• Thứ Hai, 22/08/2011 14:49 (GMT+7)

    Khởi sự từ dân

    Thanh Nguyên
    Hội An đẩy mạnh chương trình ứng dụng tin học hóa hướng đến mô hình chính phủ điện tử (CPĐT) trong đội ngũ công chức từ chính bài học và cách làm của người dân.

    Người dân tạo thói quen

    Ông Trần Thái Do, Giám đốc Công ty Á Đông Silk cùng hầu hết các chủ cửa hàng may mặc tại Hội An đều sử dụng email và truy cập Internet từ 10 năm qua. Các hiệu may ở Hội An thường được du khách châu Âu, châu Mỹ đánh giá cao khi ghé thăm.

     

    Do đó, năm 2000, khi phố cổ có những cửa hàng Internet đầu tiên, nhiều du khách đã dùng email thông tin mua thêm hàng hóa cho người thân, bạn bè. Để tiện cho khách khỏi đi lại gửi email, các chủ cửa hàng như ông Do, bà chủ Thu Thủy Silk... đã liên hệ bưu điện thuê đường truyền Internet, mua máy tính phục vụ luôn.

    Dần dà, các cửa hàng đều có email riêng, rồi mở cả website để du khách dễ dàng tìm hiểu thông tin, liên lạc và đặt cả đơn hàng qua mạng. Bản thân website www.adongsilk.com của ông Do cũng đã hơn 5 lần thay đổi giao diện, thiết kế, có cấu trúc hợp lý, thể hiện toàn bằng tiếng Anh. “Khách truy cập toàn là người Âu, Mỹ. Họ từng đến cửa hàng chúng tôi đặt may quần áo, sau đó về nước vào web đặt thêm hàng. Một số là khách biết đến chúng tôi qua bạn bè, rồi đặt hàng từ xa. Hiện tại, lượng khách trên mạng chiếm khoảng 25% đơn hàng của chúng tôi”.

    Ông Do nói rằng giờ đây, mọi nhân viên của ông đều thành thạo email và theo dõi website để biết thông tin khách hàng. Bản thân ông, mỗi ngày vài lần đăng nhập hộp thư điện tử và truy cập website để trả lời thư điện tử, kiểm tra đơn hàng. Đa số các cửa hàng may mặc tại đây đều như thế. Từ nhóm may mặc, càng ngày Hội An lại càng có nhiều cửa hàng, từ bán hàng lưu niệm, tranh ảnh cho đến ẩm thực, khách sạn... quen sử dụng email làm công cụ giao dịch trực tuyến với khách hàng.

    Những website của họ không chỉ có thông tin về doanh nghiệp mà còn gắn kết những phần mềm kế toán, đặt hàng online, giúp khách chọn mẫu mã, đặt dữ liệu nhu cầu về sản phẩm... để lấy đơn hàng từ xa. Nhiều cửa hàng chủ động kết nối với ngân hàng, chấp nhận các loại thẻ thanh toán để khách hàng chọn chi trả trực tuyến.

    Đòn bẩy cho chính quyền điện tử

    Ông Trương Văn Bay, Phó Chủ tịch UBND TP.Hội An nói, một thực tiễn đã diễn ra gần 10 năm như thế là điều kiện xã hội cực kỳ tốt về triển khai ứng dụng CNTT, tin học hóa cấp cơ sở. Đối chiếu với yêu cầu xây dựng mô hình CPĐT, người dân ở đây có vai trò tiên phong. Trên thực tế, đã có giai đoạn chính quyền phố cổ không mặn mà với Internet và các công cụ trực tuyến. Khi người dân đã thành thạo email và Internet, nhiều công chức vẫn bỡ ngỡ với máy tính, chưa nắm bắt đòi hỏi tin học hóa quản lý hành chính. Đến tận 2009, nhiều đơn vị vẫn chưa quen dùng thư điện tử.  

    Thay vì chờ định hướng của chính quyền, người dân Hội An đã sớm sử dụng các công cụ thương mại điện tử từ gần 10 năm trước.

    Ông Nguyễn Sự, Bí thư Thành ủy Hội An nhìn nhận, nhiều công chức chưa thạo CNTT vì nhận thức thận trọng trong quan điểm bảo tồn văn hóa phố cổ. Việc mở rộng cánh cửa giao tiếp qua Internet rất tốt, nhưng tiềm ẩn nhiều điều đáng bàn như sự xâm thực những hành vi và quan điểm sống khác biệt; lợi dụng thông tin mạng sai lệch, ảnh hưởng đến công tác quản lý, giám sát. Giới trẻ Hội An đã có một số hiện tượng lạm dụng Internet, chat, yếu trong nhận thức trách nhiệm bản thân. Thói quen trau dồi kiến thức, cần cù học tập, ghi nhớ… không được bảo lưu, ỷ lại thông tin mạng. Khi không còn chăm chú cầm bút, không có thói quen cẩn thận lưu trữ dữ liệu văn bản cụ thể, nhiều công chức trẻ tại Hội An sẽ trở nên thờ ơ với những giá trị văn hóa vật thể được lưu giữ lại hàng trăm năm tại đây.

    Theo ông Bay, thực tiễn xung đột trong thói quen ấy là điều khiến chính quyền Hội An không sốt sắng tiếp cận ngay với Internet. Người Hội An cần giữ những bản sắc vốn có mới có thể duy trì tốt những giá trị cần bảo tồn. Tuy nhiên, những ưu việt của mô hình CPĐT cũng đang được chính quyền quan tâm, từng bước ứng dụng CNTT vào quản lý hành chính.

    “Hội An không biến đổi tất cả theo trào lưu, mà phải sàng lọc và cân bằng các giải pháp để tự xây dựng mô hình CPĐT hiệu quả”, ông Bay nói. Một trong những biểu hiện trước mắt, là các công chức Hội An đã quen dùng email. 

     
    Người dân tại cửa hàng may mặc ở Hội An sử dụng Internet để bán hàng

    Hệ thống website địa phương xây dựng cũng đã mở rộng các nhóm đối tượng cùng tương tác thông tin, như báo chí, các doanh nghiệp kinh doanh, tiến đến tương tác với người dân về các mặt thủ tục hành chính. Tuy nhiên, để bảo toàn sự chính xác trong quản lý di tích, Hội An vẫn đề cao việc tiếp xúc trực tiếp với người dân ở các phần giám sát, kiểm tra văn thư, giấy tờ. Các biểu mẫu, dữ kiện cũ về nhà ở, đất đai tại đây đều được chọn lọc, bảo lưu bản gốc thực tế, chứ không chỉ số hóa.

    “Có thể ở nơi khác, một văn bản nhà đất chỉ cần thấy cái mộc đỏ đóng vào là được. Nhưng ở đây, một văn bản như thế có khi đã truyền qua mấy đời, phải được quản lý tốt, kiểm tra cẩn thận để không có sai sót và mất mát. Và như vậy, thì cán bộ quản lý phải thấy tận mắt, sờ tận tay, không thể dựa vào vài tấm hình chụp, scan qua email mà chấp nhận được”, ông Sự nhấn mạnh.

    “Chúng tôi ghi nhận sự tích cực của người dân khi đưa thói quen dùng Internet, máy tính vào cuộc sống. Điều đó không phải ở đâu cũng làm được, thậm chí ở đây, người dân đã đi trước cả chính quyền. Chính họ là đòn bẩy để thúc đẩy chính quyền thành phố vận động tốt hơn. Chúng tôi tin rằng, phối hợp cùng người dân sẽ xây dựng được mô hình tin học hóa toàn diện bộ máy hành chính một cách hợp lý”, ông Bay nói.

    “Hơn 70% doanh nghiệp và các hộ kinh doanh Hội An đã có website riêng, sử dụng email trong giao dịch kinh doanh. Người dân chủ động truyền thông về Hội An và tiềm năng du lịch (lập hẳn website riêng www.myhoian.com phục vụ kinh doanh…). Những kết quả đó tác động rất tốt đến nhận thức và hành động của đội ngũ công chức.

    Đến nay, hầu hết công chức Hội An đã ứng dụng CNTT vào công việc, 100% có địa chỉ email. Các văn bản cấp thiết như phòng chống lụt bão, chỉ đạo điều hành và giao dịch giữa các ban ngành đều thực hiện qua mạng, qua trang web điều hành của Thành phố và qua thư điện tử. Thành phố đã thành lập Văn phòng một cửa ứng dụng toàn diện về CNTT rất hiệu quả. Mạng nội bộ được xây dựng đến tận các phòng ban, xã, giúp giải quyết nhanh các thủ tục cho dân…”, ông Trương Văn Bay.

     

    ID: B1108_22