• Thứ Tư, 06/05/2009 14:59 (GMT+7)

    Nhu cầu bức thiết của "quan hệ Tin - Sinh"

    Sự hợp tác giữa 2 ngành CNTT và công nghệ sinh học (CNSH) là nhu cầu tất yếu đã được đề cập trong Chỉ Thị 58-CT/TW.

    Xu thế tất yếu

    Các đại biểu tham dự hội thảo về tin sinh học ngày 16/4/2009.
    Trước nhu cầu bức thiết của xã hội về sự hợp tác giữa 2 lĩnh vực CNTT và CNSH, ngày 16/4/2009 một cuộc tọa đàm với chủ đề “Bio – Informatics – Hiện tại và tương lai” đã được tổ chức tại ĐH FPT (Hà Nội) với sự tham dự của các chuyên gia trong cả 2 lĩnh vực CNTT và CNSH. Đây là lần đầu tiên tại Việt Nam có một sự kiện chung của cả 2 giới CNTT và CNSH.

    Vai trò của CNTT đối với các hoạt động của đời sống, xã hội đã được chứng minh, đặc biệt với CNSH. Những hình ảnh về việc giải mã thành công 97% bộ gien người của các nhà khoa học Mỹ công bố năm 2001 chủ yếu là máy tính chứ không phải các dụng cụ thí nghiệm.

    Còn tại Việt Nam, năm 2003, viện CNSH đã thực hiện thành công việc giải mã gien để trả lại tên tuổi cho các liệt sĩ và sau đó, công nghệ này đã phổ biến với các dịch vụ kiểm định gien (sử dụng trong viện CNSH, các cơ sở nghiên cứu của công an, quân đội và cả những cơ sở dân sự). GS TS Lê Đình Lương, phó chủ tịch kiêm tổng thư ký hội Di Truyền Học Việt Nam cho biết, CNSH hiện đại không thể thiếu CNTT. Nếu không ứng dụng CNTT thì chắc chắn việc giải quyết các bài toán về di truyền sẽ rất mất thời gian và thậm chí sai số phải chấp nhận cũng rất lớn. Điều mà ông mong muốn là sự hợp tác giữa 2 lĩnh vực CNTT và CNSH phải chính thức được mở ra chứ không thể cứ là để một bên có nhu cầu cứ phải tự mò mẫm, tìm kiếm mà cũng không dễ tìm được đối tác của phía bên kia.

    Thực tế nhiều năm qua, các trang thiết bị hiện đại của nước ngoài được nhập khẩu để phục vụ nhu cầu của các phòng thí nghiệm sinh học, y tế, nông nghiệp, thực phẩm… nhưng các bác sĩ, chuyên gia CNSH ít hiểu biết về trang thiết bị. Trái lại, các chuyên viên kỹ thuật (chủ yếu được đào tạo từ ngành điện tử và CNTT) thì lại ít hiểu biết về các lĩnh vực chuyên môn đó. Ngay cả trong các trường ĐH của ngành y tế (trừ một trường CĐ chuyên về thiết bị), các học trình về trang thiết bị kỹ thuật cũng không có trong chương trình, dù chỉ ở mức “cưỡi ngựa xem hoa”.

    Ở các nước phát triển, Bio – Informatics (tạm dịch là Tin - Sinh học) là lĩnh vực rất phổ biến và có ảnh hưởng sâu rộng đến đời sống xã hội. Tại Việt Nam, tập đoàn Dữ Liệu Quốc Tế IDG năm 2004 khi công bố chương trình đầu tư mạo hiểm của mình tại đây đã tuyên bố dành 15% cho CNSH. Thậm chí, IDG còn mong muốn tìm kiếm đối tác tại Việt Nam để xuất bản tạp chí về chuyên ngành CNSH. Nhưng suốt từ đó đến nay, những dự định đó của IDG vẫn chưa có tiến triển gì.

    Không thể thiếu cho chiến lược quốc gia giai đoạn sau 2010

    Nhìn nhận về vấn đề này, TS Lê Trường Tùng, hiệu trưởng ĐH FPT cho rằng đó không chỉ là nhu cầu phát triển của CNSH mà chính CNTT cũng rất cần đến những tri thức của CNSH cho sự phát triển của mình. Có như vậy, máy tính mới có khả năng tự tư duy, xử lý vấn đề. Còn theo GS TS Lê Đình Lương, nếu so sánh các thế hệ máy tính hiện đại ngày nay mà loài người đã có được với các thực tế sống thì có lẽ còn xa mới đạt được độ phức tạp, hoàn hảo. Chính vì vậy, sự xích lại gần nhau giữa CNTT và CNSH là xu thế tất yếu.

    Vậy điều gì sẽ phải đến cho tương lai của CNTT và CNSH Việt Nam? Theo TS Lê Trường Tùng, những nội dung này là không thể thiếu trong chiến lược quốc gia về CNTT và CNSH giai đoạn sau 2010. Đó cũng là sự quán triệt cao nhất với các chỉ đạo của Đảng theo chỉ thị 58-CT/TW và chỉ thị 50-CT/TW của Bộ Chính Trị và chính các cơ quan có trách nhiệm của đất nước về CNTT và CNSH sẽ phải ngồi lại cùng nhau.

    Được biết, ban tổ chức buổi tọa đàm nói trên (gồm hội Trí Thức Khoa Học và Công Nghệ Trẻ Việt Nam, hội Di Truyền Học Việt Nam, hội Tin Học Việt Nam) đã nhất trí sẽ thảo một kiến nghị chung để gửi tới Thủ Tướng cùng các cơ quan có trách nhiệm như hội đồng Chính Sách KHCN Quốc Gia, ban chỉ đạo quốc gia về CNTT, ban chỉ đạo quốc gia về CNSH cùng các bộ, ngành có liên quan. Các bên cũng đã nhất trí sẽ mở các diễn đàn online trên website của mình và thường xuyên trao đổi thông tin với nhau để tiến tới việc tổ chức một hội nghị quốc gia về vấn đề này trong năm 2009.

    Tháng 10/2000, Bộ Chính Trị đã ban hành Chỉ Thị 58-CT/TW về đẩy mạnh ứng dụng và phát triển CNTT phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Chỉ thị có đoạn viết: “Khẩn trương xây dựng các chương trình ứng dụng và phát triển CNTT, kết hợp CNTT với CNSH để phục vụ công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp và nông thôn, đặc biệt góp phần xoá đói giảm nghèo và thúc đẩy phát triển vùng sâu, vùng xa”.

    Tháng 5/2005 Ban Bí Thư Trung Ương Đảng ban hành chỉ thị 50-CT/TW về đẩy mạnh ứng dụng và phát triển CNSH phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa và hiện đại hóa đất nước. Trong chỉ thị này, CNTT cũng đã được đề cập với nội dung: “Làm chủ được công nghệ gien nhằm tạo ra các biến đổi bộ gien thực vật, động vật theo hướng có lợi; chữa các bệnh di truyền; chú trọng nghiên cứu các đặc điểm và những thay đổi bộ gien của người và vi sinh vật do tác động của ô nhiễm môi trường và chất độc hoá học. Đẩy mạnh ứng dụng tin - sinh học phục vụ nghiên cứu công nghệ sinh học, đặc biệt là công nghệ gien”.

    Tân Khoa

    ID: O0905_1