• Thứ Năm, 08/01/2004 17:00 (GMT+7)

    Tăng tốc cho trang web cá nhân

    Trong PCW Việt Nam số tháng 5/2002, bạn Thanh Ngà đã có bài viết hướng dẫn cách gửi một trang web cá nhân lên một web host miễn phí. Các bước thực hiện đã được giới thiệu chi tiết và rất trực quan bằng hình ảnh nên bạn đọc dù ít kinh nghiệm cũng có thể thực hiện thành công theo hướng dẫn. Song còn có một vấn đề khá phổ biến với người thiết kế web nghiệp dư mà trong bài báo chưa đề cập đến, đó là trang web được đưa lên mạng thường không được tối ưu để có tốc độ khả dĩ chấp nhận được với băng thông hạn chế hiện nay. Trong phạm vi bài viết này, tôi xin được đưa ra một số kinh nghiệm nhỏ tích luỹ được để rút ngắn thời gian tải của trang web:


     Cửa sổ làm việc của chương trình GIF Movie Gear

    1. Chọn đúng font cần dùng: Xu hướng của web ngày nay là sử dụng font Unicode. Lợi điểm của nó thì đã quá rõ ràng: người dùng khỏi cần có trên máy tính của mình hàng tá font để có thể xem được các trang web của nhiều thứ tiếng hoặc được soạn bằng các bộ mã khác nhau (như TCVN, VNI v.v...). Song nếu bạn soạn thảo font Unicode bằng FrontPage, có thể bạn sẽ thấy trang web của mình có dung lượng lớn hơn so với một trang web cùng nội dung bình thường. Nguyên nhân là FrontPage (từ phiên bản 2000 trở lên) gặp khó khăn khi phải mã hoá những kí tự có dấu của tiếng Việt: chữ “Û” được mã hoá thành “ư”, chữ “Ơ” thành “ơ”... Để khắc phục, bạn hãy dùng một chương trình chuyển mã để thu nhỏ file .htm của mình, chẳng hạn như Vietkey Converter.
    Có thể bạn đã nghe nói đến cách sử dụng font động cho trang web, font sẽ được tải đến máy tính của người truy cập nếu cần thiết. Đóng gói font động cũng là một cách tốt, song chọn cách sử dụng font động cũng đồng nghĩa với việc tốn thêm chút thời gian tải font (trong trường hợp trên máy tính của người dùng chưa có font sử dụng trong trang web) và thường chỉ được áp dụng trong những trang web chuyên nghiệp. Quyền quyết định là ở bạn, song theo ý kiến của tôi thì nên sử dụng font Unicode.

    2. Dùng hoạt ảnh: Yếu tố làm chậm đáng kể tốc độ tải của một trang web chính là những bức ảnh. Đành rằng mọi trang web ngày nay đều có sử dụng ảnh minh họa để làm tăng thêm sự sống động, song người thiết kế web cần phải biết kết hợp vừa phải giữa ảnh và nội dung để đảm bảo tốc độ tải. Đối với ảnh tĩnh, cách tốt nhất là dùng những định dạng nén tốt như JPEG hay PNG thay vì dạng bitmap chưa nén. Về phần hoạt ảnh GIF, hãy cố gắng tạo ra những sản phẩm có số khung hình (frame) không quá nhiều, và có thể giảm số màu của ảnh để có dung lượng nhỏ hơn. Trên thực tế, mắt người khó phân biệt được sự khác nhau giữa những bức ảnh 256 màu và 64 màu, song nếu bạn sử dụng một ảnh GIF 64 màu có nghĩa là bạn đã giảm được 33% kích thước file ảnh. Hiện có rất nhiều phần mềm có thể giúp tạo ra những file ảnh GIF dung lượng nhỏ được tối ưu cho web như BannerShop GIF Animator, Animated GIF Animator, GIF Movie Gear ...
    Một số bạn còn muốn lập một web album cho riêng mình. Nếu vậy trong trang chính chỉ nên có những hình ảnh thu nhỏ (độ phân giải đủ thấp, tất nhiên rồi!) , bên cạnh đó có liên kết tới file ảnh gốc để người truy cập có thê ̉phóng to nếu muốn.

    3. Không dùng frame: Khả năng tạo frame của HTML giờ đây không còn được dùng nhiều trên thế giới. Những site nổi tiếng nhất đều đã sử dụng thiết kế không có frame, ví dụ www.cnn.com, www.time.com... và cũng đã bắt đầu xuất hiện những web host miễn phí không hỗ trợ frame như www.stormpages.com. Thiết kế frame không khéo có thể gây khó khăn cho người truy cập, và hơn nữa nó còn chiếm một phần diện tích màn hình quý báu. Ngoài ra, để hiển thị đủ một trang web có nhiều frame, trình duyệt phải lần lượt hiển thị nội dung của từng frame, mất thời gian hơn nhiều so với khi sử dụng thiết kế không có frame.

    4. Các JavaScript: Mã JavaScript hiện nay rất sẵn trên mạng và phần lớn còn được cho không. Do vậy, người làm web nghiệp dư không còn nhất thiết phải biết viết mã JavaScript mới có thể trang bị cho sản phẩm tinh thần của mình những khả năng tương tác cao hay hiệu ứng mới lạ. Điều cần thiết là phải biết sử dụng các script này có chừng mực vì ngoài lí do an ninh (trình duyệt của người duyệt web có thể cấm các script), những script được đưa trực tiếp vào trang web sẽ làm tăng dung lượng của file .htm và yêu cầu trình duyệt nhiều thời gian giải mã hơn. Nếu bạn tìm được những script miễn phí trên mạng, hãy lưu nó thành một file riêng rồi đưa một tham chiếu đến file script đó vào trong trang web của mình thay vì dán trực tiếp nội dung của toàn bộ script vào file nguồn html. Điều này cũng đúng cả với khi bạn sử dụng CSS (Cascading Style Sheet).

    5. Sử dụng kĩ thuật Hover với liên kết bằng chữ: Hover cho liên kết bằng chữ, một phần nhỏ của CSS, không phải là một kĩ thuật khó đòi hỏi  phải dày công nghiên cứu, trái lại nó còn đơn giản hơn cả HTML. Với hover, những liên kết giờ đây không chỉ là hàng chữ màu xanh da trời có gạch chân mà có thể biến đổi đẹp mắt với những sự kiện mouseover. Sử dụng hover với liên kết text, trang web sẽ vẫn có những hiệu ứng đẹp mắt đồng thời đảm bảo dung lượng nhỏ nhất có thể. Bạn cũng có thể sử dụng hover với hình ảnh, song hãy đảm bảo rằng trong trang đó chứa không quá 8 liên kết ảnh có độ phân giải thấp, nếu không trình duyệt phải mất một khoảng thời gian đáng kể mới tải nổi trang web của bạn.
    Trên đây mới chỉ là một số cách đơn giản và dễ nhận thấy nhất giúp bạn tối ưu thời gian tải trang web của mình, ngoài ra trong quá trình thiết kế chắc chắn bạn sẽ còn tìm ra nhiều điều mới khác.ÿ

    Mai Văn Kiên
    maivankien@yahoo.com

    ID: A0207_100