• Thứ Sáu, 29/01/2010 14:06 (GMT+7)

    Thúc đẩy thương mại điện tử: Cần hoàn thiện pháp lý

    Theo khảo sát mới nhất của Cục Thống kê TP.HCM, một trong những nguyên nhân quan trọng khiến lĩnh vực thương mại điện tử (TMĐT) chậm phát triển là môi trường pháp lý chưa hoàn thiện…

    Chỉ… 2,5%!

    Ông Trần Vinh Nhung, Phó giám đốc Sở Công thương TP.HCM cho biết, ngày 31/12/2008, Cục Thống kê TP.HCM đã thực hiện khảo sát 8.754 doanh nghiệp (DN) (bằng 5% tổng số DN trên địa bàn) về tình hình ứng dụng TMĐT trong các DN này.

    Ngày 18/9/2009, Cục thống kê công bố kết quả khảo sát cho thấy 91,6% DN “có” Internet. Số DN có thực hiện giao dịch TMĐT là 70,4%. Ứng dụng TMĐT trong các DN: 30,6% thông qua website riêng và tham gia sàn giao dịch 2,3%, 61,5% giao dịch qua email. Tỷ lệ DN có website riêng là 31,7%. Tần suất các DN cập nhật thông tin trên website: 32% thỉnh thoảng cập nhật; 48% cập nhật hàng ngày và 20% cập nhật hàng tuần. Tỷ lệ DN có nhân viên chuyên trách về TMĐT là 7,7%. Tỷ lệ DN có đầu tư phát triển TMĐT chỉ là 2,5%. Mức độ quan tâm của các DN đến người tiêu dùng thấp… Hình thức thanh toán được các DN chọn gồm: 59% chọn chuyển khoản ngân hàng qua ATM, ebanking…; 35% dùng tiền mặt; 8% qua bưu điện và thanh toán trực tuyến (thẻ tín dụng, ghi nợ…) là 7%.

    Tuy nhiên, ông Nhung đánh giá, mức độ quan tâm của DN đến TMĐT chưa cao. Đặc biệt, đầu tư để phát triển TMĐT còn thấp. “Các nguyên nhân khiến DN chưa quan tâm ứng dụng TMĐT mà Cục Thống kê TP.HCM đưa ra là do: Môi trường pháp lý chưa hoàn thiện; Hạ tầng kỹ thuật để phát triển TMĐT chưa tốt; Tập quán kinh doanh; Nhận thức về TMĐT. Trong những nguyên nhân khiến TMĐT chậm phát triển, “nguyên nhân môi trường pháp lý chưa hoàn thiện có ảnh hưởng lớn”, ông Nhung nói.

    “Hiện các giao dịch trên website TMĐT đa phần là vào để tìm kiếm thông tin, chỉ có một số rất nhỏ các giao dịch mua hàng hóa có thanh toán trực tuyến. Và các thanh toán này chỉ diễn ra ở những website được DN cung cấp dịch vụ cam kết và đảm bảo. Chừng nào cơ sở pháp lý cho TMĐT chưa được đảm bảo thì TMĐT còn chậm phát triển”, ông Nguyễn Hòa Bình, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Giải pháp Phần mềm Hoà Bình, chủ sở hữu các trang web www.chodientu.com, www.nganluong.vn.

    Người dùng chưa tin

      “TP.HCM đặc biệt nâng cao vai trò quản lý NN với TMĐT, xây dựng hệ thống tiêu chí đánh giá hoạt động TMĐT, tổ chức nghiên cứu vai trò, ảnh hưởng của công tác quản lý nhà nước với hoạt động TMĐT”, ông Trần Vinh Nhung.

    Cũng theo khảo sát của Cục Thống kê TP.HCM thì TP.HCM có 91% hộ gia đình có kết nối Internet, nhưng chủ yếu họ vào tìm kiếm thông tin, gửi nhận email hoặc giải trí, chơi game, học trực tuyến và chỉ có 11% dùng cho giao dịch mua bán hàng hóa. Loại hàng hóa được giao dịch nhiều nhất qua trực tuyến là hàng điện tử, viễn thông, sách, văn phòng phẩm, quà tặng, hàng tiêu dùng, vé máy bay, dịch vụ, du lịch… Phương thức thanh toán được chọn: 77,9% dùng tiền mặt; 17,5% chuyển khoản ngân hàng (ATM, ebanking…). Chỉ có 16,6% dùng thanh toán trực tuyến (thẻ tín dụng, ghi nợ, ví điện tử).

    Người dùng chưa mặn mà với mua, bán trực tuyến là do họ không tin vào chất lượng hàng hóa, dịch vụ khi mua bán qua mạng. Ngoài ra, họ cũng không an tâm khi thanh toán trực tuyến. Một số người không biết cách mua hàng trực tuyến. Thực tế đã xảy ra, người mua đặt mua hàng này nhưng người bán lại giao hàng khác. Một hạn chế khác nữa là tình trạng lừa đảo, mạo danh để đánh cắp thông tin và tài khoản giao dịch nên người dùng càng e dè không dám sử dụng thanh toán trực tuyến... Trong khi họ chỉ được cam kết bởi DN cung cấp dịch vụ thì Nhà nước chưa có cơ sở pháp lý để bảo vệ họ…

    Đào tạo 3.000 nhân lực…

    Theo ông Nhung, bất kỳ loại hình kinh doanh nào cũng lấy bảo vệ người tiêu dùng làm mấu chốt. Đối với TMĐT cũng vậy, cần phải có pháp lý đảm bảo cho hàng hoá được giao dịch mua bán qua mạng có chất lượng tốt, đúng như người mua lựa chọn và người tiêu dùng có cơ sở để khiếu nại khi sản phẩm chất lượng kém… Do vậy, trong các lần lấy ý kiến dự thảo cho Luật Bảo vệ người tiêu dùng, Sở Công thương TP.HCM đã có ý kiến cho vấn đề này. Sở cũng sẽ tiếp tục làm việc với các DN cung cấp dịch vụ TMĐT trên địa bàn để nghe, lấy ý kiến tiếp tục đóng góp cho Luật Bảo vệ người tiêu dùng…

    Ông Nhung cho biết, mục tiêu của TP.HCM năm 2010 là có 100% DN biết tiện ích của TMĐT; 60% DN lớn có website và thực hiện giao dịch thương mại qua Internet; 80% DN vừa, nhỏ, rất nhỏ có website với tính năng tối thiểu giới thiệu sản phẩm hoặc tham gia các sàn giao dịch điện tử; 20% hộ gia đình có giao dịch thương mại qua Internet…

    Để đạt được các mục tiêu trên, ngoài thực hiện các chương trình phát triển TMĐT chung của Nhà nước, TP.HCM có Ban chỉ đạo hỗ trợ và giám sát các hoạt động. TP.HCM chủ trương đào tạo 3.000 nhân lực phụ trách về TMĐT cho DN; Đào tạo kiến thức, tập huấn công tác quản lý nhà nước về TMĐT cho 900 lượt viên chức.

    Song song đó, TP.HCM cũng đã và đang tập trung phát triển hạ tầng công nghệ TMĐT; Hỗ trợ và khuyến khích xây dựng DN điện tử; Phát triển CNpCNTT gồm CNpPM, CNp nội dung số và CNp Điện tử - CNTT; Phát triển hạ tầng viễn thông – Internet; Phát triển các hệ thống thanh toán điện tử. Ngoài ra, TP.HCM cũng tiến đến cung cấp các dịch vụ công hỗ trợ TMĐT, triển khai ứng dụng CNTT cho các cơ quan nhà nước (CQNN) như: Kê khai thuế qua mạng Internet; Hải quan điện tử; Xây dựng trung tâm chứng thực điện tử và triển khai chứng thực chữ ký số.

    TP.HCM cũng gia tăng hợp tác quốc tế về TMĐT, học tập kinh nghiệm quản lý, phát triển hạ tầng và hỗ trợ phát triển TMĐT tại các nước TMĐT phát triển, hợp tác với các CQ chính phủ, tổ chức nước ngoài trong đào tạo nhân lực, tư vấn giải pháp, cung cấp dịch vụ phát triển TMĐT.

    Hải Thanh

    ID: B1002_26