• Thứ Ba, 11/05/2004 11:00 (GMT+7)

    Knights & Merchants: The Peasants Rebellion - Nông dân nổi loạn

     

    Thế giới với muôn vàn cuộc chiến tranh luôn là đề tài bao la và phong phú cho các nhà làm game. Những trận đánh khủng khiếp, những cuộc nổi dậy... là những yếu tố hàng đầu tạo nên sức hút cho trò chơi, giúp người chơi nắm bắt được lịch sử và tham gia vào vòng chiến của các nước trên thế giới. Trong suốt chiều dài lịch sử, thời Trung Cổ (Middle Age) có lẽ là một trong những thời kỳ hỗn loạn nhất với những giai đoạn bành trướng lãnh thổ của các đế chế như La Mã, Hy Lạp..., cũng như những sự kiện lịch sử xảy ra ở các nước thuộc khu vực châu Âu. Một số game mô phỏng thời kỳ này và đã gặt hái được khá nhiều thành công rực rỡ như loạt game Total War của Activision, Praetorians của Pyro Entertainment... Năm 1998, cũng dựa vào ý tưởng chiến tranh thời Trung Cổ, lần đầu tiên hãng TopWare Interactive của Đức đã cho xuất xưởng Knights & Merchants: The Shattered Kingdom (K&M1) tại thị trường châu Âu và tiếng tăm của trò chơi đã nhanh chóng lan rộng ra các châu lục khác. Sau một thời gian khá lâu không có động tĩnh, hãng sản xuất bất ngờ tung ra phiên bản mới Knights & Merchants: The Peasants Rebellion (K&M2).

    Vương quốc hỗn loạn
    Phiên bản K&M2 lần này bao gồm cả
    Shattered Kingdom và Peasants Rebellion nên nếu bạn chưa chơi bản cũ thì cũng không cần phải đắn đo nhiều. Cả hai phiên bản có cốt truyện tương đối độc lập, nhưng có lẽ cũng nên nhắc lại cho bạn một chút nội dung bản K&M1 (Shattered Kingdom) cũng như sơ lược về cốt truyện của bản mới (Peasants Rebellion).

    Nếu bạn có đọc qua các sách về lịch sử sẽ biết rằng trên thế giới có một thời kỳ mà các quốc gia phong kiến gặp khủng hoảng trầm trọng, tuy khác nhau về giai đoạn và nơi xảy ra sự kiện nhưng tựu trung đều có chung một đặc điểm là đất nước bị chia cắt thành nhiều mảng nhỏ và chịu sự cai trị độc lập với nhau. Điển hình là thời kỳ Lục Quốc trước triều đại Tần Thủy Hoàng, thời kỳ của những đại lãnh chúa (Daimyo) ở Nhật Bản (đề tài đã được Activison khai thác và cũng khá thành công qua loạt game Total War), hay loạn 12 sứ quân của Việt Nam chúng ta. Tình cảnh tương tự cũng xảy ra tại nước Đức vào khoảng thế kỷ thứ 13 sau Công Nguyên tức thời Anglo-Saxon. Nước Đức lúc bấy giờ bị xé nát như trò chơi ghép hình mà mỗi mảnh được gọi là một công quốc do lãnh chúa hoặc bá tước cai trị, chúng ra sức vơ vét của cải và thành lập quân đội riêng để đánh chiếm lẫn nhau. Triều đình thất thế cả về mặt quân đội lẫn ảnh hưởng chính trị và bị cô lập trong một tỉnh nhỏ còn sót lại trong trò chơi ghép hình ấy. Nhiệm vụ của bạn trong Shattered Kingdom là lãnh đạo đội quân nhỏ bé của triều đình, tìm cách từng bước giành lại vùng lãnh thổ hoàng gia và khôi phục nền hòa bình.

    Một khoảng thời gian sau thì xảy ra một sự kiện khác, cũng là lúc bối cảnh của K&M2 được bắt đầu. Đức vua băng hà, dẫn đến sự hỗn loạn trong vương triều nhằm tranh giành ngôi báu. Mâu thuẫn giữa các thế lực phong kiến, giữa nhân dân với triều đình đã làm bùng nổ cuộc nội chiến vô cùng khốc liệt, ngay trên mảnh đất màu mỡ của nước Đức...

    Xây dựng kinh tế vững chắc...
    Nhìn chung thì K&M chính là sự pha trộn giữa hai thể loại đang rất được yêu thích: mô phỏng và chiến lược thời gian thực. Trong đó K&M đặc biệt nhấn mạnh đến hai mảng kinh tế và quân sự, thể hiện qua sự phân chia về các chiến dịch của trò chơi. Tính tổng cả hai chiến dịch thì

    K&M gồm khoảng 20 màn, được phân biệt rõ rệt. Một loại sẽ giống như bao trò dàn trận khác mà bạn đã từng chơi: thu thập tài nguyên, xây dựng công trình, huấn luyện lính và cuối cùng là đem quân đi chinh phạt. Loại thứ hai thì đặt nặng vấn đề chiến lược quân sự hơn: máy sẽ cung cấp cho bạn một số lượng quân nhất định và bạn phải vận dụng tài trí của mình để tiêu diệt hết quân đối phương. Loại thứ hai có phần phức tạp hơn vì hoặc là quân số của bạn thấp hơn kẻ thù hoặc là quân đội của bạn được trang bị yếu hơn. Do cả hai loại này nằm xen kẽ trong game nên bạn không còn sự lựa chọn nào khác là phải nắm vững cả hai cách điều khiển. Đây cũng là dịp tốt để thử xem tài cầm quân của bạn giỏi đến đâu?

    Khía cạnh kinh tế chính là ưu điểm độc đáo của K&M. Nếu đã từng chơi qua những trò như Settlers, The Nations... thì bạn sẽ nhanh chóng nhận ra K&M mang hầu hết phong cách quen thuộc của những trò chơi này. Game không yêu cầu bạn phải xây dựng thật nhiều một loại nhà nào đó (tôi cũng đoan chắc bạn sẽ không bao giờ đủ kiên nhẫn để làm việc này). Yêu cầu của game là bạn phải đầu tư suy nghĩ xem nên ưu tiên xây những nhà nào, có vị trí ra sao trong tương lai nếu cần mở rộng lãnh thổ thì có thể bành trướng theo những hướng đã định sẵn. Mặt khác, tất cả các công trình trong game đều lập thành một quy trình khép kín, do đó nếu không có tính kiên nhẫn bạn sẽ nhanh chóng đánh mất cảm giác hào hứng do K&M mang lại. Để xây dựng được một công trình bạn phải thực hiện các bước sau: thu thập hai loại vật liệu chính là gỗ và đá, nhân công sẽ mang vật liệu này từ kho đến nơi xây dựng; sau đó thợ xây làm nhiệm vụ của mình. Gỗ dùng để dựng kèo, còn đá dùng để xây tường bao. Và để các nhân vật của chúng ta đến được nơi làm việc, bạn còn phải xây dựng những con đường lát gạch... Nếu tính trung bình thì để xây dựng xong một công trình, bạn phải mất từ 10 đến 15 phút! Công trình đầu tiên và cũng quan trọng nhất chính là trường học, đây là nơi bạn đào tạo công nhân, phu mỏ, thợ rèn... Sau khi được đào tạo họ sẽ tự động về “nhà” tương ứng và bắt đầu công việc. Ngoài ra, game còn cung cấp cho bạn gần 30 công trình khác nhau và có quan hệ chặt chẽ, nên bạn buộc phải xây dựng xong nhà này thì mới có thể xây dựng được nhà kế tiếp. Chẳng hạn để làm ra một ổ bánh, bạn phải trồng bắp, nông sản thu hoạch sẽ được xay thành bột, bột này mới được đem đi nướng. Như vậy tương ứng, bạn sẽ phải xây theo thứ tự: nông trại, cối xay gió và tiệm bánh,... Theo kinh nghiệm thì muốn cho hiệu quả, bạn nên phân chia vùng đất của mình thành ba khu chính: nông nghiệp, công nghiệp và trại lính. Dựa trên những phân khu này bạn sẽ xây những công trình phù hợp nhằm tiết kiệm tối đa thời gian di chuyển của phu khuân vác, để đạt được năng suất tối đa, tránh tình trạng cung và cầu chênh lệch. Mỗi công trình cũng nên cách nhau từ 3 đến 4 ô để phòng khi bạn muốn xây thêm một công trình nào đó (các “sư phụ” của trò Settler thì chắc đã quá quen với các chiêu thức này).

    Yếu tố chính khác cũng cần quan tâm là sức khỏe của công nhân. Họ có hai trạng thái là bình thường và... đói! Nếu đói thì họ sẽ đến nhà ăn cho dù công việc đang làm chưa hoàn tất. Điều này rất quan trọng vì nếu không có gì để ăn, “máu” của công nhân, đặc biệt là của quân đội sẽ giảm dần và họ sẽ chết nếu không có lương thực kịp thời. Thật nguy hiểm nếu như bạn đem một đội quân đói lả ra chiến trường! Vậy lương thực phải kiếm ở đâu? Hãy nhớ lại quy trình sản xuất một ổ bánh ở trên, bạn sẽ biết bắt đầu từ đâu để sản xuất ra những món ăn như xúc xích, rượu nho và cá.

    ...và quân sự hùng mạnh
    Song song với kinh tế là lĩnh vực quân sự và những màn đánh trận chiếm hơn nửa số màn trong hai chiến dịch. Có thể nói quân sự chính là xương sống và là yếu tố quyết định toàn bộ sự thành công của trò K&M. K&M2 được TopWare Interactive bổ sung thêm 3 loại lính mới gồm Rebel, Slinger và đặc biệt là Warrior (Barbarian) với sức tấn công vô địch. Sự bổ sung này đã nâng số lượng binh chủng lên thành 9 loại. Con số này không nhiều so với các game anh em khác nhưng cũng đủ lấp đầy bộ não chiến thuật của bạn: từ cấp thấp nhất là nông dân khởi nghĩa cầm đinh ba đến những cung thủ cầm nỏ sắt, từ những chiến binh cưỡi la ra trận đến mức cao cấp nhất là kỵ binh mặc giáp sắt bóng loáng... K&M cũng có loại máy bắn đá (Catapult) và chiến xa nỏ (Balista) dùng để phá hủy công trình khá hiệu quả. Quân đội sẽ được huấn luyện từ trại lính (Barrack) hay toà thị chính (City Hall) và trước khi muốn có bất kỳ một đơn vị nào bạn cũng phải cung cấp đầy đủ vũ khí, áo giáp, và số lượng những quân trang này thay đổi tùy theo cấp độ của loại quân cần sản xuất (chẳng hạn, nếu muốn sản xuất Axe Fighter bạn chỉ cần giáp và khiên gỗ, trong khi Sword Fighter lại cần giáp và khiên sắt). Độ mạnh yếu của từng loại quân được biểu hiện rõ ràng qua những biểu tượng nhỏ và rất quan trọng trong việc vạch chiến thuật khi giáp chiến vì mỗi loại quân có tính chất khắc chế lẫn nhau. Ví dụ, nếu lính giáo có nhiều biểu tượng hình cây đinh ba tức là loại lính này rất có ưu thế khi đối đầu với kỵ binh... Điểm nổi trội của K&M so với các game cùng thể loại là tuy chỉ có thể sản xuất từng đơn vị một nhưng bạn lại có thể nhập (join) nhiều đơn vị lại thành một binh đoàn lớn hoặc chia nhỏ (split) chúng trở lại như cũ. Tính năng này rất hữu ích khi bạn cần một đội quân đông đảo để giành thế chủ động trên chiến trường hay khi bạn chỉ cần một nhóm nhỏ để tiện cho việc do thám, “dụ” quân địch...

    Ngoài ra, địa hình cũng ảnh hưởng rất lớn đến chiến lược của bạn, là chiếc chìa khóa dẫn đến thắng lợi cho những màn tham gia điều binh khiển tướng của K&M, vì hiếm khi bạn chọi lại với kẻ thù nếu đụng đầu trực tiếp do quân số chênh lệch khá cao. Bạn nên tận dụng gò núi và đồi làm nơi tập kết cho cung thủ để phát huy hiệu quả vì loại quân này hỗ trợ khá tốt cho kỵ binh, giáo binh hay những đơn vị cận chiến khác. Bên cạnh đó, K&M cũng có những nguyên tắc chung của trò chiến lược dựa trên sự xung khắc giữa các loại quân, do đó với binh chủng đa dạng, địa hình phong phú, bạn tha hồ sáng tạo ra những cách đánh mới mẻ theo đúng “nghệ thuật chiến tranh”. Bạn nên lưu ý là khâu “sản xuất” lính chỉ nên thực hiện sau khi đã có một nền kinh tế vững chắc, nhất là lương thực phải dư thừa mới đủ để phục vụ cho nhu cầu của quân đội và dân chúng. Theo tôi, chắc ăn nhất là sau khi đã xây dựng chừng 5-6 nông trại (Farm) và bố trí các nhà ăn (Inn) một cách hợp lý.

    Đồ hoạ và âm thanh

    K&M2 tuy ra đời sau phiên bản đầu tiên tới hơn 5 năm nhưng về đồ họa thì hình như không hề thay đổi. Nghĩa là bạn sẽ không bắt gặp trong K&M2 những khung cảnh 3D thơ mộng, những mô hình nhân vật sinh động hay phép thuật ngoạn mục. Thay vào đó, K&M vẫn giữ phong cách của 5 năm trước - vẫn mô hình nhà cửa được vẽ bằng tay đơn giản với những lá cờ bay phấp phới trên nóc hay những con đường lát gạch mang đậm phong cách thời Trung Cổ. Game chỉ có một góc nhìn duy nhất là từ trên xuống, nên lần đầu tiên nếu không quen mắt bạn sẽ cảm thấy hơi khó nhìn, nhưng dần dần bạn sẽ thấy góc nhìn này khá thú vị vì nó cho phép xem toàn cảnh trận chiến khốc liệt mà bạn đang điều khiển. Tuy nhiên, do được vẽ sẵn bằng tay nên chuyển động của các nhân vật khó tìm được nét mượt mà như các mô hình 3D, đó là chưa kể tốc độ của game vốn đã chậm lại càng chậm hơn.

    Bù lại, K&M2 đã giữ được nét lôi cuốn như ngày nào trong phần âm nhạc. Nhạc nền của K&M2 gồm 14 đoạn với nhiều cách thể hiện đa dạng: khi sôi động, vui tươi, khi lại rất hào hùng và hoành tráng, tất cả đều mang nét đặc trưng của âm nhạc thời Trung Cổ. Tiếng động trong K&M2 cũng khá chi tiết cho mỗi công trình: khu mỏ sẽ vang lên tiếng cuốc đá, nhà rèn thì có búa đe và tiếng thổi phì phò của lò hơi...

    Thử sức mình qua chơi mạng
    Dĩ nhiên, khi đề cập đến một game chiến lược mà không nhắc đến khả năng chơi mạng thì quả là một thiếu sót lớn. K&M2 cung cấp cho bạn khả năng chơi mạng khá phong phú: chơi qua LAN hoặc chơi qua Net. Trong đó, phần chơi qua LAN có đến 4 kiểu kết nối gồm Serial, Modem, IPX và TCP/IP, đồng thời game hỗ trợ tới 6 người chơi cùng lúc. Thật tuyệt khi cùng so tài với 5 người bạn thân xem ai có tài cầm quân giỏi hơn. Tuy nhiên, bạn cần phải chuẩn bị thật kỹ, nếu không bạn sẽ tiếc nuối khi phải kết thúc sớm một trận đấu mà thắng bại vẫn chưa ngã ngũ.

    Nhận xét chung
    Nói tóm lại, K&M là trò chơi cho bạn cơ hội để sống lại trong xã hội nước Đức thời Trung Cổ 700 năm về trước, được trực tiếp tham gia vào đời sống thường ngày của người dân, theo gót họ từ khi gieo những hạt mầm đầu tiên cho đến khi thu hoạch một vụ mùa bội thu, để hiểu được giá trị của một hạt lúa mà không phải bất cứ game chiến lược nào cũng có thể mang đến cho bạn. Trên khía cạnh quân sự, trong game bạn thực sự là một vị tướng lĩnh, và phải thể hiện tư duy chiến thuật của mình một cách sắc sảo để lãnh đạo quân đội giành chiến thắng vẻ vang trong từng trận đánh. K&M là một game tiêu biểu cho hai câu thành ngữ “Tốt gỗ hơn tốt nước sơn” và “Có chí thì nên”. Mặt khác, nếu bạn vẫn chưa thể cảm nhận được K&M một cách sâu sắc thì cách tốt nhất là hãy tự mình chơi, tự mình lãnh đạo và tự mình khám phá.

    NGUYỄN ĐỨC QUANG

    ID: G0405_14