• Thứ Sáu, 25/02/2011 15:26 (GMT+7)

    Hạ tầng CNTT: BAO NHIÊU là ĐỦ?

    Diễm Thu
    Có hai yếu tố quan trọng góp phần vào triển khai dự án ứng dụng CNTT thành công, đó là hạ tầng CNTT đủ mạnh và hệ thống phần mềm hiệu quả. Vậy, làm sao để lập một dự toán đầu tư cho chính phủ điện tử (CPĐT) sát với thực tế?

    Thủ tục hành chính một cửa ở Cảng vụ Quảng Ninh

    Hạ tầng đủ mạnh

    TP.Đà Nẵng vừa đầu tư khoảng 40 tỷ (2 triệu USD) cho hạ tầng CNTT tại các cơ quan nhà nước (CQNN) bao gồm 91 đơn vị là các sở, ngành, UBND các quận, huyện, phường, xã. Theo một lãnh đạo Sở TTTT tỉnh Kon Tum, ngân sách dự kiến đầu tư cho hạ tầng CNTT của địa phương phục vụ các chương trình cải cách hành chính (CCHC) giai đoạn 2011 - 2015 là 10 tỷ đồng (bằng ¼ so với Đà Nẵng). Trong khi đó, ngân sách chi cho hạng mục này của tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu còn cao hơn Đà Nẵng. Với đa số các địa phương có nguồn thu ngân sách không cao, liệu họ có đủ kinh phí để đầu tư cho hạ tầng CPĐT?

    Theo các chuyên gia, số tiền các địa phương đầu tư cho hạ tầng CNTT chưa nói lên được điều gì. Vấn đề là phải có hạ tầng tốt, đáp ứng được các yêu cầu về CCHC và phù hợp với tình hình tài chính tại địa phương. Thực tế tại Kon Tum, khi lập kế hoạch đầu tư cho CNTT giai đoạn 2011 – 2015, tỉnh đã kế thừa khá nhiều thiết bị từ các dự án trước đó. Chẳng hạn, với dự án Xây dựng cổng thông tin điện tử, KonTum kế thừa một phần thiết bị từ trung tâm tích hợp dữ liệu; hoặc để triển khai cho phần mềm (PM) điều hành tác nghiệp - văn phòng điện tử, tỉnh kế thừa mạng LAN, máy chủ từ Dự án 112.

    Nên đầu tư mới hay nâng cấp hệ thống CNTT đã có? Về vấn đề này, theo ông Ngô Tuấn Anh, Giám đốc Bkis Telecom, địa phương cần có một cái nhìn tổng thể cả về hiện tại và tương lai khi lên kế hoạch đầu tư. Trên thực tế, nhiều địa phương đã trang bị những bộ chuyển mạch (switch) trị giá hàng nghìn USD nhưng chỉ khai thác những tính năng tối thiểu như thiết bị cùng loại với giá chỉ chỉ bằng 10%. Thậm chí, thiết bị hiện đại mà cấu hình sai còn gây nguy cơ mất an toàn thông tin cho hệ thống.

    Có địa phương, sau khi đầu tư, mới tính toán cho việc khai thác các thiết bị, PM! Những thực tế này cho thấy một cách làm chưa khoa học, chưa hiệu quả. Để khắc phục tình trạng này, theo ông Tuấn Anh, cần có sự tham gia của các đơn vị tư vấn chuyên môn về thiết kế tổng thể phù hợp với nhu cầu hiện tại và tương lai của địa phương. Điều này đặc biệt cần thiết khi địa phương muốn triển khai một dự án mà vẫn muốn tận dụng các trang thiết bị cũ. Thực tế, một số địa phương tự đánh giá về hệ thống mạng đã cho rằng hệ thống yếu, xập xệ. Tuy nhiên, qua sự đánh giá của đơn vị tư vấn, hệ thống CNTT của họ khá đầy đủ và không cần phải mua sắm thêm, chỉ cần thiết kế cấu hình lại cho phù hợp là đã có hệ thống hạ tầng tốt…

    “Để đầu tư một hạ tầng tốt, hiệu quả mà không bị lãng phí, cần có sự tư vấn của các đơn vị chuyên môn về thiết kế tổng thể đảm bảo những nhu cầu phát triển hiện tại và tương lai”,
    ông Ngô Tuấn Anh.

    Phần mềm hiệu quả

    Ông Nguyễn Văn Hiệp, Giám đốc Sở TTTT Kon Tum nhấn mạnh: “PM có liên quan chặt chẽ, tác động trực tiếp đến công tác CCHC và người dùng (cán bộ công chức, người dân, doanh nghiệp) nên càng đơn giản, dễ sử dụng càng tốt. Nếu PM không đáp ứng được yêu cầu, CCHC có thể sẽ không diễn ra như mong muốn”...

    Trước kia, nhiều nơi băn khoăn về định giá PM. Tuy nhiên, ông Nguyễn Văn Trừ, Giám đốc Sở TTTT Bà Rịa – Vũng Tàu cho rằng: “Nếu mua PM giá rẻ nhưng một thời gian phải bỏ vì không đáp ứng được nhu cầu sử dụng thì thiệt hại lại lớn vì mất thời gian, cơ hội và đặc biệt là mất niềm tin của người dùng đối với ứng dụng CNTT”. Chia sẻ kinh nghiệm triển khai tại Vũng Tàu, ông Trừ cho biết: “Riêng đối với giải pháp phần mềm một cửa điện tử liên thông, chúng tôi đã phải mất khá nhiều thời gian để chọn lựa giải pháp phù hợp. Chúng tôi đã phải thử nghiệm một số giải pháp khác nhau, nhiều giải pháp đã không đáp ứng được một số yêu cầu bắt buộc của CCHC. Cuối cùng chúng tôi đã chọn giải pháp không phải là rẻ nhất nhưng đáp ứng được tốt nhất các yêu cầu đó, đảm bảo được sự thành công khi triển khai trên diện rộng”.

    Tuy nhiên, nhiều địa phương vẫn trăn trở vì còn thiếu vai trò thẩm định của CQNN về vấn đề này. “Chúng tôi chỉ dựa trên các tiêu chí về kỹ thuật do Bộ TTTT ban hành. Còn các tiêu chí khác, đa số tự đánh giá dựa trên kinh nghiệm tích lũy, phổ biến nhất là “dùng thử trước khi mua”, ông Hiệp nói

    “Tuy đã có một số văn bản hướng dẫn như Quyết định 43 cho Kế hoạch ứng dụng CNTT 2008; Quyết định 48 cho Kế hoạch 2009 – 2010; Quyết định 1605 cho chương trình 2011 - 2015, nhưng các hướng dẫn vẫn chung chung. Do đa số địa phương thường muốn đầu tư từ dễ đến khó, Chính phủ nên có quy định hướng dẫn, ưu tiên mua PM nào trước, mua PM nào sau, hướng dẫn cụ thể về sử dụng nguồn ngân sách của Trung ương và địa phương …”, ông Nguyễn Văn Hiệp.

    Theo các chuyên gia, PM chiếm đến 80% sự thành công của một dự án ứng dụng CNTT nhưng thực tế rất khó tìm nhà tư vấn giải pháp đúng nghĩa. Một số địa phương thường dùng thử rồi quyết định mua. Bà Rịa – Vũng Tàu cũng không ngoại lệ. Ông Trừ cho biết: “Chúng tôi rút ra một kinh nghiệm là phải thử nghiệm một số sản phẩm để tìm ra giải pháp phù hợp nhất, đáp ứng tốt nhu cầu của mình. Tiêu chí quan trọng là tính linh hoạt hay khả năng tùy biến cao, đáp ứng được nhu cầu thay đổi của các quy trình thủ tục hành chính. Một tiêu chí không thể thiếu nữa là phải giải quyết được nhu cầu liên thông giữa các đơn vị và giữa các hệ thống với nhau. Cuối cùng, chúng tôi lưu ý đến khả năng hỗ trợ và năng lực của nhà sản xuất”.

    Trang thiết bị CNTT cơ bản cho một bộ phận một cửa bao gồm: Máy chủ phục vụ lưu trữ CSDL và chạy Phần mềm một cửa điện tử (1 hoặc 2 máy); Máy tính cho bộ phận tiếp nhận (tùy thuộc vào số lượng cán bộ thụ lý); Máy in; Máy xếp hàng tự động; Máy quét mã vạch (hỗ trợ công dân tra cứu tình trạng hồ sơ); Màn hình cảm ứng (tra cứu thủ tục hành chính); Camera giám sát và màn hình hiển thị (tùy chọn); Modem SMS hỗ trợ tra cứu thông tin hồ sơ bằng tin nhắn (tùy chọn). Hệ thống được kết nối mạng LAN, Internet (hỗ trợ liên thông giữa các đơn vị và các hệ thống khác để cung cấp dịch vụ công qua cổng thông tin)

    Trang thiết bị CNTT cơ bản để triển khai giải pháp điều hành tác nghiệp bao gồm: Máy chủ CSDL và phần mềm; Máy tính cá nhân cho người sử dụng; Máy quét văn bản; Máy in. Hệ thống được kết nối mạng LAN và Internet.

    “Tuy đã có một số văn bản hướng dẫn như Quyết định 43/2008/QĐ-TTg cho Kế hoạch ứng dụng CNTT 2008; Quyết định 48/2009/QĐ-TTg cho Kế hoạch 2009 – 2010; Quyết định 1605/QĐ-TTg cho Chương trình Quốc gia về Ứng dụng CNTT giai đoạn 2011-2015, nhưng các hướng dẫn này vẫn chung chung. Nên có hướng dẫn cụ thể sử dụng nguồn vốn do Trung ương đưa về, với nguồn vốn do địa phương tự có thì sao? Vì tâm lý địa phương thường muốn đầu tư từ dễ đến khó dẫn đến kết quả có thể manh mún, không đồng bộ”, ông Nguyễn Văn Hiệp, Giám đốc Sở TTTT tỉnh Kon Tum.

     

    ID: B1012_34