• Thứ Sáu, 09/06/2006 08:12 (GMT+7)

    Tăng công lực cho pin

    Bạn đau đầu với thời gian dùng pin của thiết bị di động? Bài viết này sẽ giúp bạn vắt đến "giọt" pin cuối cùng, sạc pin nhanh hơn và tiện lợi hơn.

    Bạn đau đầu với thời gian dùng pin của thiết bị di động? Bài viết sẽ giúp bạn vắt đến "giọt" pin cuối cùng, sạc pin nhanh hơn và tiện lợi hơn.

    Thủ thuật cho máy ảnh số


     

    Sạc pin mọi lúc mọi nơi
    Bạn đang dùng ba-lô hoặc cặp? Vậy tại sao không chọn loại túi xách có các hộc sạc pin năng lượng mặt trời để đi đâu bạn cũng có thể sạc pin được? Nếu quan tâm, bạn có thể vào www.voltaicsystems.com.

       
     

     

    Tắt đèn trợ sáng (flash): đèn trợ sáng cho máy ảnh thường "ăn" nhiều năng lượng, nếu tắt đi, bạn có thể chụp được nhiều ảnh hơn. Mẹo: vài ảnh chụp trong nhà đôi khi tắt flash lại đẹp hơn bởi vì máy ảnh dùng nguồn sáng thực thay vì phải lấy ánh sáng thường quá "gắt" của đèn flash, và chụp cận cảnh với đèn flash rất dễ bị dư sáng.

    Tắt màn hình LCD:
    đối với máy ảnh số thì màn hình LCD là tính năng khó có thể thiếu, nhưng nếu bạn muốn có thời gian dùng pin tối đa thì hãy tận dụng ống ngắm thay vì màn hình LCD (tất nhiên là máy ảnh phải có ống ngắm quang).

       

    TẠI SAO MAU HẾT PIN?
    Pin sạc thường gồm điện cực và chất điện phân, hầu hết được làm bằng chất liệu lithium ion hoặc nickel metal hydride.
    Khi phản ứng hóa học xảy ra bên trong, pin bị nóng lên trong quá trình sử dụng, do đó các chất điện phân thường bị "cong". Sạc pin là quá trình đảo ngược phản ứng hóa học nhưng vẫn không thể uốn "thẳng" hoàn toàn tấm pin. Khi dùng pin đủ lâu, sự sai lệch này ngày càng ảnh hưởng đến các phản ứng hóa học, giảm khả năng sạc ở mức tối đa như ban đầu của pin.
    Pin lithium ion cơ bản có thể sạc 500 lần trước khi bị "chai" nhưng con số này còn tùy thuộc vào nhiều yếu tố khác, trong đó có cả nhiệt độ bảo quản. Ví dụ bạn để pin trong xe hơi có nhiệt độ cao trong một thời gian dài có thể pin sẽ hỏng trong khoảng 3 tháng.

     

    Để lúc khác hãy xem lại ảnh: chúng ta thường có thói quen xem lại ảnh chụp ngay trên máy ảnh hay trên máy quay, nhưng điều này lại hao tổn pin. Tắt luôn tính năng xem lại ảnh trong suốt chuyến đi chơi của bạn nếu muốn tiết kiệm pin.

    Cập nhật firmware:
    nhiều máy ảnh số cho phép bạn cập nhật firmware. Nếu bạn chưa cập nhật cho máy ảnh của mình khoảng 1 năm trở lại thì tốt nhất là nên kiểm tra lại phiên bản trên máy ảnh số của mình, đối chiếu với trang web của nhà sản xuất. Nhiều cập nhật firmware có chỉnh sửa chức năng tiết kiệm thời gian dùng pin.

    Mua pin dự phòng:
    thông thường pin dự phòng lớn hơn, chạy lâu hơn so với pin đi kèm sản phẩm.

    Thủ thuật cho máy tính xách tay

    Pin của Hi-Capacity (trên) và Valence có thể kéo dài thời gian dùng pin cho MTXT của bạn.

     

    Nếu bạn muốn chiếc MTXT của mình dùng được 5, 8 hoặc thậm chí đến 12 tiếng đồng hồ mà không cần phải gắn adapter nguồn thì bạn nên đầu tư thêm một thanh pin.

    Những bộ pin mở rộng thường có công suất 80 - 300 w/h, và thường là dạng pin lithium ion hoặc lithium polymer.

     

    Vài loại pin, như loại pin này trên một MTXT của Dell, được thiết kế có đèn báo lượng pin.

    Tùy vào MTXT của bạn tiêu thụ điện như thế nào mà một thanh pin bổ sung có thể thêm từ 3 đến 10 giờ sử dụng, thường được gắn thông qua ngõ cắm nguồn của máy tính.

    Thử với pin N-Charge VNC-130 250 USD của Valence và PowerPlus 60 170 USD của Hi-Capacity. N-Charge nặng 1,36kg và cung cấp nguồn điện từ 120w/h đến 130w/h, thử với MTXT Dell Inspiron 710m, máy có thể sử dụng thêm 5 giờ 49 phút, và với máy siêu nhẹ Sharp PC-M4000, thời gian tăng đến 9 giờ 8 phút. Còn pin PowerPlus nặng 0,54kg và cung cấp nguồn 60w/h. Qua thử nghiệm với Dell, thời gian tăng thêm là 2 giờ 40 phút và Sharp là 4 giờ 33 phút. Khi chọn pin, bạn nên xem xét nhu cầu của mình: cần sử dụng máy thêm bao lâu và có thể "chịu được" thêm bao nhiêu trọng lượng.

      LOẠI PIN AA NÀO CHẠY LÂU NHẤT?
    Thử nghiệm với 4 loại pin AA với máy ảnh số. Pin E2 lithium của Energizer chạy lâu hơn các pin AA khác. So sánh với pin Ultra M3 Alkalines của Duracell (pin làm chuẩn để thử nghiệm), các pin lithium chụp được nhiều ảnh hơn gấp 3,3 lần trong dạng máy ảnh ngắm-chụp và gấp 2,7 lần trong máy ảnh dạng chuyên nghiệp và giá cũng cao hơn gấp đôi. Nhìn chung, kết quả cũng tương tự giữa máy ảnh Canon dùng 2 pin và Fujifilm dùng 4 pin.
     
        Pin     Giá
    (4 cục)
        Loại máy ảnh     Số lần bấm máy     Thời gian
    dùng pin (phút)
       
        Energizer E2 Lithium (dùng 1 lần)     12 USD     Ngắm-chụp     664     365    
      Chuyên nghiệp     785     431  
        Energizer rechargeable NiMH 2500mAh (pin sạc)     15 USD     Ngắm-chụp     476     262    
      Chuyên nghiệp     549     301  
        Panasonic oxyride zr6xa (dùng 1 lần)     5 USD     Ngắm-chụp     224     123    
      Chuyên nghiệp     331     182  
        Pin chuẩn    
        Duracell Ultra M3 Alkaline (dùng 1 lần)     6 USD     Ngắm-chụp     198     108    
      Chuyên nghiệp     282     155  
             

    Thủ thuật


     

    Bộ chuyển đổi từ nguồn DC sang AC
    Cắm bộ chuyển đổi này của APC vào ngõ mồi lửa trong xe hơi, bạn sẽ có được một nguồn điện 350W. Nó không nặng lắm, khoảng 1,5kg. www.apc.com

       
     

     

    Tinh chỉnh tính năng quản lý nguồn: bạn hãy kiểm tra mục Power Options trong Control Panel (hoặc qua tiện ích quản lý nguồn của MTXT) và cấu hình thiết lập ở phía phải của hộp thoại, dưới mục "Running on batteries". Tùy bạn muốn sử dụng máy tính của mình như thế nào thì bạn chọn mục tiết kiệm pin cho thích hợp. Nhìn chung, bạn thiết lập quảng thời gian chờ cho màn hình và ổ cứng càng thấp thì tiết kiệm càng nhiều năng lượng. Tuy nhiên, đừng thiết lập thời gian chờ Standby hay ổ cứng quá thấp, vì MTXT lại phải mất nhiều năng lượng để khởi động lại ổ cứng. Vậy nên bạn hãy đảm bảo máy không tự động tắt khi bạn vẫn còn làm việc. Tốt nhất là nên để màn hình tắt sau 10 phút và ổ cứng sau 20 phút không hoạt động.

    Chỉnh độ sáng màn hình: mỗi MTXT đều có nút chỉnh độ sáng màn hình, thông thường là kết hợp với phím Fn. Nếu bạn đang trong môi trường tối, chẳng hạn như trên một chuyến bay đêm thì để độ sáng ở 50% là "ok".

       

    TÁI CHẾ PIN
    Pin tốt cho thiết bị, nhưng hại đến môi trường. Chỉ có khoảng 5% pin sạc là được tái chế. Các loại pin sạc AA đã "chết" hầu hết là sản phẩm có thể tái chế. Người ta nấu chảy pin lithium và nickel, phục hồi kim loại và các vật liệu này được tận dụng để cho ra pin mới với mức thất thoát gần như bằng zero. Nếu pin đó bị phân hủy dưới đất, kim loại trong pin tái chế được có thể gây ô nhiễm đất.
    Mọi loại pin sạc đều nên được tái chế. Nhiều cửa hàng bán lẻ ở Mỹ (như Radio Shack) nhận pin để đem đi tái chế. Bạn có thể vào www.rbrc.org để xem danh sách cửa hàng nhận tái chế.
    Bạn cũng lưu ý là pin kiềm (alkaline) không còn dùng thủy ngân như cách đây 22 năm nữa. Bởi vì những pin này ít độc hại hơn, nên nhiều nhà tái chế pin không nhận xử lý chúng nữa, mặc dù đôi khi địa phương bạn sống có thể đưa ra cách để tái chế chúng. Bạn hãy kiểm tra lại chính sách xử lý rác thải nơi bạn ở.

     

    Tắt Wi-Fi: bạn có thể tiết kiệm thêm khoảng 30 phút nữa bằng cách tắt tính năng Wi-Fi và cả Bluetooth nếu máy tính của bạn có hỗ trợ 2 kết nối không dây này. Hơn nữa để Wi-Fi ở chế độ chờ mà không sử dụng cũng vô tình tạo ra lỗ hổng bảo mật: bất cứ thư mục mở (chia sẻ) nào trên máy của bạn cũng có thể mở cửa cho kẻ tò mò trong vùng phủ sóng.

    Bỏ bớt những gì ko dùng đến: ổ quang gắn ngoài, PC Card và thiết bị USB đều tiêu thụ điện, ngay cả lúc ta không dùng đến chúng. Đơn giản chỉ việc ngắt kết nối chúng với máy tính thì cũng cải thiện thời gian dùng pin.

    Thêm RAM: đây là thành phần máy tính mà bạn không muốn tắt. Càng nhiều dung lượng RAM, Windows càng có nhiều vùng đệm để làm việc, giúp hệ thống không phải truy cập ổ cứng. Bằng cách này, ổ cứng của bạn ít làm việc hơn và do đó ít tiêu tốn điện năng hơn. Thêm nữa, dung lượng RAM càng nhiều thì máy chạy càng nhanh – một công đôi chuyện.

    Thủ thuật cho điện thoại di động


     

    Sạc pin tức thì
    Vừa là thiết bị sạc pin, vừa là đèn flash, bạn chỉ việc quay tay thiết bị Electrilite này trong vòng khoảng 3 phút, và điện thoại của bạn có thể sử dụng thêm trong vòng 8 phút đàm thoại. Để biết thêm thông tin, bạn lên www.electrilite.com. Giá của sản phẩm là 25 USD.

       
     

     

    Nhớ khóa máy: điện thoại di động thường bị chấn động khi bạn để trong túi hay cặp khi đi đây đó. Rất thường xảy ra tình trạng vô tình điện thoại bị nhấn nút nên đèn nền của địên thoại bật lên và đôi khi tự động phát cuộc gọi đi. Tình trạng này không chỉ tốn pin mà còn "tốn tiền" oan. Hầu hết điện thoại đều có tính năng tự khóa máy để bạn vô hiệu hóa mọi nút nhấn cho đến khi bấm tổ hợp nút nào đó để kích hoạt các phím bấm. Nếu không tìm ra tổ hợp phím đó, bạn nên tham khảo lại sách hướng dẫn sử dụng, hoặc trên trang web nhà sản xuất hay gọi cho dịch vụ hỗ trợ kỹ thuật.

    Chuyển sang chế độ airplane - không chỉ khi trên máy bay mới sử dụng: nhiều điện thoại có chế độ "airplane mode" hoặc "flight mode", chế độ này sẽ tắt sóng điện thoại nhưng các tính năng khác vẫn hoạt động bình thường. Chế độ này rất tốt khi bạn "bay" nhưng vẫn rất hợp nếu muốn tiết kiệm pin, nhất là trong trường hợp bạn không muốn trả lời cuộc gọi nhưng vẫn muốn xem giờ.

    Tắt những tính năng phụ: Bluetooth, tin nhắn, game, chơi nhạc... là những tính năng rất tuyệt trên điện thoại di động nhưng chúng đều ngốn nhiều pin. Nếu điện thoại của bạn không thể "trụ” được trong 1 ngày sử dụng thì hãy kiểm tra lại thiết lập Bluetooth hoặc mua thêm một thiết bị riêng để gửi tin nhắn, chơi game hay nghe nhạc.

    Chức năng báo lượng pin

     

    Các máy quay số của Sony dự báo được thời lượng còn lại của pin.

    Những tiện ích về pin có trong MTXT có tính năng xem lượng pin còn lại, nhưng bạn phải mở máy, vào hệ điều hành thì mới xem được. Nếu trong tay bạn có vài thanh pin và bạn muốn xem lượng pin của từng thanh, thì làm cách như trên rất mất thời gian và không hiệu quả. Chính vì vậy mà một số nhà sản xuất MTXT, trong đó có Dell và Gateway, thiết kế một cột chỉ lượng pin còn lại ngay trên vỏ pin. Bạn chỉ việc tháo pin ra khỏi máy và nhấn vào một nút, sau đó, một cột đèn LED chỉ báo sẽ sáng lên, chỉ cho bạn biết lượng pin còn lại bao nhiêu. Cách này không thực sự hoàn hảo, nhưng nó tốt hơn nhiều so với lớp vỏ trống không của các loại pin hiện thời.

    Pin InfoLithium của Sony


     

    Tăng thêm năng lượng
    Gắn loại pin dùng 1 lần vào ngõ cắm điện trên điện thoại di động của bạn để sạc nhanh và bạn có thêm khoảng 1 giờ đàm thoại. Các adapter này khác nhau tùy theo loại điện thoại. Giá từ 5 USD đến 13 USD; xem thêm tại www.cellboost.com.

     

     

     

    Có khác biệt gì giữa kí hiệu pin còn 1 vạch hay pin còn 2 vạch mà bạn thường thấy trên nhiều thiết bị điện tử ngày nay? Bạn không thể biết chính xác. Vì vậy Sony đã cho ra đời pin cho máy quay InfoLithium: Bật hầu hết máy quay của Sony, bạn sẽ thấy một con số ước đoán thời gian dùng pin còn lại là bao lâu (tính theo phút), thay vì chỉ là một kí hiệu khó đoán. Vậy nó hoạt động ra sao? Pin InfoLithium sẽ truyền thông tin về tỉ lệ tiêu thụ điện và các dữ liệu khác đến máy quay, cho phép bộ xử lý tính toán lượng điện còn lại. Tuy nhiên, tính năng này trên các máy quay Sony không thể hiển thị được khi bạn sử dụng các loại pin khác, và một số máy quay model cũ vẫn đưa ra sai thông số, như cho rằng một cục pin đã được sạc đầy bị hết, có thể bởi vì máy quay đó chưa cập nhật firmware.

    Thủ thuật cho máy nghe nhạc

    Tránh nhảy bài: nếu dùng máy nghe nhạc có ổ cứng, bạn có thể tiết kiệm điện năng bằng cách chọn chơi nhạc theo danh sách bài hát (playlist) và cho máy phát liên tục theo danh sách đó. Bởi vì các máy nghe nhạc dạng ổ cứng đệm bài hát vào bộ nhớ, chúng không đọc liên tục từ đĩa. Chơi nhạc dạng ngẫu nhiên, nhảy bài, tua ngược, tạm dừng... đều yêu cầu máy đọc lệnh làm tiêu tốn thêm điện năng.

    Bản nhạc càng ngắn, dùng pin càng lâu: máy nghe nhạc có thể chơi 1000 bản nhạc, mỗi bản 5 phút lâu hơn chơi 5 bản, mỗi bản 1000 phút. Bởi vì bản nhạc càng ngắn, máy có thể tải toàn track nhạc đó vào bộ nhớ, giảm truy cập ổ cứng. Hãy chia nhỏ các bài hát thành nhiều track, hoặc nén nhạc ở mức kbps thấp hơn.

       

    Sẽ có pin nhiên liệu
    Pin nhiên liệu đầu tiên sẽ có mặt trong các cửa hàng như Power Packs của Medis Technologies (find.pcworld.com/51928), được thiết kế cho ĐTDĐ và thiết bị xách tay và được sản xuất giới hạn. Pin dùng giải pháp hydrua bo-kiềm kết hợp với cồn (alcohol), hiện được sử dụng trên máy bay. Nhưng các loại pin này không sạc được vì thế có ý kiến cho rằng nó không thực sự là pin nhiên liệu.
    Theo Medis, Power Packs sẽ xuất hiện vào mùa thu năm nay. Giá từ 12 - 20 USD, một pin xài được 80 giờ cho iPod hoặc nạp đầy pin điện thoại di động 9 lần.

     

    Tắt đèn nền: tắt đèn nền hoặc thiết lập đèn nền ở thời gian ngắn để tắt. Càng ít dùng đèn nền, càng tiết kiệm pin.

    Giữ nhiệt độ mát: pin hoạt động dựa trên các phản ứng hóa học, và nhiệt độ cao có thể khiến pin phải hoạt động nhiều hơn mới có thể đưa ra cùng lượng năng lượng. Do vậy, Apple khuyến cáo hãy giữ iPod ở nhiệt độ khoảng từ 0 đến 35 độ C, lý tưởng là ở khoảng 22 độ C. Bạn nhớ là bao da có thể là một chất cách nhiệt, ảnh hưởng không tốt đến hoạt động của thiết bị.

    Bỏ qua tính năng equalizer: chỉnh âm trầm hoặc âm cao qua tính năng equalizer cũng khiến cho bộ xử lý làm việc nhiều hơn để can thiệp vào âm thanh. Hãy tắt tính năng này hoặc chuyển nó về 0 decibel để tiết kiệm thêm pin.

     

    TƯƠNG LAI CỦA PIN

     
     

    Vì tính tiện lợi và nhỏ gọn của pin nên chúng ta đều biết các loại pin hiện nay sẽ mau chóng lỗi thời. Pin nhiên liệu (fuel cell) có rất nhiều hình dáng, kích cỡ đã được phát triển hàng thập kỷ nay, nhưng các vấn đề về kỹ thuật, quy định vẫn còn là rào cản để loại pin này xuất hiện trên thị trường. Còn bây giờ, các nhà nghiên cứu có lẽ gần tìm ra được giải pháp mới cho thiết bị di động.
    Nói đơn giản, pin nhiên liệu chuyển phân tử khí hydro (bên trong pin) và khí oxy (trong không khí) thành nước và sẽ bốc hơi lại vào không khí. Sản phẩm hình thành của phản ứng này là điện. Phản ứng hóa học cơ bản này cũng tương tự như phản ứng trong pin thông thường, liên quan đến cực dương (anode), cực âm (cathode) và chất điện phân, nhưng có thêm vài cải tiến. Thay vì yêu cầu sạc bằng điện kém hiệu quả, pin nhiên liệu sử dụng hết lượng khi hydro có bên trong pin thì có thể "đổ đầy" lại giống như nạp ga cho bật lửa. Mặt khác, trên cùng đơn vị trọng lượng, pin nhiên liệu sẽ chạy "chì” hơn pin sạc đầy thông thường. Và theo lý thuyết, pin nhiên liệu sẽ không gây ô nhiễm môi trường.
    Ngày nay, hầu hết các nghiên cứu về pin nhiêu liệu tập trung vào chất metan, đây được xem là nguồn của khí hydro của pin, và một số lớn các hãng như Hitachi, NEC và Toshiba đã xây dựng được pin mẫu thiết kế riêng cho thiết bị di động và sử dụng metan lỏng như là nhiên liệu. Nhưng các công ty liên quan đã đề cử dời ngày công bố công nghệ pin mới này cho đến năm 2007. Tới thời điểm đó thì đã có các điều luật về việc cho phép người dùng đem chất metan đi đây đó.

     

    Lê Duy
    PC World Mỹ 04/2006

    ID: A0605_128