• Thứ Hai, 12/01/2004 07:15 (GMT+7)

    Khai báo hải quan điện tử: còn nhiều vướng cản

    Sau hơn 8 tháng triển khai thí điểm, chương trình khai báo hải quan điện tử KBHQĐT) đang bước vào giai đoạn rút kinh nghiệm để chuẩn bị chuyển sang nhân rộng. Là một trong bốn điểm triển khai thí điểm (cùng với Hải Quan (HQ) TP.HCM, HQ Đồng Nai và HQ Bình Dương) ngày 20/12/2002, lần đầu tiên, Cục HQ Hải Phòng đã tổ chức buổi gặp gỡ với hơn 50 doanh nghiệp (DN) trên địa bàn có hoạt động xuất nhập khẩu (XNK) để cùng đánh giá lại hoạt động KBHQĐT trong thời gian vừa qua. Hội thảo đã tìm ra những hạt sạn và các vướng cản mà để triển khai có hiệu quả trong thời gian tiếp theo không thể không rút kinh nghiệm và tháo gỡ.

    Thành Công Đầu

    Kể từ tháng 4/2002 đến nay, tại 9 chi cục HQ Hải Phòng và các khu chế xuất, khu công nghiệp đã có hơn 70 DN tham gia KBHQĐT, thanh khoản hơn 140 hợp đồng gia công xuất khẩu. Trong đó, 16 DN tham gia theo hình thức khai báo qua mạng Internet, số còn lại khai báo theo hình thức chuyển file qua đĩa mềm hoặc qua dịch vụ quay số truyền file. Đầu tư gia công XNK, loại hình quản lý HQ phức tạp nhất, được chọn để khai báo thí điểm.

    Thành công đầu của HQ Hải Phòng chính là đã thu được sự ủng hộ của nhiều DN. Đại diện công ty Giầy Hải Dương cho biết: Công ty ủng hộ chương trình KBHQĐT vì đây chính là một bước cải cách thủ tục hành chính tích cực của ngành HQ. Thời gian thực hiện KBHQĐT giảm được một nửa so với cách khai báo thông thường.

    Kết hợp với công ty Thương Mại Kỹ Thuật TTC, trong thời gian qua Cục HQ Hải Phòng đã cài đặt thử nghiệm miễn phí chương trình quản lý hàng gia công XNK và khai báo HQ điện tử DeCS cho khoảng 100 DN trên địa bàn. Theo ông Trần Quốc Chính, Trung Tâm Dữ Liệu và CNTT, Cục HQ Hải Phòng, bước đầu hình thức này đã tạo môi trường khuyến khích DN tích cực tham gia KBHQĐT.

    Nhưng Vẫn Có Sạn 

    Mặc dù rất nhiệt tình ủng hộ chương trình KBHQĐT từ buổi ban đầu, nhưng bà Nguyễn Thị Oanh, chi nhánh công ty May Đáp Cầu vẫn bức xúc kể lại một ngày “trần ai” mà chỉ mấy tháng trước đây đơn vị bà phải trải qua: Hoạt động khai báo HQ đang diễn ra suôn sẻ thì Chi Cục HQ mất điện! Một tiếng trôi qua, rồi 2 tiếng..., cho đến tận cuối buổi chiều hôm đó, tờ khai của đơn vị bà Oanh vẫn trong tình trạng ăn chực nằm chờ  điện tại cơ quan HQ. Mà đâu chỉ tờ khai và người đi khai chờ, cả lô hàng xuất khẩu của đơn vị bà cũng đành phải nằm nghỉ tại cảng, lỗi hẹn giao hàng cho khách. Bà Oanh than rằng: “Nếu HQ không chịu đầu tư hệ thống (cụ thể là trang bị máy phát điện- PV) để khắc phục những lỗi không đáng có như trường hợp vừa rồi thì đơn vị bà xin tha mạng chứ chẳng dám tiếp tục nối mạng”.

    Một hạt sạn khác lại bắt nguồn từ những con virus máy tính. Một đơn vị làm hàng gia công trong lĩnh vực may mặc kể lại: Thông thường sau khi truyền file dữ liệu qua mạng cho HQ, cán bộ XNK của đơn vị tới Chi Cục HQ để hoàn thiện nốt phần xác nhận tờ khai điện tử. Tuy nhiên, lần đó chờ mãi vẫn không đến lượt, hỏi ra mới hay bên HQ chưa nhận được tờ khai của đơn vị này (?) Hóa ra, file dữ liệu có virus nên bị chương trình bảo vệ loại bỏ không tiếp nhận vào hệ thống. Việc này không chỉ gây nên những hiểu lầm không đáng có giữa DN và cán bộ HQ mà còn làm mất thời gian chờ đợi của DN. Trong khi đó, giải pháp để giải quyết vấn đề này rất đơn giản: hệ thống máy tính của HQ, nơi tiếp nhận file của đơn vị khai báo, cần cài đặt thêm chương trình xác định ngày, giờ nhận file và tự động trả lời xác nhận “received”.   

    Và Vướng Cản Cần Tháo Gỡ

    Mặc dù đã có Quyết định 252/TCHQ-GSQL về triển khai thí điểm KBHQĐT nhưng theo ông Bùi Thái Quang, chuyên viên Vụ Giám Sát và Quản Lý HQ thì văn bản đó không đủ tính pháp lý cần thiết để triển khai KBHQĐT.

    Dưới góc độ cơ quan quản lý, ông Trần Quốc Định, quyền trưởng phòng CNTT, Cục CNTT Hải Quan nhìn nhận việc thiếu các văn bản hướng dẫn cụ thể của ngành và các văn bản quy định cần thiết để vận hành hệ thống KBHQĐT là vướng cản đầu tiên và bức xúc nhất. Cụ thể là các quy định về chuẩn giao tiếp, chuẩn nội dung trong KBHQĐT; các văn bản quy định về quyền lợi và trách nhiệm tham gia của DN, cán bộ HQ... Theo ông Định thì điều mà DN mong muốn qua KBHQĐT là rút ngắn được thời gian khai báo tại cơ quan HQ và giảm bớt được một số thủ tục, giấy tờ. Nếu không thấy rõ ràng các ích lợi này, lại không bị ràng buộc bởi các quy chế bắt buộc, tất nhiên chương trình KBHQĐT khó mà “bắt” được các DN nhiệt tình tham gia.

    Vướng cản thứ hai, khiến các DN khó tham gia vào hệ thống KBHQĐT là thiếu chương trình quản lý hàng XNK chuyên biệt, mà nếu có chưa chắc đã tương thích với chương trình của HQ. Ngay tại hội nghị, nhiều DN đã chất vấn HQ việc xác nhận chương trình quản lý nào được chấp nhận là thích hợp? Hiện nhiều DN đang sử dụng chương trình quản lý hàng hoá XNK rất hiệu quả tại đơn vị mong muốn được kết nối với chương trình của HQ, nhưng vì không có các quy định chuẩn cho quy trình KBHQĐT nên họ đành phải chờ hoặc chỉ tham gia nửa vời.   

    Một vướng cản khác xuất phát từ phía HQ là: bản thân hệ thống phần cứng và mạng máy tính của HQ hiện nay đang trong tình trạng cọc cạch, không đồng nhất kéo dài từ những năm 1990 do phải trải qua nhiều bước đầu tư lẻ tẻ. Để cải cách đồng bộ hệ thống mạng máy tính hiện nay, theo vị đại diện Cục HQ Hải Phòng thì cần từ 300- 400 nghìn USD.

    Tuy nhiên, dù còn nhiều khó khăn, ban lãnh đạo Cục HQ Hải Phòng vẫn tỏ rõ quyết tâm tiếp tục ủng hộ chương trình này bằng những hoạt động thiết thực. Ngay quý 1 năm 2003, Cục HQ Hải Phòng sẽ gấp rút tổ chức các cuộc hội thảo giới thiệu công khai các quy định và các chuẩn tạm thời (trong khi chưa có chuẩn chính thức) của hoạt động KBHQĐT để các DN chủ động hơn trong việc xây dựng chương trình quản lý và KBHQĐT phù hợp với chương trình của HQ. Hoạt động này nhằm khắc phục tình trạng “tù mù”, thiếu thông tin trong thời gian qua.

    Nhằm tạo thêm nhiều hình thức khai báo để DN lựa chọn, dự kiến vào tháng 4/2003, Cục HQ Hải Phòng sẽ triển khai hình thức khai báo qua website. Hình thức này sẽ giúp DN giảm bớt thời gian đi lại, ồng thời đảm bảo cho DN  khai báo chính xác theo đúng mẫu quy định của HQ.

    Hai trong số các PM liên quan đến hoạt động KBHQĐT

    DeCS: Phần mềm quản lý nghiệp vụ XNK và KBHQĐT (Dolphin electronic Customs Service). DeCS 1.4 có 2 phiên bản chạy trên máy đơn hoặc mạng:

    - DeCS lite đăng ký tờ khai điện tử: áp dụng cho tất cả các loại hình XNK; cho phép khai báo tất cả các chứng từ HQ điện tử như: hợp đồng gia công, phụ lục hợp đồng, định mức gia công, tờ khai...; cho phép gửi các chứng từ gốc như: Invoice, CO, Packing list... tới HQ dưới dạng điện tử.

    - DeCS TP quản lý hàng gia công gồm các chức năng: quản lý hợp đồng, định mức, tờ khai, chứng từ, đăng ký điện tử, báo cáo theo dõi hợp đồng, lập báo cáo thanh khoản, quản trị cơ sở dữ liệu...

    Liên hệ: Công ty TTC
        5 Láng Hạ, Ba Đình, Hà Nội

        ĐT: (4) 514 2526
        Website: http://www.ttc.com.vn
        Email: info@ttc.com.vn

    CDS: Phần mềm quản lý tờ khai hàng hoá XNK (Customs Declaration System).

     

     

    - CDS được thiết kế với nhiều ứng dụng như: tra cứu thông tin chung; thiết lập tờ khai XNK, hoá đơn thương mại; thiết lập hồ sơ thanh khoản hợp đồng gia công; thiết lập và lưu trữ định mức sản phẩm; theo dõi tình hình thực hiện hợp đồng và thanh khoản hợp đồng trong các hoạt động: quản lý hàng kinh doanh, quản lý hàng gia công, quản lý hàng nhập, sản xuất, xuất khẩu...

    Liên hệ: Công ty TNHH Thương Mại Dịch Vụ CNTT G.O.L
    89 Điện Biên Phủ, Q.1, TP.HCM.
    ĐT: (8) 829 8117
    Website: www.goodsonlines.com
    Email: info@goodsonlines.com

    Tường Vy

    ID: B0302_28