• Thứ Sáu, 02/04/2010 10:00 (GMT+7)

    Phát triển KHCN TP.HCM: Chú trọng thực tiễn, đặc thù

    Hồng Vinh
    Phát triển thị trường, đổi mới công nghệ góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế; Nâng chất lượng, hiệu quả nghiên cứu khoa học (NCKH); Đầu tư đội ngũ, cơ sở vật chất… là những nhiệm vụ trọng tâm của Sở KHCN TP.HCM năm 2010.

    Chú trọng khoa học xã hội


    Phó chủ tịch thường trực UBND TP.HCM Nguyễn Thành Tài Phát biểu tại buổi lễ tổng kết Sở KHCN TP.HCM 2009.

    Những năm gần đây và đặc biệt là năm 2009, quản lý nhà nước (QLNN) về KHCN đã chuyển biến tích cực, từ quản lý công nghệ, sở hữu trí tuệ, tiêu chuẩn – đo lường – chất lượng, an toàn bức xạ đến thanh tra, kiểm tra… Sự phối hợp với các sở, ngành thường xuyên và hiệu quả. Năm 2009, Sở đã triển khai các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp (DN) và đạt kết quả tương đối tốt. Cụ thể, Sở đã hỗ trợ trên 1.000 DN tư vấn lựa chọn công nghệ, thiết bị, xây dựng thương hiệu, áp dụng các giải pháp tiết kiệm năng lượng, quản lý chất lượng theo ISO. Các hoạt động hỗ trợ, tư vấn cho DN đã đi vào chiều sâu như nâng cao năng lực thiết kế, hỗ trợ chuyển giao công nghệ tiên tiến từ nước ngoài. Nhờ đó, một số DN đã mở rộng thị trường trong và ngoài nước, nâng sức cạnh tranh của sản phẩm. Sở lấy DN làm trọng tâm cho hoạt động NCKH và đóng góp tích cực trong tăng trưởng kinh tế.

    Tại hội nghị tổng kết hoạt động KHCN năm 2009 của Sở, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP.HCM Nguyễn Thành Tài nói: “UBND TP.HCM đánh giá cao Sở KHCN trong việc phát huy sáng tạo, ứng dụng KHCN vào thực tế, tham mưu cho lãnh đạo trong QLNN về KHCN, phát triển nguồn nhân lực. Song song đó, Sở đã và đang tham gia giải quyết các vấn đề quan trọng như: kẹt xe, ngập lụt, ô nhiễm môi trường, biến đổi khí hậu, tự động hóa, đào tạo nhân lực, năng lượng sạch, vệ sinh an toàn thực phẩm… Sở đã chú trọng hơn tới các NCKH về khoa học xã hội và nhân văn nhằm giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc…”.

    “Đã có 2 vấn đề lớn trong NCKH ở TP.HCM: Thời gian kéo dài; Đầu tư dàn trải, không hiệu quả. Hiện nay Sở đầu tư tập trung vào một số lĩnh vực như: năng lượng, dược, thiết kế vi mạch… bước đầu đã cho thấy đây là hướng đi đúng. Thực tế cũng còn những hạn chế như NCKH trong lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn chưa đáp ứng nhu cầu; Chưa xây dựng được chương trình phát triển công nghệ cao và đào tạo nguồn nhân lực trình độ cao. Đây là vấn đề cấp bách nhất trong giai đoạn phát triển mới của TP.HCM đến năm 2020, đòi hỏi Sở KHCN TP.HCM phải phối hợp với các sở, ngành, trường, viện để sớm xây dựng đề án và triển khai thực hiện” ông Tài nói.

    Nâng cao hiệu quả hoạt động

    PGS TS. Phan Minh Tân, Giám đốc Sở nêu những nhiệm vụ KHCN trọng tâm cho năm 2010 như: Tiếp tục hoàn thiện cơ chế quản lý KHCN, nâng cao hiệu quả hoạt động, chủ động hội nhập quốc tế và gắn kết NCKH với kinh tế xã hội (KTXH) của TP.HCM; Đổi mới quản lý, tổ chức KHCN, đa dạng hóa cơ chế liên kết giữa KHCN với các ngành, lĩnh vực và địa phương, cơ chế tài chính và đầu tư phát triển KHCN; Mở rộng liên kết với các ngành trung ương trên địa bàn; QLNN về KHCN tốt. Ông Tân nói “Sở sẽ tiếp tục đẩy mạnh nghiên cứu ứng dụng KHCN vào CNTT, công nghệ nano, vật liệu mới, sinh học, tự động hóa, tính toán, năng lượng mới và môi trường… phát triển thị trường KHCN và thúc đẩy việc đổi mới, chuyển giao công nghệ”.

     
    “Năm 2009, Sở KHCN TP.HCM đã triển khai 310 đề tài, dự án NCKH (129 đề tài, dự án mới). Trong đó, 134 đề tài, dự án triển khai KHCN đã nghiệm thu và 176 đề tài, dự án đang thực hiện. Tỷ lệ đặt hàng nghiên cứu là 33,2%, tỷ lệ ứng dụng sau nghiệm thu là 26% và đã hoàn tất giải ngân kinh phí cấp cho NCKH năm 2009. Các dự án đã chuyển giao 47 kết quả cho 30 đơn vị thuộc các lĩnh vực môi trường, thể dục thể thao, an ninh quốc phòng, tự động hóa, công nghệ sinh học”.
    (Báo cáo tổng kết năm 2009 của Sở KHCN TP.HCM)

    TP.HCM cũng sẽ tập trung triển khai các chương trình, dự án KHCN có quy mô lớn và trình độ cao để góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế như đổi mới công nghệ, robot công nghiệp, thiết kế chế tạo thiết bị chi phí thấp, chương trình phát triển năng lượng sạch và năng lượng tái tạo, chương trình vườn ươm DN công nghệ. TP.HCM sẽ tiếp tục xây dựng và triển khai các dự án đầu tư phát triển KHCN, xây dựng các phòng thí nghiệm trọng điểm, thể chế hóa chính sách thu hút, đãi ngộ, sử dụng trí thức và hội nhập quốc tế về KHCN; Hỗ trợ DN nâng cao năng suất, chất lượng, hội nhập; Hợp tác phòng và chống xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ…

    Sở KHCN TP.HCM kiến nghị Bộ KHCN ban hành bộ tiêu chí đánh giá hiệu quả KTXH của các hoạt động KHCN. Đồng thời, đề nghị Bộ sớm ban hành Nghị định 115 và Nghị định 80 sửa đổi, Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Công nghệ cao, Thông tư hướng dẫn thi hành Quyết định 97 của Thủ tướng Chính phủ và các văn bản pháp quy khác giúp các địa phương triển khai công tác liên quan có cơ sở pháp lý chặt chẽ, đạt kết quả tốt. Sở đã đề nghị sớm xây dựng và hình thành Quỹ đầu tư mạo hiểm hoặc bổ sung thêm chức năng cho Quỹ phát triển KHCN đã có, tạo điều kiện thuận lợi cho ứng dụng và phát triển công nghệ tiên tiến, công nghệ cao ở nước ta. Trong khi văn bản, hướng dẫn chưa có thì cho TP.HCM làm thí điểm.

    Hiện, các dự án đầu tư thuộc lĩnh vực KHCN cũng như các dự án đầu tư khác chủ yếu có 2 nội dung chính: Xây lắp và máy móc thiết bị, không có kinh phí đầu tư cho đào tạo cán bộ. Do đó, đa số các dự án khi đi vào hoạt động luôn thiếu đội ngũ vận hành, khai thác có hiệu quả cơ sở vật chất đã đầu tư. Bộ KHCN cần sớm có biện pháp khắc phục vấn đề này. Sở cũng kiến nghị UBND TP.HCM bố trí đủ vốn đầu tư cho các dự án KHCN trong năm 2010 đã được phê duyệt để sớm giải quyết tình trạng cơ sở vật chất của một số đơn vị trực thuộc Sở xuống cấp nghiêm trọng; Đề nghị UBND TP.HCM phân cấp cho Sở thẩm định các dự án đầu tư về KHCN, chỉ đạo và giải quyết kịp thời những đề xuất từ Sở.

    Hồng Vinh

    ID: B1003_30