• Thứ Năm, 04/01/2007 14:32 (GMT+7)

    Công nghiệp nội dung số: Cờ sẽ đến tay ai?

    Khi Việt Nam bước vào sân chơi chung của thị trường thế giới, trong lĩnh vực viễn thông Việt Nam, nội dung số (NDS) sẽ là một trong những lĩnh vực bị cạnh tranh gay gắt.

    Khi Việt Nam bước vào sân chơi chung của thị trường thế giới, trong lĩnh vực viễn thông Việt Nam, nội dung số (NDS) sẽ là một trong những lĩnh vực bị cạnh tranh gay gắt.

    Thị trường NDS đang được dự báo sẽ phát triển rất nhanh và sức cạnh tranh cũng hết sức mạnh mẽ. "Chiến thắng chỉ dành cho kẻ mạnh", chân lý đó chưa bao giờ sai, nhưng có lẽ với thị trường NDS, DN sẽ cần một tố chất nữa: "Chiến thắng chỉ dành cho những kẻ mạnh và biết chọn thời cơ”.

    Mảnh đất màu mỡ

    Theo cam kết của Chính Phủ Việt Nam khi gia nhập Tổ Chức Thương Mại Thế Giới WTO, ta có thêm một số nhân nhượng so với Hiệp Định Thương Mại Việt Mỹ (BTA) nhưng ở mức độ hợp lý, phù hợp với chiến lược phát triển của Việt Nam. Cụ thể là cho phép thành lập liên doanh đa số vốn nước ngoài để cung cấp dịch vụ viễn thông không gắn với hạ tầng mạng (phải thuê mạng do doanh nghiệp (DN) Việt Nam nắm quyền kiểm soát), nới lỏng việc cung cấp dịch vụ qua biên giới áp dụng cho viễn thông có gắn với hạ tầng mạng (chỉ các DN mà Nhà Nước nắm đa số vốn mới đầu tư hạ tầng mạng, nước ngoài chỉ được góp vốn đến 49% và cũng chỉ được liên doanh với đối tác Việt Nam đã được cấp phép). Tuy nhiên, trong lần gặp gỡ các cán bộ học viện Công Nghệ BCVT, bộ trưởng BCVT Đỗ Trung Tá khuyến cáo: "các hãng, tập đoàn lớn của nước ngoài chưa chắc đã tập trung vào lĩnh vực mà chúng ta đang lo lắng là hạ tầng mạng, mà có thể họ sẽ chuyển hướng sang NDS". Bộ trưởng nhấn mạnh: "đấy có thể mới là mảnh đất màu mỡ nhất".

    Đồng quan điểm với bộ trưởng, trong một buổi gặp gỡ với báo chí, ông Nguyễn Anh Tuấn - giám đốc công ty Phần Mềm và Truyền Thông VASC nhận xét: "Khai thác dịch vụ nội dung cho điện thoại di động (ĐTDĐ) là nguồn lãi lớn nhất. Đây hứa hẹn sẽ là mảng diễn ra cạnh tranh lớn từ nhiều phía".

    Công nghiệp (CNp) NDS là một khái niệm rất mới, thậm chí trên thế giới cũng chưa có định nghĩa chung nhất. Tuy nhiên đây là một ngành CNp đang phát triển khá nhanh. Tại Việt Nam, các lĩnh vực NDS chủ yếu là giáo dục trực tuyến, trò chơi điện tử, nội dung cho Internet, nội dung cho mạng di động, thư viện điện tử, kho dữ liệu số, điện ảnh số... (xem thêm bài viết: "CNp NDS tại Việt Nam: Công việc của ai?" (TGVT - PCW B, 7/2006, trang 8).

    Theo một số dự báo, CNp NDS Việt Nam có thể đạt tốc độ phát triển từ 40-50%/năm (2006 – 2010). Những giá trị NDS bao gồm: hội tụ thế giới, kết nối không gian giải trí với không gian sáng tạo, giúp con người sống tiện nghi và an toàn hơn, tương tác ở phạm vi toàn cầu và giải phóng năng lực tư duy của nhân loại. Tuy nhiên, trong khi ngành CNp NDS phát triển thì hành lang pháp lý cho nó gần như chưa có gì. Ngoại trừ trò chơi trực tuyến có thông tư hướng dẫn, còn hầu hết các lĩnh vực khác vẫn chưa có văn bản hướng dẫn. Riêng trong lĩnh vực xuất bản, các quy định, văn bản hướng dẫn đưa thông tin lên website còn nhiều bất cập và không phù hợp với tốc độ phát triển của lĩnh vực này.

    Miếng bánh cho người nhanh chân

    Theo con số thống kê của vụ Thương Mại Điện Tử, bộ Thương Mại, hiện đã có trên 50 DN đăng ký sản xuất kinh doanh các sản phẩm về giáo dục điện tử, học tập điện tử: 30 website cung cấp dịch vụ giáo dục trực tuyến với bài giảng, tài liệu học tập trực tuyến, luyện thi, từ điển điện tử, tra cứu thông tin... Các loại hình trò chơi trực tuyến phát triển mạnh và khá nhanh với tổng doanh thu dự kiến của ngành công nghiệp games năm 2006 đạt khoảng 10 đến 15 triệu USD. Các loại hình dịch vụ nội dung cho Internet như báo chí điện tử, cổng thông tin điện tử, quảng cáo trên Internet có doanh số khoảng 20 triệu USD.

    Trong năm 2006, hàng loạt DN mới kinh doanh nội dung tin nhắn ăn theo các chương trình lớn như: giải Ngoại Hạng Anh, các giải bóng đá trong nước, chương trình ca nhạc, gameshow trên truyền hình... và những dịch vụ như tử vi, lá số may mắn, tâm lý... cũng nở rộ như nấm sau mưa. Các DN này, không chỉ là FPT, Viettel, EVN Telecom hay một số "đại gia" khác trong lĩnh vực viễn thông, mà còn là hàng loạt những công ty rất trẻ, thậm chí mới thành lập trong năm 2006.
    Ông Tùng Lâm, phó tổng biên tập tạp chí VIB Forum, thuộc VCCI, nhận xét: "Các doanh nghiệp trẻ chỉ được coi là những "kẻ mới đến" trong lĩnh vực viễn thông và CNTT, nhưng họ rất năng động và linh hoạt. Trong khi đó, tôi thấy một số doanh nghiệp viễn thông lớn khác lại đang loay hoay trong việc tiếp cận với thị trường mới đầy sôi động này".

    Có thể thấy, trong khi một số DN lớn còn đang mải định hướng xem hạ tầng mạng và các dịch vụ truyền thống là ngành phát triển mũi nhọn hay không, thì những "người mới đến" đang tìm cách chiếm thị phần càng nhanh càng tốt, càng nhiều càng tốt. Nếu các DN lớn không linh hoạt và mềm dẻo hơn trong chiến lược kinh doanh của mình, thì miếng bánh thị phần trong NDS dành cho họ sẽ nhỏ lại dần khi các tập đoàn, hãng viễn thông hùng mạnh của nước ngoài ồ ạt vào Việt Nam. 

         
     

    Ông Hồ Công Việt, trưởng phòng Kinh Doanh - Tiếp Thị, công ty Dịch Vụ Viễn Thông Vinaphone, đơn vị thành viên của tập đoàn Bưu Chính Viễn Thông VNPT:
    "Sự bùng nổ nhu cầu sử dụng nội dung trên ĐTDĐ đang hối thúc các nhà cung cấp dịch vụ viễn thông vào cuộc chạy đua về công nghệ hướng tới 3G. Với VinaPhone, đón đầu trước sự thay đổi về công nghệ, VinaPhone chủ trương phát triển các dịch vụ thông tin đa phương tiện như: dịch vụ băng rộng, đa phương tiện và các dịch vụ thông minh. VinaPhone còn phát triển mạnh các dịch vụ liên kết giữa di động và Internet. Xu hướng liên mạng di động - Internet sẽ phát triển trong tương lai, tạo ra khả năng truy nhập vào các mạng thông tin mọi nơi, mọi lúc".

     

    Mạnh Trường

    ID: B0701_16