể tiết kiệm một số lượng lớn bộ nhớ bằng cách tắt dịch vụ Themes. Trước hết, nhấn chuột phải trên desktop và chọn Properties. Nhấn lên nhãn Appearance. Bảo đảm tùy chọn 'Windows and button' được thiết lập ở Windows Classic style – và bạn hài lòng với dáng vẻ do thiết lập này mang lại. Sau đó nhấn OK và mở trình Services. Nhấn đúp Themes. Ở phần General, bạn thiết lập Startup ở Manual hoặc Disabled. Nhấn OK.


    Hình 2: Tùy chọn Manual ngăn các dịch vụ chiếm dụng bộ nhớ khi chưa cần.

    Không cảnh báo: Rất ít người cần đến loại dịch vụ Windows cho phép gửi các cảnh báo và thông báo về quản trị giữa các máy tính. Để vô hiệu hóa các dịch vụ này, bạn thiết lập các dịch vụ Messenger (không phải Windows Messenger) và Alerter ở Manual hoặc Disabled. Dịch vụ Alerter phụ thuộc vào dịch vụ Messenger, cho nên nếu vô hiệu hóa cái sau thì cũng “hạ gục” cái trước.
        Tăng tốc máy tính dùng chuyên biệt: Nếu bạn chỉ sử dụng máy tính loanh quanh trong nhà hoặc văn phòng để đảm nhận một chức năng duy nhất, bạn có thể thiết lập lại một số lớn các dịch vụ không liên quan đến nhiệm vụ của máy. Ví dụ, nếu bạn đang chạy một máy Windows 2000 để làm máy chủ Web, bạn có thể tắt bỏ hơn một chục dịch vụ không cần thiết. Để biết cách thực hiện chi tiết: bạn đến find.pcworld.com/35267.
        Xóa bỏ việc báo lỗi: Windows XP có khả năng thông báo cho Microsoft biết khi bạn bị một sự cố trình ứng dụng. Nếu không phụ thuộc vào dịch vụ này, bạn có thể vô hiệu hóa nó. Bạn tham khảo bài “Thông báo lỗi XP: báo những gì cần thiết” (find.pcworld.com/35270) để biết các cách tùy biến.
        Hủy các bức tường lửa: Nếu dùng một trình tường lửa (firewall) của một hãng phần mềm khác – như ZoneAlarm
    của Zone Lab chẳng hạn (bạn vào find.pcworld.com/35273 để tải xuống phiên bản này, và được miễn phí nếu không sử dụng với mục đích kinh doanh) – bạn không cần cài đặt trình tường lửa có sẵn trong Windows XP. Bạn nhấn Start.Control Panel.Network Connections (trong Category View, nó nằm dưới Network and Internet Connections). Nhấn chuột phải lên kết nối bạn đang dùng, và chọn Properties. Nhấn nhãn Advanced và bỏ chọn đối với tùy chọn Internet Connection Firewall. Cuối cùng nhấn OK. Chú ý là những bước này nhằm mở các biểu tượng Control Panel cụ thể, các biểu tượng đó có thể thay đổi tùy theo cấu hình.
    Đóng khả năng chia sẻ: Nếu không dùng tính năng Internet Connection Sharing của Windows, bạn mở trình
    Services và thiết lập Manual hoặc Disabled cho dịch vụ Internet Connection Firewall (ICF) /Internet Connection Sharing (ICS) hoặc dịch vụ Internet Connection Sharing của Windows 2000.
        Loại bỏ Remote Registry: Lần cuối cùng bạn cần có một ai đó thao tác với Windows Registry của mình từ xa là khi
    nào? Ngoài yếu tố không cần thiết cho hầu hết mọi người, tính năng này còn có thể gây lo lắng cho những người dùng cần bảo mật. Hãy mạnh dạn loại bỏ dịch vụ Remote Registry (Remote Registry Service trong Windows 2000), hoặc ít nhất thiết lập Manual cho nó.
        Ngưng tính năng Help: Nếu ít khi dùng Help của Windows XP, bạn có thể thiết lập Disabled một cách an toàn cho
    dịch vụ Help and Support. Về sau, nếu bạn chọn Start.Help and Support, Windows sẽ khởi chạy dịch vụ này và thiết lập lại giá trị của nó trong Services thành Automatic.
        Help rất thuận lợi cho việc tìm những thông tin chi tiết hơn về các dịch vụ Windows. Trong Windows 2000, bạn chọn Start.Help, nhấn nhãn Contents, và chọn Glossary trong khung bên trái (có thể bạn phải chọn nó hai lần). Trong Windows XP, bạn nhấn Start.Help and Support, nhập glossary vào hộp Search, ấn <Enter>, và nhấn lên liên kết thích hợp trong khung bên trái. Bộ tự điển Windows này chứa những mô tả rất hữu ích về các dịch vụ. Bạn còn có thể tìm những thông tin chi tiết về các dịch vụ của Windows trực tuyến tại Black Viper (www.blackviper.com).

    Minh Xuân
    PC World Mỹ 8/2003

     

    ID: A0308_89