• Thứ Ba, 11/05/2004 10:17 (GMT+7)

    Từ vụ cháy ITC: Sao lưu dữ liệu - hãy nghĩ tới ngay hôm nay!

    1 GB dữ liệu trị giá 100.000 - 500.000 USD, nhưng hầu hết các công ty Việt Nam điều chưa chú ý đúng mức đến  việc bảo vệ

    Vụ cháy Trung Tâm Thương Mại Quốc Tế ITC hôm 29/10/2002 tại TP.HCM vừa qua gây thiệt hại lớn về người và của. Sự kiện đáng buồn này để lại cho chúng ta nhiều bài học, nhiều vấn đề cần rút kinh nghiệm, trong đó có việc bảo vệ dữ liệu trên máy tính của doanh nghiệp, công việc mà lâu nay các công ty, tổ chức tại Việt Nam thường sao nhãng.

    Tầm quan trọng của dữ liệu và nhận thức của chủ doanh nghiệp

    Câu chuyện đầu tiên mà chúng tôi muốn nhắc đến là trường hợp của công ty Bảo Hiểm AIA Việt Nam. Với vụ hoả hoạn hôm 29/10, nhiều chuyên gia cho rằng dù có tủ chống cháy hoặc biện pháp nào chăng nữa thì hệ thống máy tính cũng không đủ sức chịu đựng với thời gian cháy lâu như thế. Vậy mà hệ thống cơ sở dữ liệu (CSDL) cùng rất nhiều thông tin  quan trọng của AIA vẫn còn nguyên vẹn. Phép màu nào chăng? Câu trả lời là: không có phép màu hay sự may mắn nào, mà chỉ đơn giản là vì AIA đã tuân thủ tuyệt đối các nguyên tắc bảo vệ dữ liệu. Việc backup (sao chép dự phòng) tại AIA được tiến hành mỗi ngày vào băng từ, sau đó băng từ chứa dữ liệu được chuyển về công ty mẹ, và được gửi tại ngân hàng dữ liệu.

    Câu chuyện thứ hai là trường hợp của công ty Ánh Minh (AMI Computer), chuyên cung cấp các giải pháp CNTT. Mặc dù rất may mắn không bị thiệt hại về người, nhưng toàn bộ hệ thống máy móc và đặc biệt là dữ liệu lưu trữ trong nhiều năm đã bị lửa thiêu cháy. Trên thực tế AMI đã chú ý đến việc backup dữ liệu, nhưng điểm mấu chốt là công ty này không mang dữ liệu đã được backup đi cất một nơi khác mà lại để cùng một chỗ với server chứa dữ liệu gốc, và lửa đã thiêu rụi luôn cả dữ liệu gốc lẫn dữ liệu được backup. Ông Trịnh Vương Bảo Khánh, trợ lý giám đốc AMI nói: "Dữ liệu bị mất khá nhiều, khoảng 20GB, thiệt hại này không thể tính thành tiền được, và làm ảnh hưởng rất nhiều đến hoạt động của công ty".

    Theo thông tin từ tập san Sản Phẩm Dịch Vụ Công Nghệ  (TSPB - Technical Service Product Bulletin) năm 2000 - 2002 của Imation, tập đoàn chuyên cung cấp các thiết bị dùng cho sao lưu dữ liệu lớn trên thế giới, 1GB dữ liệu  được ước tính có trị giá khoảng 100.000 USD - 500.000 USD. Đó là  chưa kể đến các thiệt hại vô hình khác như uy tín của doanh nghiệp khi mất dữ liệu. Tuy quan trọng như vậy nhưng trên thực tế, "thói quen backup dữ liệu ở Việt Nam chỉ có ở các công ty có vốn đầu tư nước ngoài. Có tới 90% các công ty này tiến hành việc backup dữ liệu bài bản (kể cả những công ty nhỏ). Rất ít công ty của Việt Nam chú trọng đến giải pháp backup dữ liệu, ngoại trừ một số công ty lớn trong ngành bảo hiểm, ngân hàng, dầu khí, bưu chính, viễn thông. . .", ông Ngô Thới Trang, trưởng phòng CNTT của công ty Visco - nhà cung cấp thiết bị lưu trữ Imation cho biết.  

    Hiện nay, hầu hết các doanh nghiệp, cơ quan, trường học, bệnh viện, v.v... đều ứng dụng tin học để quản lý dữ liệu. Dữ liệu là tài sản của đơn vị, mất dữ liệu coi như mất tài sản quan trọng nhất. Đa số người phụ trách CNTT đều nhận thức được tầm quan trọng của việc sao lưu dữ liệu, nhưng chưa chắc họ đã thuyết phục được chủ doanh nghiệp bỏ tiền ra để đầu tư cho hệ thống này. Đây là một thực trạng tại Việt Nam. Ông Trang khuyên rằng: "Đừng vì ngân sách hạn hẹp mà không chịu đầu tư hoặc bỏ bớt một khâu quan trọng trong việc bảo vệ dữ liệu. Người phụ trách bộ phận CNTT cần phải tư vấn được cho giám đốc tầm quan trọng của việc lưu trữ dữ liệu và làm theo đúng các qui trình backup".

    Lời khuyên của các chuyên gia

    Hiện có hai giải pháp sao lưu dữ liệu chính là: sao lưu tại chỗ (local) trên máy chủ, và sao lưu từ xa (remote). Giải pháp sao lưu tại chỗ từ máy chủ đến các thiết bị lưu trữ ngoại vi gắn cùng server có ưu điểm là nhanh chóng sao lưu và phục hồi khi có sự cố. Nhược điểm là nếu dữ liệu đặt trên nhiều server khác nhau sẽ tốn kém trong việc đầu tư, vì mỗi máy chủ cần một thiết bị lưu trữ đi kèm, ngoài ra khó tập trung và bảo quản dữ liệu. Trong trường hợp xảy ra cháy nổ, động đất, trộm cắp, phá hoại, ... việc dữ liệu gốc và dữ liệu sao lưu ở cùng một địa điểm (như trường hợp của AMI Computer) rõ ràng là không hiệu quả.

    Đối với giải pháp sao lưu từ xa thông qua mạng, dữ liệu trên các server khác nhau được sao lưu về một server có thiết bị lưu trữ. Ưu điểm của giải pháp này là tiết kiệm chi phí đầu tư, quản lý dữ liệu backup tập trung, dữ liệu được bảo toàn trong các trường hợp sự cố như đã nói ở trên. Nhược điểm là độ an toàn và bảo mật khi ghi dữ liệu không cao bằng sao lưu local vì dữ liệu backup được truyền đi trên mạng, ngoài ra có thể gây nghẽn đường truyền khi thực hiện backup dữ liệu lớn. "Nên chọn thời gian backup dữ liệu vào lúc hệ thống ít bận nhất. Chúng tôi thường backup dữ liệu vào thời điểm 0 giờ hàng ngày"- ông Đỗ Bảo Minh Văn, Trưởng Đài Khai Thác Mạng, Trung Tâm Điện Toán và Truyền Dữ Liệu khu vực II (VDC II) cho biết.

    Tùy theo mục đích sao lưu, có thể chọn các chế độ khác nhau: sao lưu đầy đủ (Full backup), và sao lưu những thay đổi (trong đó tùy chọn: sao lưu chênh lệch (Differential Backup) - chỉ sao lưu các file có thay đổi; sao lưu thêm (Incremental Backup) - sao lưu các file thay đổi nhưng không ghi đè lên file cũ; sao lưu delta (Delta Backup) -  chỉ sao lưu các dữ liệu (data) nào bị thay đổi trong file, ...)

    Dữ liệu sao lưu được lưu trữ trên các thiết bị: băng từ, đĩa cứng gắn ngoài, đĩa CD, DVD, đĩa quang... Hiện việc lưu trữ trên băng từ là thông dụng nhất nhưng giá thành của các ổ đĩa loại này cao. Lưu trữ bằng ổ cứng ngoài không tiện dụng vì khó bảo quản và cất giữ, hơn nữa giá thành của thiết bị cũng cao. Với các công ty nhỏ, dữ liệu không nhiều (độ vài chục MB/ngày), có thể lưu bằng đĩa CD hoặc DVD, nhưng mức độ an toàn không bằng băng từ (lưu ý dùng loại đĩa tốt để lưu trữ). Hiện nay còn có thiết bị Flash Disk mới xuất hiện, nhỏ gọn, cho phép lưu trữ nhanh, nhưng giá còn cao và phải thường xuyên làm "tươi", nếu không dữ liệu được lưu có khả năng bị mất.

    Các chuyên gia cũng khuyên rằng nên backup dữ liệu theo chu kỳ ngày, tuần và tháng. Đặc biệt, cần tuân thủ nguyên tắc backup xong phải mang dữ liệu đã được backup đến một địa điểm khác hoặc gửi tại ngân hàng dữ liệu. "Một kinh nghiệm là không bao giờ backup hai hay nhiều ngày vào một đĩa. Điều này rất nguy hiểm, vì nếu thiết bị lưu trữ hỏng sẽ mất luôn cả dữ liệu đã lưu trước trên cùng đĩa đó",  theo ông Ngô Thới Trang.

    Sao lưu dữ liệu là công việc không quá phức tạp,  tuy nhiên nếu các tổ chức, doanh nghiệp không quan tâm và đầu tư thích đáng thì rất có thể một ngày nào đó họ phải trả giá cho sự chủ quan của mình.

    Nhật Bình

    ID: B0212_36