• Thứ Hai, 04/04/2011 11:02 (GMT+7)

    Mô hình Groupon: Hứa hẹn thị trường sôi động

    Đại Nguyên - Hồng Vinh
    Tại Mỹ, doanh nghiệp (DN) cung cấp sản phẩm, dịch vụ phải xếp hàng chờ lên trang web Groupon, trong khi ở Việt Nam, tình hình đôi khi ngược lại. Nhưng, theo các nhà đầu tư, thị trường Groupon tại Việt Nam sẽ sớm bùng nổ...

    Khởi động thị trường tiềm năng

    Mô hình groupon (bán giảm giá theo nhóm) xuất hiện đầu tiên ở Mỹ khoảng 2 năm trở lại đây. Các nhà đầu tư Việt Nam đã nhanh chóng bắt kịp xu hướng kinh doanh của thế giới khi áp dụng mô hình này từ quý 2/2010.

    Theo ông Hồ Quang Khánh, đồng sáng lập Công ty CP Enternet, đơn vị tổ chức www.cungmua.com, khoảng vài tháng gần đây, thị trường Groupon đã khởi động với sự ra đời của một số trang web bán hàng theo nhóm. Hiện có khoảng 20 đơn vị đang hoạt động theo mô hình này. Tuy nhiên, do mô hình mới đối với đa số DN cung cấp sản phẩm, dịch vụ (merchant) nên các đơn vị tổ chức đang chia nhau thị trường “chưa đủ lớn”.

    Sự phát triển thành công của mô hình này tại Trung Quốc (hiện có trên 200 trang web), đã khiến Công ty VC Corp cách đây 5 tháng, cũng đã cho ra đời www.muachung.vn với các deal (giao dịch) về lĩnh vực ăn uống, giải trí (chiếm70%), các sản phẩm tiêu dùng như: điện thoại, USB, lò sưởi… (10%) và dịch vụ chăm sóc sức khỏe.

    Bà Kiều Lương Thùy Trang, Trưởng phòng Phát triển Kinh doanh Công ty CP Địa Điểm, đơn vị sở hữu www.nhommua.com (ra đời tháng 10/2010), nhận định: “Lượng người dùng Internet chiếm hơn 1/3 dân số và phần lớn là giới trẻ thích khám phá, tham gia vào nhiều dịch vụ mới, mua hàng giảm giá… là những yếu tố để mô hình Groupon sẽ nhanh chóng thành công ở Việt Nam”.

    Tuy muộn hơn, nhưng không đứng ngoài cơ hội kinh doanh mới, cách đây 2 tháng, Công ty Vinabook đã tham gia thị trường này với http://hotdeal.vn. Ông Nguyễn Thành Vạn An, Giám đốc Vinabook cho biết: “Đây là một mô hình kinh doanh hấp dẫn, đem lại nhiều lợi ích cho các bên tham gia: đối tác cung cấp sản phẩm dịch vụ - người tiêu dùng – đơn vị tổ chức deal”.

    Dựa trên lợi thế có sẵn

    Ứng dụng và triển khai tốt mô hình này, các đơn vị tổ chức cần có nền tảng và kinh nghiệm về vận hành website TMĐT và hệ thống hậu cần (logistic) tốt. Hiện nay, phần lớn các nhà đầu tư triển khai mô hình Groupon tại Việt Nam đều tận dụng lợi thế từ những hoạt động kinh doanh trước đó.

    Chẳng hạn, Muachung có kinh nghiệm tổ chức hoạt động bán hàng trực tuyến và hỗ trợ của cộng đồng thành viên từ website Enbac.com, Rongbay, Muare... Muachung còn có hệ thống thanh toán trực tuyến Sohopay với nhiều hình thức thanh toán như: nhận tất cả các thẻ tín dụng Visa Card, Master Card, kết nối với các ngân hàng lớn.

    Nhommua có kinh nghiệm, hiểu biết về thị trường Internet Việt Nam và nền tảng cơ sở dữ liệu khách hàng từ Công ty CP Địa Điểm. Nhommua có sự hỗ trợ, đầu tư 1 triệu USD của đối tác Rebate Networks (Đức), tập đoàn sở hữu nhiều mô hình này (29 quốc gia), đứng thứ hai về thị phần so với Groupon. Vì vậy, sau 2 tháng ra mắt, Nhommua đã được hơn 80.000 người dùng biết đến và bán ra hàng ngàn vouchers/phiếu quà tặng.



    Tận dụng lợi thế hệ thống khách hàng với hơn 250.000 người dùng và kinh nghiệm kinh doanh sách trực tuyến của www.vinabook.com, Hotdeal gặp nhiều thuận lợi khi triển khai mô hình mua hàng theo nhóm. Theo ông An, đa số khách hàng của Vinabook là nhân viên văn phòng có thu nhập trung bình – khá tại các thành phố lớn, đã trải nghiệm mua hàng online thường xuyên, có tương tác với Vinabook qua email, marketing nên mức độ hưởng ứng cao. Điều này đã được chứng minh ở ngay deal đầu tiên (ngày 29/11) đã có hơn 2.000 người đăng ký mua chỉ trong 4 ngày. Trong vòng 1 tháng, Hotdeal đã thực hiện gần 12.500 giao dịch với doanh thu gần 1 tỷ đồng, mức tiết kiệm cho người mua 2,6 tỷ đồng (giảm trung bình 73%).

    Những thách thức đầu tư…

    Có nhiều tiềm năng, nhưng mô hình này cũng đặt ra một số thách thức nhất định. Chẳng hạn không phải merchant nào cũng nhận thức được để tham gia, khiến các đơn vị tổ chức deal vất vả hơn trong phát triển thị trường. Cùng thời điểm lại có quá nhiều nhà đầu tư theo mô hình Groupon cũng đặt họ vào một cuộc đua về uy tín và chất lượng dịch vụ.

    Theo ông Vũ Hồng Quang, Trưởng đại diện VC Corp miền Nam, khả năng hiểu khách hàng là thách thức của Muachung, vì có thể nói trên 90% khách hàng hiện nay chưa biết đến mô hình này, nên cần thời gian để quảng bá và định hướng (educate) cho khách hàng.

    “Có ngộ nhận về ý nghĩa của mô hình Groupon, nên nhiều merchant cho rằng, đây là kênh bán hàng sỉ. Nhưng thực chất việc bán hàng này không thể áp dụng thường xuyên mà mỗi merchant chỉ thực hiện deal được vài lần, không mang lại doanh số thường xuyên. Ý nghĩa của Groupon là, nhân dịp khuyến mãi để thu hút khách hàng mới, giúp khách hàng làm quen với sản phẩm, dịch vụ của mình. Không nên nhìn Groupon như một kênh bán hàng và xả hàng. Thực tế khi đàm phán với merchant, Muachung cũng gặp rất nhiều trường hợp thất bại (chỉ 20% là thành công) vì merchant chưa hiểu nhiều về mô hình.

    Theo ông Khánh, những website groupon mới thành lập có thể gặp phải đối tác không thực hiện đúng cam kết, “đổi kèo” như nhà hàng không tặng quà cho thực khách... Cungmua đã từng gặp trường hợp này. Cungmua đã xác minh phản ánh của khách hàng và cho đóng deal, bồi thường cho khách.

    Ông Khánh cho biết thêm, một khó khăn hiện nay là người dùng vẫn chưa quen với việc thanh toán trực tuyến nên phần lớn việc mua coupon thông qua hình thức thanh toán khác (chuyển khoản, tiền mặt) và giao nhận tận nơi. Chi phí cho đội ngũ giao nhận chiếm không nhỏ nhất là trường hợp ở xa.

    Theo ông Quang: “Đây không phải là một cuộc chơi dễ dàng vì phải tổ chức bộ máy nhân sự, hệ thống thanh toán trực tuyến tốt để giảm chi phí. Chi phí để thực hiện mô hình rất cao, ước tính chi phí giao dịch như điện thoại và in coupon khoảng 15.000 đồng/khách hàng. Nếu tính tổng các chi phí gồm cơ sở hạ tầng, nhân sự… thì chi phí này có thể lên 30.000 đồng/khách hàng. Hiện hầu hết các đơn vị kinh doanh Groupon đang phải chịu lỗ để xây dựng thị trường, đồng thời từng bước đầu tư những giải pháp công nghệ để thay thế sức người như thanh toán trực tuyến, coupon điện tử để dần giảm chi phí. Hiện Muachung.vn vẫn chấp nhận chi nhiều hơn thu, dự kiến trong khoảng một năm để xây dựng thị trường”.

     

    Groupon: Giảm giá để tiếp thị

    Groupon là một cụm từ được viết tắt từ hai chữ GROUP và COUPON, có nguồn gốc từ ThePoint.com do Andrew Mason, một sinh viên trường nhạc mê coding thành lập. Ý tưởng bắt nguồn từ việc tổ chức mua hàng theo nhóm - một mô hình buôn bán, thương mại trực tuyến theo hình thức: win – win –win, có lợi cho merchants (nhà cung cấp sản phẩm, dịch vụ), users (người tiêu dùng) và nhà tổ chức (website mua hàng theo nhóm). Theo đó, khách hàng được mua hàng với giá rẻ (giảm từ 50% - 90%). Nhà cung cấp có cơ hội quảng cáo/thu được lượng lớn khách hàng mới với chi phí thấp. Họ còn có cơ hội giới thiệu những sản phẩm mới, bán thêm dịch vụ khác từ khách hàng mua qua mô hình Groupon. Các nhà tổ chức mô hình Groupon thu lợi nhuận từ chiết khấu tổng doanh số bán ra.

    Nhà đầu tư “ngách hẹp” vào cuộc

    Tham gia theo mô hình groupon, ngoài các nhà đầu tư thực hiện theo hình thức đa lĩnh vực (ăn uống, giải trí, du lịch, cung cấp sản phẩm tiêu dùng…) chiếm phần lớn thì gần đây, một số DN chuyên ngành (nhà đất, sách..) cũng đã bắt đầu vào cuộc.

    Công ty FOS đã phát triển hoạt động kinh doanh theo mô hình Groupon với dự án MuaNhàNhóm (www.muanhanhom.com). Theo đó, khách hàng cùng đặt mua căn hộ với số lượng mà chủ đầu tư quy định sẽ được giá tốt nhất. Ông Nguyễn Lương Bằng, Giám đốc dự án MuaNhàNhóm cho biết: “Đây là mô hình tương đối mới và chúng tôi mới chỉ thực hiện được 1 dự án đầu tiên là dự án căn hộ Hoàng Kim Thế Gia, xây dựng theo kiến trúc Pháp (Quận Tân Phú, TP.HCM), 300 căn (giá trung bình 1 tỷ đồng/căn). MuaNhàNhóm đã cam kết với chủ đầu tư (merchant) bán trên 5 căn sẽ nhận được coupon giảm giá 10% (100 triệu đồng) trong vòng 1 tháng. Chỉ sau 7 ngày, số lượng người mua đã lên đến 10 người và chúng tôi đã đóng deal. Về nguyên tắc, người mua nhà hoàn toàn được hưởng lợi, họ có thể đặt trước suất mua 10 triệu đồng và đặt cọc trước cho nhà đầu tư 50 triệu đồng. Nếu deal thất bại (không đủ 5 người mua) thì chúng tôi sẽ hoàn ngay lại tiền đặt chỗ”. MuaNhàNhóm là hình thức bán căn hộ trực tiếp và do tận dụng kinh doanh trực tuyến, kết nối nhanh nên giảm nhiều chi phí (quản lý, tiếp thị, nhân viên tư vấn...)

    Đối tượng khách hàng mua căn hộ chủ yếu là người dùng văn phòng có nhu cầu mua nhà thật sự. Với mức giảm 10% (100 triệu) sẽ hạn chế nhu cầu mua nhà của giới đầu cơ.

    Đối với những dự án mới, MuaNhàNhóm có đội ngũ thăm dò thị trường, tìm hiểu kỹ chủ đầu tư và lựa chọn dự án hợp lý. Sau đó, cùng với chủ đầu tư dự án tiếp thị và bán căn hộ ra thị trường với số lượng và thời gian cam kết theo hình thức groupon tốt nhất cho khách hàng.

    Ý KIẾN NGƯỜI DÙNG

    Chị Tô Thị Ngọc Hoa, phụ trách Hành chính Nhân sự, Xí nghiệp Tài nguyên và Môi trường 309, Công ty Tài nguyên và Môi trường Miền Nam (CERS):

    Vượt “ải” lần đầu

    Tôi thường mua các phiếu của các nhà hàng, quán café trên các website Nhommua, Cungmua, Hotdeal… Chất lượng phục vụ thoải mái, nhà hàng không phân biệt đối xử với thực khách thanh toán bằng coupon, giúp tôi biết thêm nhiều quán mới. Tôi sẽ giới thiệu mô hình đến bạn bè, người thân vì nó khá độc đáo, phù hợp với giới trẻ, người làm văn phòng và nội trợ, ngay cả khi họ chưa có nhu cầu, vì giá rất rẻ.

    Nhưng nhược điểm của mô hình này là người mua chưa chủ động về thời gian nhận phiếu, cho đến khi nhà cung cấp gọi điện xác nhận và mang coupon đến, hoặc gửi phiếu qua email. Người dùng nhận được phiếu quá trễ không đúng như mong muốn (dù đã đăng ký trên mạng). Việc chuyển thanh toán qua thẻ ATM cũng khá “hồi hộp” vì không có thông báo lại ngay khi giao dịch thành công, số điện thoại “nóng” tư vấn lại khó thấy trên website... Bản thân tôi rất khó thuyết phục bạn bè dùng thử lần đầu vì họ... sợ mất tiền và không đạt chất lượng như ý. Nhưng sau khi qua “ải” này, họ đã thích thú dùng tiếp...

    Chị Hồ Ngọc Phúc, nhân viên marketing Công ty Chuyên gia và các Đồng sự (E&A Solutions):

    Phù hợp với nhân viên văn phòng

    Tôi thường chọn Nhommua.com để mua coupon của các nhà hàng với giá giảm 50%. Xem thực đơn trên website của nhà hàng, tôi thấy món ăn hấp dẫn, phù hợp với sở thích của mình, cách bày trí nhà hàng sang trọng… Tôi tin chắc giới trẻ, đặc biệt giới làm văn phòng sẽ tiếp cận hình thức mua hàng trực tuyến này nhiều. Coupon của Nhommua được in giống như tấm danh thiếp, tạo ấn tượng tốt. Sau khi mua lần đầu thành công thì cảm giác không còn lo lắng nữa. Nhưng số lượng bán còn ít quá, 2-3 ngày mới có một sản phẩm, dịch vụ mới, và các sản phẩm không phải lúc nào cũng phù hợp với nhu cầu và túi tiền của người tiêu dùng.

    Phạm Thị Anh Chi, sinh viên trường Đại học Tôn Đức Thắng, TP.HCM:

    Cần đa dạng sản phẩm

    Lần đầu tiên tiếp cận với hình thức này tôi có chút e ngại, vì nó mới và không có gì để bảo chứng. Nhưng tôi đã thử mua, vì giá trị của coupon không quá cao. Sau lần đầu thành công, tôi bắt đầu tin tưởng và tìm kiếm một số các coupon có giá trị cao hơn ở các website khác nhau.

    Tôi đã tìm thấy một coupon giảm giá tại Megastar cho một cặp vé xem phim với mức giảm giá là 50%. Tôi hài lòng với cách làm việc của đơn vị này, vì tôi có thể đăng ký nhanh và được nhận ngay coupon thanh toán tại nhà. Tôi cũng có cơ hội mua coupon đi nghỉ cùng với nhóm bạn tại resort – spa 4 sao (Phan Thiết). Những gì nhận được từ cách phục vụ và tiện nghi cao cấp của resort …đã làm tôi hài lòng.

    Song, hiện các website kinh doanh mô hình này có sự trùng lặp về sản phẩm, đa số là các dịch vụ như nhà hàng, spa, café. Tôi mong muốn có sự đa dạng trong sản phẩm để người tiêu dùng có nhiều lựa chọn. 

    ID: B1102_37