• Thứ Sáu, 05/01/2007 09:12 (GMT+7)

    Trả lời doanh nghiệp

    Kể từ số này, chuyên gia tư vấn CNTT Quang Nguyễn sẽ trả lời thắc mắc của bạn đọc về những vấn đề trong nhận thức và ứng dụng CNTT trong doanh nghiệp. Nếu có câu hỏi, vui lòng gửi email về địa chỉ hoidap@pcworld.com.vn.

    Tôi cần biết một số tên công ty có làm dịch vụ tư vấn chọn thầu đề án làm phần mềm (software) và cả giám sát đề án luôn?

    Theo chỗ tôi biết, 2 công ty chọn thầu và giám sát 2 dự án phần mềm (PM) lớn ở Việt Nam hiện giờ là: Booz Allen Hamilton làm cho dự án TABMIS của bộ Tài Chính và công ty PA Consulting cho dự án FMIS/MMIS của EVN. Một số các công ty kiểm toán nổi tiếng như PricewaterhouseCoopers, KPMG … cũng nhận tư vấn lựa chọn PM cho doanh nghiệp. Thường thì phí tư vấn cho việc này khá cao vì công việc phức tạp. Bạn có thể tiết kiệm ngân sách bằng việc chuẩn bị trước các văn bản về nhu cầu, định hướng phát triển chiến lược của công ty, môi trường CNTT hiện tại của DN. Các nhà tư vấn có thể rút ngắn thời gian làm việc và do đó mức phí sẽ đỡ hơn.

    Kiến thức của chúng tôi trong lãnh vực thị trường tư vấn còn hạn chế, nếu có công ty tư vấn nào có những dịch vụ trên xin email cho biết. Thành thật cám ơn.

    WTO sẽ ảnh hưởng đến cạnh tranh và ứng dụng CNTT của DN như thế nào?

    Nói một cách đơn giản, năng suất lao động của con người trong 5 thập niên vừa qua đã gia tăng nhanh chóng chính nhờ vào việc ứng dụng phổ biến CNTT. Hầu hết những phát minh về kỹ nghệ, kinh tế, nông nghiệp, y tế đều có được là do giá cả của các máy tính đã giảm nhanh “khủng khiếp”, tạo điều kiện cho DN và các nhà khoa học nắm bắt được tri thức và thị trường nhanh chóng, sâu sát hơn rất nhiều. Sự hình thành của nền kinh tế tri thức với những đại diện tiêu biểu như Amazon, Google, Yahoo, AOL, WallMart, FEDEX… hoàn toàn dựa vào khả năng của CNTT. Việc gia nhập WTO của Việt Nam sẽ đưa các DN vào ngay giữa mê hồn trận ứng dụng CNTT mà các địch thủ trên thế giới đã trải qua trong 2,3 thập niên qua.

    Nếu nhìn vào lịch sử và bối cảnh phát triển kinh thế thế giới các thập niên qua, CNTT là động cơ chính cho mức độ phát triển chóng mặt này. Thế giới bên ngoài là như thế, thì việc ứng dụng CNTT cho các DN trong nước là điều không thể thiếu trong giai đoạn hội nhập sắp đến. Nếu cho CNTT là cái la bàn điện tử để doanh nghiệp lèo lái con thuyền của mình ra biển lớn, những DN vẫn còn nhìn sao trên trời hoặc dùng kinh nghiệm trong sông rạch cho việc vượt đại dương sẽ gặp rất nhiều rủi ro hơn là cơ hội để thành công. CNTT, chỉ trong lãnh vực tìm hiểu khách hàng (tìm thông tin về khách hàng tiềm năng trên thế giới trên mạng, dùng email để liên lạc trao đổi thông tin với các DN quốc tế…), đã là một công cụ khộng thể thiếu cho một DN muốn ra biển lớn.

    Sau đây là 2 lợi ích mà CNTT có thể đáp ứng cho DN muốn “ra biển lớn”:

    - Biết mình: nắm bắt được thông tin tài chính, sản xuất, kho bãi, vận chuyển, nhân lực bất cứ lúc nào (realtime) và bất cứ nơi đâu.

    - Biết người: biết ai là khách hàng, phân biệt được khách hàng, thị trường ở đâu, đối thủ là ai, đối thủ mạnh điểm nào, yếu điểm nào, giá cả hàng trên thế giới như thế nào.

    Biết mình biết người – chưa chắc đã thắng lớn vì còn nhiều yếu tố khác cần thiết không kém như lãnh đạo DN, nhân viên DN…- nhưng biết mình biết người sẽ tăng được mức độ an toàn cho DN khi ra khơi.

    WTO là vận hội lớn và mới cho đất nước. Biển lớn, sóng lại càng lớn. CNTT chính là chiếc la bàn cần có cho những thuyền trưởng DN VN trong thế giới ngày càng mở rộng.

    DN nên mua PM đóng gói hay "may đo" (customized)?

    Không khác gì với áo quần. Thường thì chỉ có những người dị tướng (quá cao, quá lùn, quá mập, quá ốm hoặc thiếu một vài chi tiết trong cơ thể…) mới thật sự cần “may đo”. Dĩ nhiên là quần áo may sẵn cũng cần sửa lại cho phù hợp. Nếu bạn có mua quần xịn may sẵn, bạn sẽ thấy ống quần chưa lên lai, họ chờ xem chân bạn có dài như người mẫu không đấy, sau đó mới lên lai cho phù hợp. Còn mấy cái quần không “xịn” thì thường không có cho bạn lên lai đâu và cũng khộng có người lên lai tại chỗ… PM đóng gói cũng thế, bạn có thể “lên lai quần” chứ. Tùy PM đóng gói, họ sẽ cho phép sửa đổi với các mức độ khác nhau. Thường thì khi mua hàng đóng gói, bạn sẽ có được quyền học tập kinh nghiệm về qui trình trong những PM này. Đừng quên là khi bạn triển khai PM, giá trị của dự án là ở những kiến thức quản lý thu thập được khi ứng dụng PM, và những kiến thưc này thường chỉ có trong những PM đã được sàng lọc qua bao nhiêu khách hàng khác nhau. Và dĩ nhiên bạn cũng phải trả tiền cho những giá trị thu thập được.

    Vẫn có lúc bạn cần quần áo may đo. Các lãnh đạo APEC kỳ vừa rồi mà mặc áo dài đóng gói thì chúng ta sẽ không có dịp đón tiếp họ một lần nào nữa! Một số các PM đặc thù, ví dụ Quản Lý Đất Đai TP HCM sẽ phải may đo vì khó tìm được một thành phố nào quản lý giống mình. Hoặc một số doanh nghiệp dưới sự quản lý của nhà nước với một số khá lớn những định chế đặc thù không thay đổi được, giải pháp may đo sẽ phù hợp hơn là mua PM đóng gói rồi phải gỡ ra để đóng gói trở lại…

    Không ít người đã nói với tôi là DN của họ “không giống ai” nên chắc là phải may đo thôi. Sau khi khảo sát nhu cầu và qui trình nghiệp vụ hiện có, ai cũng công nhận là họ “không giống ai”. Tuy nhiên, đa số những cái “không giống ai” đó lại là những điều bất hợp lý trong qui trình làm việc - những cái hợp lý, tối ưu thì đã được PM đóng gói xử lý rồi. DN lại loay hoay, may đo, gỡ ra, sửa lại … cuối cùng thì cái PM may đo cũng không khác cái đóng gói vì họ cũng phải tối ưu hóa qui trình làm việc qua quá trình may đo. DN này lại loay hoay vác tiền đi mua và triển khai PM đóng gói vì nó chỉn chu hơn, dễ mở rộng hơn, phù hợp với cung cách làm việc quốc tế hơn…

    Việc điều hành một doanh nghiệp thương mại ở đâu cũng tương đối giống nhau. Các qui trình này đã được chuẩn hóa tương đối chi tiết bởi các công ty cung cấp phần mêm đóng gói. DN nên lợi dụng những kinh nghiệm này để có thể nhanh chóng đưa ứng dụng CNTT vào DN của mình. Đừng như một ngân hàng lớn ở TP HCM, bỏ tiền may đo cái Hệ Thống Ngân Hàng lõi (Core banking system), và khi những nhân viên bắt đầu được đào tạo cho hệ thống may đo, họ lại thuê tư vấn để chọn một hệ thống Core Banking đóng gói khác. Và như thế… công việc cứ bù đầu…

    May đo hay đóng gói, dù gì đi nữa việc đầu tư cho CNTT sẽ là một thay đổi khá lớn về tiền bạc lẫn tư duy của doanh nghiệp. Sự thay đổi này đòi hòi thời gian, tâm huyết của lãnh đạo doanh nghiệp, cũng như năng lực và sự hy sinh của nhân viên. Sự lựa chọn giữa may đo hay đóng gói là bài toán thường gặp ở Mỹ vào thập niên 80-90 do các doanh nghiệp may đo còn chưa đủ kinh nghiệm và uy tín để giải quyết các nỗi niềm của doanh nhân. Phương pháp chọn lựa giữa may đo và đóng gói đã được hình thành, không quá phức tạp và đã được sử dụng ở nhiều nơi.

    Quang Nguyễn
    Quang.nguyen@paconsulting.com

    ID: B0701_58