• Thứ Hai, 31/08/2009 10:56 (GMT+7)

    Lơ là dữ liệu cá nhân

    Bảo vệ dữ liệu cá nhân (BV DLCN) có vai trò quan trọng trong phát triển thương mại điện tử (TMĐT). Việt Nam đang rất nỗ lực để triển khai tốt chương trình BV DLCN của APEC (Diễn đàn Hợp tác Kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương) trong nội bộ nền kinh tế.

    Ngày 22/7/2009 tại Hà Nội, hội thảo "Xây dựng năng lực BV DLCN trong thương mại điện tử" được tổ chức nhằm chuẩn bị cho hội nghị của APEC diễn ra sau đó tại Singapore (tại hội nghị này các nước thành viên sẽ thông qua bộ tiêu chuẩn về BV DLCN phục vụ trao đổi thương mại xuyên biên giới). So với các nền kinh tế thành viên APEC, Việt Nam có xuất phát điểm thấp về TMĐT. Ông Trần Hữu Linh, Phó Cục trưởng TMĐT và CNTT, Bộ Công Thương đã trao đổi về sự chuẩn bị của Việt Nam để hòa nhập APEC.

    Vấn đề "BV DLCN" được đề cập trong khuôn khổ hội thảo do Bộ Công Thương tổ chức năm 2008. Đến nay, Việt Nam đã có những tiến bộ nào trong vấn đề này, thưa ông?

    8 nguyên tắc BV DLCN do APEC đưa ra
    - Thông báo trước
    - Giới hạn phạm vi thu thập thông tin
    - Sử dụng DLCN
    - Quyền lựa chọn của chủ thể thông tin cá nhân
    - Đảm bảo tính toàn vẹn của DLCN
    - Đảm bảo an ninh, an toàn thông tin cá nhân
    - Tiếp cận và điều chỉnh DLCN
    - Trách nhiệm

    Các nền kinh tế APEC có hoạt động TMĐT phát triển khá sôi động. TMĐT ở các quốc gia này đi sâu vào những vấn đề phức tạp hơn, đó là BV DLCN và thương mại phi giấy tờ. Việt Nam là thành viên APEC nên cũng phải xây dựng những khuôn khổ chung để trao đổi dữ liệu giữa các nền kinh tế thành viên. Thông tin cá nhân trong môi trường trực tuyến rất dễ bị phát tán nên rất cần cơ chế để kiểm soát. Các nước thành viên APEC đã làm rất nghiêm và có luật về vấn đề này.
    Các thành viên APEC rất quan tâm đến việc chuyển DLCN ra ngoài biên giới. Do đó, họ mong muốn xây dựng cơ chế BV DLCN có hiệu quả mà không tạo ra rào cản bất hợp lý đối với việc trao đổi thông tin trong và ngoài khu vực. Sự hợp tác này sẽ thúc đẩy kinh tế - thương mại của khu vực phát triển bền vững. Hiện nay văn bản này đang ở dạng dự thảo cuối và dự kiến sẽ được thông qua tại hội nghị ở Singapore.

    Luật Hình sự (sửa đổi) của Việt Nam vừa thông qua đã quy định hẳn 1 Điều nói về việc vi phạm thông tin cá nhân bị xử phạt ra sao và coi đây là vi phạm hình sự, có cả khung phạt tù. Điều này cho thấy sự tiến bộ của Việt Nam đối với vấn đề này. Tuy vậy, BV DLCN là vấn đề rất phức tạp. Hàng ngày, khi giao dịch mọi người phải cung cấp rất nhiều thông tin, chẳng hạn đi đăng ký kết hôn, khám sức khỏe, khai thông tin trên mạng... Cần quy định các tổ chức khi thu thập thông tin phải có nghĩa vụ công khai thu thập để làm gì, thu thập đến đâu, BV thế nào, trao đổi dữ liệu với bên thứ 3 ra sao... Giải quyết triệt để, chế tài tốt sẽ làm giao dịch điện tử tốt hơn.

    “Việt Nam thời gian gần đây xuất hiện nhiều vụ phát tán DLCN rất nhạy cảm. Đây là vấn đề mới và chưa được quy định cụ thể trong các văn bản luật. Luật CNTT Việt Nam chỉ ghi “thông tin cá nhân phải được BV” mà không nói cụ thể, thông tin như thế nào là thông tin cá nhân, hình thức xử phạt ra sao?...”,
    ông Trần Hữu Linh.

    Từ năm 2004, các Bộ trưởng APEC đã phê chuẩn "Những nguyên tắc BV DLCN trong TMĐT của APEC (APEC Privacy Framework), vai trò của Việt Nam đối với bộ tiêu chuẩn này là gì?

    APEC Privacy Framework mang tính khuyến nghị và khuyến khích áp dụng tùy điều kiện của mỗi quốc gia, không có tính bắt buộc. Thông qua khung này, Việt Nam cũng tham khảo kinh nghiệm của các nước thành viên. Trên thực tế, các nước Úc, Mỹ, Canada, Hàn Quốc, Nhật Bản có chính sách BV DLCN rất cụ thể. Vì vậy, môi trường giao dịch trên mạng của các nước này thông thoáng nhưng rất an toàn.

    Ông đánh giá như thế nào về trình độ phát triển TMĐT ở Việt Nam so với các nước thành viên APEC?

    Về quy mô, chúng ta đã thấy: các nước APEC có hạ tầng Internet, viễn thông tốt, số lượng người truy cập đông. Bên cạnh đó, họ có chính sách đầy đủ, nhiều dịch vụ trực tuyến từ mua bán nhỏ lẻ của cá nhân để ứng dụng TMĐT trong DN đến chính phủ điện tử. Nhìn chung, cuộc sống, sinh hoạt của người dân phụ thuộc nhiều vào môi trường trực tuyến. Trong khi đó, Việt Nam còn cần hoàn thiện hơn nữa hạ tầng viễn thông, pháp lý.

    DN TMĐT tại Việt Nam quan tâm đến vấn đề BV DLCN thế nào thưa ông?

    Nếu phân chia trình độ phát triển TMĐT thành các bậc: thấp (áp dụng cơ bản Internet, fax để giao dịch với khách hàng); trung bình (tích hợp với các hệ thống nội bộ như CRM, ERP...); cao (giao dịch trực tuyến giữa các DN với nhau) thì Việt Nam vẫn đang dừng ở mức đầu tiên. DN vẫn ở mức đưa các ứng dụng CNTT để giúp phản ứng nhanh hơn với thị trường, quảng bá sản phẩm/dịch vụ. Cá biệt, một số DN quan tâm đến việc tối ưu hóa quy trình nội bộ.

    Hầu hết các website nước ngoài tuân thủ rất tốt việc BV DLCN, nhưng các website Việt Nam nói chung chưa quan tâm đến việc này. Dựa trên bộ tiêu chuẩn dự kiến sẽ được APEC thông qua (gồm 65 câu hỏi theo 8 nguyên tắc BV DLCN), Cục TMĐT và CNTT đã điều tra thí điểm với 10 website lớn nhất Việt Nam. Kết quả, chỉ có 14 tiêu chí được tất cả các website này tuân thủ. Có đến 17 tiêu chí không được website nào tuân thủ. Tính trung bình, các website chỉ tuân thủ 60% các tiêu chí đó.

     

    ID: B0908_73