• Thứ Tư, 24/11/2010 10:34 (GMT+7)

    Hành trình mẫu hóa đơn năm 2011

    Chí Thịnh
    Từ 1/1/2011 các doanh nghiệp (DN) Việt Nam sẽ phải chuyển sang sử dụng mẫu hóa đơn (HĐ) mới. Họ cũng chủ động tự in HĐ, đặt in hoặc sử dụng HĐ điện tử (Theo Nghị định 51/2010/NĐ-CP).

    3 lựa chọn

    Theo bà Trần Thị Lệ Nga, Trưởng phòng Tuyên truyền và Hỗ trợ Người nộp thuế, Cục Thuế TP.HCM: Các DN sẽ lựa chọn trong 3 hình thức sử dụng hóa đơn. Đó là tự in hóa đơn – đặt in HĐ hoặc sử dụng hóa đơn điện tử. Nếu muốn, DN cũng có thể sử dụng kết hợp giữa hóa đơn tự in và hóa đơn điện tử hoặc giữa hóa đơn đặt in và hóa đơn điện tử.

    Ước tính, tại TP.HCM sẽ có 150.000 hộ kinh doanh cá thể sẽ được cơ quan thuế đặt in và cung cấp HĐ. Các hộ này do quy mô kinh doanh nhỏ nên không có điều kiện đặt in cũng như tự in. Với các tổ chức cá nhân không đăng ký kinh doanh nhưng phát sinh nhu cầu sử dụng HĐ cũng có thể đến cơ quan thuế đề nghị cấp hóa đơn.

    Theo Nghị định số 51/2010/NĐ-CP (ban hành ngày 14/5/2010), từ ngày 1/1/2011 các DN sẽ tự in hoặc tự đặt in hóa đơn để sử dụng thay vì mua hóa đơn ở các cơ quan thuế. Nghị định này cũng quy định cụ thể các loại hóa đơn: Hóa đơn xuất khẩu, hóa đơn giá trị gia tăng, hóa đơn bán hàng…; quy định về hình thức hóa đơn như hóa đơn tự in, hóa đơn điện tử, hóa đơn đặt in. Trong đó, hóa đơn điện tử là một nội dung mới, phù hợp với Luật Thương mại, Luật Giao dịch Điện tử đã ban hành ở nước ta.

    Các DN có quy mô hoạt động nhỏ, được gọi là DN “siêu nhỏ” cũng thuộc đối tượng mua HĐ từ cơ quan thuế. Theo Nghị định (NĐ) 56, các DN “siêu nhỏ” là DN có số lượng lao động từ 10 người trở xuống (không kể các lao động thời vụ), có hợp đồng làm việc dưới 3 tháng.

    Trong nội dung dự thảo thông tư hướng dẫn thực hiện NĐ 51 có nói đối tượng DN đang hoạt động trên địa bàn kinh tế xã hội khó khăn sẽ được mua HĐ. Tuy nhiên, hiện tại TP.HCM hầu như không thuộc diện xét ưu tiên này. Cục Thuế TP.HCM cũng đề nghị các DN có thể kiến nghị mở rộng thêm đối tượng mua HĐ (Các DN nhỏ có thể mua HĐ).

    Thuận lợi khi in hóa đơn

    Do DN được quyền tự chủ trong việc tự in hoặc đặt in HĐ nên sau khi tạo mẫu HĐ mới, không cần đưa ngành thuế duyệt mẫu theo quy định của Nghị định 89. Tuy nhiên, trước khi sử dụng hóa đơn đó (đặt in/tự in), DN cần thông báo đến cơ quan thuế “Thông báo phát hành hóa đơn” với tên công ty, ngày tháng phát hành, đại diện pháp luật… cùng với mẫu hóa đơn đính kèm. Trong thông tư hướng dẫn Nghị định 51 sẽ có mẫu “Thông báo phát hành hóa đơn”.

    Các mẫu HĐ tự in không có thông báo phát hành trên các trang thông tin điện tử của ngành thuế sẽ không có giá trị sử dụng.
    Các cơ quan thuế sau khi nhận từ các DN thông báo này, sẽ đưa lên trang thông tin điện tử của Cục thuế, Tổng cục Thuế… DN qua đó có thể kiểm tra hóa đơn thật, giả (nhập mã số thuế của bên mua/bán để kiểm tra xem hóa đơn đã phát hành chưa). Các mẫu HĐ tự in không có thông báo phát hành trên các trang thông tin điện tử của ngành thuế sẽ không có giá trị sử dụng.
     

    Vì Nhà nước đã trao quyền tự chủ cho DN trong việc in ấn, quản lý, sử dụng hóa đơn nên mức xử phạt sẽ từ 1 triệu đồng đến 20 triệu đồng, cao hơn so với Nghị định 89. Thông tư sắp ban hành sẽ hướng dẫn chi tiết với các phụ lục cụ thể về cách đánh số hóa đơn, ký hiệu trên hóa đơn, vị trí các ký hiệu…

    Cục Thuế TP.HCM sẽ triển khai đợt tập huấn về hóa đơn (dự kiến) trong tháng 10/2010.

    In hóa đơn ra sao?

    Nhiều DN quan tâm đến vấn đề tự in và đặt in HĐ. Họ muốn biết nếu tự in thì sẽ phải trang bị máy in, giấy in và quy trình in HĐ như thế nào cho hợp lệ. Hoặc đặt in ở các nhà máy in thì phải chọn đơn vị nào cho phù hợp?

    Cục Thuế TP.HCM đã xác định ngay khi thông tư được ban hành, sẽ cung cấp danh sách các cơ sở, nhà in có đủ điều kiện in HĐ (theo NĐ 51). Hiện nay, vẫn có một số nhà in không trang bị PM nhảy số khi in HĐ nên không thể đáp ứng nhu cầu in hóa đơn của DN.

    Cục Thuế TP.HCM cho biết: Các DN tự in HĐ phải trang bị 1 PM quản lý việc in hóa đơn. PM này kết nối với hệ thống nghiệp vụ bán hàng nhằm đảm bảo khi bộ phận bán hàng – nhấn nút in HĐ chỉ xuất 1 lần. Nếu in thêm HĐ hoặc hủy HĐ phải có sự xác nhận của PM quản lý. Nhà nước quy định có thể dùng loại giấy nào cũng được, dùng loại máy in nào cũng được để in hóa đơn.

    “Nhằm giảm thiểu rủi ro, trong giai đoạn đầu các DN nên đặt in hóa đơn. Nếu DN tự in hóa đơn thì trách nhiệm quản lý mẫu hóa đơn sẽ nặng nề hơn; DN có thể chuyển giao phần trách nhiệm này cho các nhà in”, ông Ngô Trọng Hạnh, Cục phó Cục Thuế TP.HCM.

    Công ty TNHH TM-DV Phúc Thiên Long có thắc mắc về đặt in HĐ: Hiện nay, ở TP.HCM và cả nước nói chung có bao nhiêu cơ sở in, nhà in được phép in hóa đơn. Liệu các đơn vị này có đủ năng lực để đáp ứng nhu cầu in hóa đơn của hàng trăm ngàn DN? Theo Cục Thuế TP.HCM, đối với các nhà in, phải có đảm bảo kỹ thuật in nhảy số nhằm đảm bảo số thứ tự in trên hóa đơn và kiểm soát được số lượng hóa đơn in ra.

    Năng lực in hóa đơn của các nhà in đang hoạt động tại TP.HCM đang được Cục Thuế TP.HCM rà soát. Dự kiến, sẽ có cuộc gặp mặt giữa Cục Thuế và các cơ sở - nhà in để trao đổi về điều kiện in HĐ. Các DN có nhu cầu đặt in hóa đơn có thể liên hệ Cục Thuế TP.HCM để tìm hiểu thêm.

    Hiện tại, Công ty in Tài chính (trực thuộc Bộ Tài chính) có đủ điều kiện để in hóa đơn với kỹ thuật in số nhảy (đáp ứng điều kiện in của ngành thuế). Trang web của đơn vị này (intaichinh.com.vn) đã có phần hướng dẫn đăng ký mẫu hóa đơn tự in và một số mẫu HĐ được thiết kế sẵn. Một số nhà in khác đủ điều kiện là nhà in Viễn Đông, Liên Sơn…

    Nỗi lo hóa đơn giả

    DN còn lo lắng về việc nếu đặt in HĐ thì làm thế nào để kiểm soát số lượng HĐ được in ra, rồi việc chống làm HĐ giả… Ngày 9/9/2010, tại buổi đối thoại với Cục Thuế TP.HCM, có DN cho biết đã từng thấy cơ sở in xếp hàng chồng HĐ của công ty tại xưởng in. Khi hỏi thì nhà in trả lời công nhân của họ đang dọn dẹp số HĐ in dư! Nếu số HĐ này được tung ra ngoài thì DN này sẽ chịu thiệt hại như thế nào?

    Công ty cổ phần Quạt Việt Nam cũng thắc mắc về việc kiểm soát lượng hóa đơn đặt in. Ngoài ra, công ty đang sử dụng hóa đơn tự in (thuê ngoài), vậy đến hết năm 2010 có cần hủy hết các hóa đơn cũ, tạo mẫu mới và chuyển qua sử dụng HĐ mới hay không? 

    Cục Thuế TP.HCM cho biết, các tổ chức in hóa đơn phải kiểm soát quy trình in hóa đơn; khi in thừa/in sai, bảo quản bản kẽm/in hóa đơn, khi hủy bản kẽm thì phải làm ra sao? Đặc biệt các đơn vị này phải báo cáo về cơ quan thuế các hợp đồng in (số lượng và tình hình nhận in hóa đơn). Nếu bản kẽm in hóa đơn được sử dụng lại thì phải niêm phong, có sự xác nhận của nơi in hóa đơn và DN đặt in. Trong Thông tư của Bộ Tài chính (điều khoản 18) sẽ có 3 trang nói về trách nhiệm của các tổ chức nhận đặt in hóa đơn.

    Thông tư hướng dẫn Nghị định 51 sẽ có riêng điều khoản số 12 về việc ghi ký hiệu nhận dạng hóa đơn như: Dán tem chống giả, ký hiệu riêng cho từng đợt ra hóa đơn, dùng mực đặc biệt, dùng kỹ thuật in chống làm giả hóa đơn… Đây là những đặc điểm nhận dạng mật trên hóa đơn mà DN nên thực hiện.

    Nhằm tạo điều kiện cho DN sử dụng số lượng HĐ in thừa trong năm 2010 (tính đến 31/12/2010), tránh lãng phí, cơ quan thuế đã cho phép dùng số HĐ này trong năm 2011. Tuy nhiên, DN cần báo cáo số lượng HĐ tồn lại trong báo cáo thuế tháng 12/2010. Nếu số HĐ này còn ít, DN có thể báo cáo xin hủy; nếu còn số lượng nhiều, có thể thông báo cơ quan thuế để sử dụng số HĐ này cho đến hết.

    Trong năm 2011, các DN có thể linh động sử dụng kết hợp giữa các hình thức HĐ. Ví dụ: DN có thể dùng HĐ tự in và hóa đơn điện tử hoặc sử dụng HĐ đặt in với hóa đơn điện tử. DN cũng có thể sử dụng nhiều loại HĐ như hóa đơn xuất nhập khẩu, giá trị gia tăng, bán hàng… Các DN có hệ thống CNTT mạnh sẽ có lợi thế khi sử dụng hóa đơn điện tử, tiết kiệm nhiều chi phí.

    ID: B1010_14