• Thứ Năm, 29/10/2009 07:27 (GMT+7)

    Xây dựng chính phủ điện tử: Người dân là trung tâm

    “Muốn thực hiện CPĐT phải tìm hiểu nhu cầu thực của người dân trong từng vùng miền. Trung tâm của tất cả các DV công là người dân chứ không phải cơ quan công quyền”, TS. Albert Tan, Phó giám đốc Viện Logistics châu Á - Thái Bình Dương (ĐH Quốc gia Singapore).

    Cần thực tế

    Ngày 18/9/2009, tại TP.HCM, Sở TTTT, Sở Nội vụ, Cơ quan Thường trực Ban chỉ đạo Cải cách Hành chính TP.HCM đã tổ chức hội thảo về tái cơ cấu quy trình nghiệp vụ trong chính phủ điện tử (CPĐT) và tái cơ cấu quy trình nghiệp vụ giải quyết thủ tục hành chính (TTHC) ở các sở, ngành, quận, huyện. Tham dự hội thảo có TS. Albert Tan, Phó giám đốc Viện Logistics châu Á - Thái Bình Dương (ĐH Quốc gia Singapore), đại diện các sở, ngành TP.HCM.

    Qua hội thảo có thể thấy rằng CPĐT thực chất là việc cung cấp dịch vụ (DV) một cửa cho người dân; hợp lý hoá các quy trình trong khu vực công giữa các cơ quan (CQ) để giảm thời gian xử lý; giảm chi phí nhờ tích hợp và giảm các công việc không cần thiết. CPĐT cũng cung cấp các tác nhân tạo một xã hội thông tin, thúc đẩy chia sẻ thông tin trong khu vực công; cải thiện chất lượng và hiệu quả các DV công và luôn được sẵn sàng để phục vụ người dân

    “Các bệnh viện ở các thành phố lớn Việt Nam thực hiện các khâu khám chữa bệnh, phát thuốc… Tại các nước khác, khám bệnh có thể ở các phòng khám nhỏ. Phòng khám địa phương khám và chăm sóc sức khoẻ cho người dân. Hồ sơ chăm sóc sức khoẻ, bệnh án tại các cơ sở khám có thể chuyển cho các bệnh viện tuyến trên, hạn chế tình trạng quá tải, lãng phí, chồng chéo như hiện nay”.
    TS. Albert Tan

    Tuy nhiên, việc đầu tiên là phải thay đổi nhận thức của công chức ở các bộ, ngành, rằng việc đưa thông tin lên website, cung cấp thông tin phục vụ người dân là quan trọng nhất. DV công phải tập trung vào công dân và công dân phải giao dịch được với chính quyền trên cùng 1 mạng máy tính, tận hưởng sự thuận tiện của DV. Phải giảm toàn bộ thời gian xử lý một quy trình, phải tái cơ cấu quy trình nghiệp vụ, đổi mới quy trình để các DV có thể đơn giản và thuận tiện hơn.

    Chẳng hạn, có 4 phòng ban của các bộ, ngành cùng cung cấp 1 DV, mỗi đơn vị có 1 bộ hồ sơ, biểu mẫu mà mỗi cái lại có 4 – 5 trang. Khi cần DV đó, người dân phải điền tối thiểu 16 trang! Vấn đề đặt ra là làm thế nào để giảm từ 16 trang xuống còn 2 trang nhưng vẫn đảm bảo chất lượng DV. Khi thực hiện CPĐT, phải xuất phát từ quan điểm của người dân là sẽ thực hiện như thế nào. Một người dân chỉ điền số trang vừa phải (tối đa 3 trang). Nhiều hơn thế, họ sẽ khó tiếp cận và sẽ từ chối thực hiện.

    Nguồn lực tại chỗ

    Ở Ấn Độ, có những làng rất nghèo, hẻo lánh, người dân không có khả năng trang bị máy tính. Chính phủ nước này đã cung cấp các kios để người dân có thể tiếp cận các DV CPĐT thuận tiện nhất. Hay là dùng các xe thồ mang thông tin chính phủ, biểu mẫu kế hoạch, hồ sơ đất đai, giáo dục, nông nghiệp, thời tiết, chăm sóc y tế, thư điện tử, giải trí… tới những người dân và người thu nhập thấp. Hoặc dùng các xe khách liên tỉnh sử dụng công nghệ không dây đi khắp các thành phố để thu thập thông tin; sau đó đối chiếu và đưa vào cơ sở dữ liệu, chuyển toàn bộ thông tin này về cơ quan chính phủ.

    Một cơ quan chuyên trách đảm nhận công việc này (sở TTTT tại các địa phương). Sau đó, sẽ xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung. Việc xử lý thông tin rất nhanh chóng, thuận tiện và với chi phí rẻ. Với vùng sâu, vùng xa, giải pháp hữu hiệu là CQ chức năng phải khảo sát tận nơi. Những vùng này có nhiều nhu cầu về quản lý đất đai, khai sinh, dự báo thời tiết và hầu như không có nhu cầu đi du lịch… Ngoài ra, cần tập trung phát triển cộng đồng về tri thức, kiến thức về CNTT như phổ biến kiến thức tới thế hệ trẻ để họ có thể sử dụng được ngay và chung tay đóng góp cho gia đình, cộng đồng. Đây là những cách đơn giản nhất mà chính phủ có thể đưa các DV và phục vụ người dân tốt nhất. Đầu tư vào những DV công người dân không dùng đến trong xây dựng CPĐT sẽ gây lãng phí rất lớn, có khi đến hàng triệu đô la!

    Các yếu tố triển khai

    Cần cân nhắc DV công nào cần đưa lên trang thông tin điện tử, độ phức tạp của các DV công vì không phải mọi thứ đều áp dụng công nghệ được. Người dân sẽ đánh giá bằng mức độ hài lòng với chất lượng các DV công này. DV công phức tạp sẽ làm khó cho người dân khi họ giao dịch với chính phủ.

    Thời gian triển khai các DV thì sao? Tốt nhất, nên so sánh với các nước đã triển khai thành công. Ví dụ, xem quy trình cấp hộ chiếu của họ hết bao lâu, mình có thực hiện được không…
    Chi phí triển khai thế nào? Người dân sẽ tốn bao nhiêu tiền để thực hiện các giao dịch? Việc tích hợp hoạt động của các CQ khác nhau sẽ giảm thiểu sự không nhất quán về dữ liệu, giảm lỗi nhập liệu. Dữ liệu cần được chia sẻ, dùng chung. Một CQ có thể nhận đơn, đơn đó có thể chuyển tới các phòng ban liên quan, giảm nhiều giao dịch không cần thiết và tiết kiệm rất nhiều thời gian, chi phí triển khai CPĐT.

    Ngoài ra, cần chú ý bảo mật. Phải xem xem thông tin nào đó có cần cho người dân hay không.

    Tái cơ cấu quy trình

    Tái cơ cấu là thay đổi triệt để môi trường làm việc, thiết kế lại để tối ưu các quy trình nghiệp vụ nhằm đạt các tiêu chuẩn như chi phí, chất lượng, DV và tốc độ. Cải tiến quy trình còn để phù hợp với luật và chính sách mới, khai thác được công nghệ mới và đáp ứng cũng như lường trước được các khủng hoảng.

    Để tái cơ cấu quy trình nghiệp vụ, phải qua các bước: khởi động dự án, phân tích quy tình hiện tại, thiết kế lại quy trình, thực hiện quy trình và kiểm điểm hậu thực hiện. Trong mỗi bước, cần phải thực hiện việc quản lý thay đổi và việc thực hiện quy trình là bước quan trọng nhất. Cần đánh giá, khảo sát toàn diện, các quy trình riêng lẻ được kết hợp lại để thu được hiệu quả và năng suất.

    Hồng Vinh

    Từ khóa: e-Government
    ID: B0910_26