• Chủ Nhật, 26/06/2011 12:58 (GMT+7)

    IBM - một thế kỷ

    NND
    Năm 2011 này, Công ty IBM (International Business Machine) - một trong những công ty huyền thoại của thế giới đương đại, kỷ niệm 100 năm thành lập. Do đâu IBM có thể tồn tại mạnh mẽ và vững bền như vậy?

    Năm nay, IBM tròn 100 tuổi. Tập đoàn được thành lập từ sự hợp nhất các công ty sản xuất thiết bị cho máy đánh chữ (tabulator) và đồng hồ có độ chính xác cao từ trước Chiến tranh thế giới thứ nhất. Dần dần, IBM đã lớn mạnh, trở thành nhà sản xuất khổng lồ của thế giới, tiên phong trong lĩnh vực máy tính điện tử và sau đó, trong thời đại của máy tính lớn (mainframe), nắm sự độc quyền tuyệt đối. Cho đến những năm 1970, tập đoàn do các biểu tượng của chủ nghĩa tư bản Mỹ, Thomas Watson cha và Thomas Watson con, lãnh đạo.

    Hiện nay, trong tài sản của IBM là số lượng khổng lồ các bằng sáng chế và cải tiến kỹ thuật trong một phạm vi rộng lớn từ thẻ đục lỗ (một công cụ nhập dữ liệu), bộ xử lý, transistor, hệ thống lưu trữ, biên soạn tài liệu, cơ sở dữ liệu, hệ điều hành v.v... Là một trong những công ty nổi tiếng nhất của thế kỷ 20, IBM đã trải qua những thời khắc không hề dễ dàng. Chính phủ Mỹ đã thực hiện hàng loạt biện pháp chống độc quyền, các nhà phê bình nghi ngờ công ty có liên kết với các chế độ độc tài...

    Năm 1971, Thomas Watson con về hưu và Công ty bị mất vị thế thống lĩnh trên thị trường khi mà các máy tính mainframe bị cạnh tranh bởi các hệ thống nhỏ hơn được dựng theo mô đun. Do lề lối quan liêu trong giai đoạn cách mạng máy tính cá nhân, IBM đã phạm hàng loạt sai lầm và đến đầu những năm 1990, phải chịu nhiều năm liền thua lỗ. Sau đó, dưới quyền của Louis Gerstner, bắt đầu từ giữa những năm 1990, IBM lại bắt đầu làm ăn có lãi, xoay theo hướng phát triển phần mềm, tích hợp hệ thống và các dịch vụ khác, và chiến lược này khiến cho IBM phát triển liên tục đến ngày hôm nay.

    Mặc dù sau khi mua lại Compaq, Hewlett-Packard đẩy IBM ra khỏi vị trí công ty máy tính lớn nhất thế giới về doanh số, nhưng nhờ có những hoạt động toàn cầu và danh mục sản phẩm dịch vụ toàn diện rộng khắp mà IBM vẫn là một trong những công ty công nghệ lớn nhất, làm ăn có lãi nhất trên thế giới. Lực lượng lao động của công ty trong năm 2010 lên đến 430.000 nhân viên, tổng doanh thu gần 100 tỷ USD, lợi nhuận ròng 14,8 tỷ USD.

    Dưới đây là những cột mốc lớn nhất trong lịch sử hình thành và phát triển của một trong những công ty thành công nhất nước Mỹ:

    1889: Thành lập Công ty Bundy Manufacturing, nhà sản xuất đồng hồ chính xác

    1896: Thành lập Công ty The Tabulating Machine, nhà sản xuất các máy đánh chữ chạy điện sử dụng thẻ đục lỗ

    1911: Ngày 16/6, các công ty Bundy, Tabulating Machine, Computing Scale Company và International Time Recording thống nhất lại thành một công ty gọi là Computing-Tabulating-Recording (C-T-R) do Charles Fling đứng đầu (đây được coi là ngày thành lập tập đoàn IBM ngày nay). Số nhân viên của công ty khi đó là 1.300.

    Thomas Watson cha, người đưa IBM trở thành một biểu tượng đích thực của kinh tế Mỹ
    1914: Thomas Watson cha (Thomas Watson Sr), năm đó 40 tuổi, tới làm việc tại CTR. Trước đó, ông đã cố tìm hiểu chiến thuật bán hàng ở công ty National Cash Register mà vì thế, ông đã bị bắt về tội âm mưu độc quyền. Cáo buộc sau đó đã được hủy bỏ do kháng cáo. Làm việc ở C-T-R được 11 tháng, Watson đã trở thành Chủ tịch của Công ty. Ông đã cải thiện các khâu tiêu thụ và tiếp thị, thực hiện cung cấp các tổ hợp máy đánh chữ lớn dùng cho các tổ chức hoạt động thương mại. Sau 4 năm đầu tiên Thomas Watson cha làm việc tại C-T-R, doanh thu của toàn công ty tăng gần gấp đôi, đạt 9 triệu USD thời đó. Trong suốt 40 năm tiếp theo, Watson đã giữ chức Tổng giám đốc điều hành Tập đoàn IBM, trở thành biểu tượng đích thực của nền kinh doanh Mỹ. Ông là người đầu tiên đưa ra những khoản phúc lợi phổ biến ngày nay cho nhân viên như trả thưởng lễ, bảo hiểm, duy trì nguyên tắc kỷ luật và lòng trung thành trong vài thế hệ nhân viên của IBM...

    1923: Xuất hiện lần đầu tiên máy đục lỗ chạy điện

    1924: C-T-R chính thức đổi tên thành International Business Machines (IBM) theo tên gọi của một trong những chi nhánh ở Canada

    1928: Xuất hiện thẻ đục lỗ IBM với 80 cột, gấp hai lần dung lượng cũ và trở thành tiêu chuẩn cho 50 năm tiếp theo

    1931: IBM đạt hàng loạt thành tựu: máy kế toán IBM 400 làm việc được với dữ liệu text, máy tính sê-ri 600 thực hiện nhân và chia, xuất hiện lần đầu tiên máy nhân đục lỗ và chiếc máy sao thẻ đục lỗ đầu tiên

    1933: IBM mua lại Công ty Electromatic Typewriters, bằng cách này, IBM có được tấm vé vào ngành kinh doanh máy in. Cùng với thời gian, họ phát triển các bộ xử lý văn bản

    1936: Thomas Watson cha quyết tâm tiếp tục sản xuất máy tính trong cuộc Đại khủng hoảng, mặc dù nhu cầu đã giảm mạnh. Những nỗ lực của ông đã được đền đáp khi IBM đã được mời làm nhà cung cấp máy cho "các giao dịch tài chính lớn nhất của mọi thời đại" được tổ chức bởi Chính phủ Mỹ sau khi thông qua Đạo luật An sinh xã hội vào năm 1935. 

    1937: Thomas Watson cha được bầu làm Chủ tịch Phòng Thương mại quốc tế và tại cuộc họp ở Berlin, ông ủng hộ "hoà bình trên toàn thế giới thông qua thương mại". Khẩu hiệu này đã được Phòng Thương mại quốc tế và chính IBM thông qua. Nước Đức đã tặng thưởng Watson Huân chương Con Ó của Đức. Năm 1940, ông mang trả lại huân chương này và khiến chính quyền Đức quốc xã tức giận. Dù vậy, sau này IBM không ít lần trở thành đối tượng chỉ trích về việc kinh doanh ở nước Đức những năm 1930.

    1944: Xuất xưởng chiếc máy tính đầu tiên của IBM - Automatic Sequence Controlled Calculator hay còn gọi là Mark I. Đây là chiếc máy đầu tiên có khả năng tự động tính toán hàng loạt phép tính. Chiếc computer này được sản xuất dựa trên các rơ-le cơ điện.

    1946: Xuất xưởng IBM Electronic Multiplier 603 - chiếc máy tính thương mại đầu tiên dựa trên sơ đồ mạch điện có khà năng thực hiện các phép tính số học. Chiều dài của nó là 15 mét, chiều cao khoảng 2,5 mét và nặng gần 5 tấn.

    1948: IBM xuất xưởng Selective Sequence Electronic Calculator - một máy tính số với các rơ-le điện cơ cỡ lớn, lần đầu tiên xuất hiện khả năng sửa đổi chương trình lưu trữ.

    1952: Lần đầu tiên tung ra dòng máy tính điện tử sản xuất hàng loạt - IBM 701. Nó được trang bị băng lưu trữ mà về sau đã trở thành công nghệ lưu trữ thống trị khá lâu.

    Thomas Watson con trên bìa tạp chí TIME năm 1955. Ông có tên trong danh sách "100 người ảnh hưởng nhất thế kỷ 20" của TIME.
    1952: Thomas Watson con trở thành Chủ tịch IBM. Chính nhờ có ông mà dòng máy IBM 701 ra đời. Chủ tịch mới của IBM đặt cược máy tính điện tử ngay từ trước khi nó trở nên có lợi ích kinh tế hơn so với các máy tính điện cơ. Nhờ đó, IBM đã thống trị thị trường máy tính suốt nhiều chục năm, trong suốt thời đại của các mainframe.

    1956:  Một thoả thuận đã chấm dứt vụ kiện chống độc quyền của Chính phủ Mỹ nhắm vào IBM từ năm 1952, còn bản thân IBM thì bắt đầu tiến hành chính sách cởi mở hơn về bản quyền thiết bị.

    1956: Vào tháng 5, chức vụ Tổng giám đốc điều hành IBM bắt đầu do Thomas Watson con nắm, còn vào tháng 6 thì cha ông mất. Người con đã tiến hành cải cách tổ chức của IBM, đưa ra quan điểm xây dựng công ty theo ngành dọc và chức năng. Quan điểm xây dựng doanh nghiệp này sau đó được toàn bộ nền kinh tế Mỹ noi theo.

    1957: IBM phát triển FORTRAN, trở thành ngôn ngữ lập trình chính để giải quyết các bài toán kỹ thuật. Ngôn ngữ này vẫn còn được sử dụng đến tận ngày nay.

    1961: Xuất xưởng máy in Selectric. Trong những model về sau có cả bộ nhớ và chúng đã trở thành ông tổ của các bộ xử lý văn bản hiện đại.

    1964: Xuất hiện máy tính IBM System/360 trong đó sử dụng sơ đồ vi mạch điện tử logic thể rắn. Lần đầu tiên, quan điểm về dòng máy tính trang bị các công nghệ chuẩn được ứng dụng.

    1966: Robert Dennard của IBM đã phát triển nhân bộ nhớ động, cho đến bây giờ vẫn là một chuẩn của ngành công nghiệp điện toán.

    1969: Máy tính dùng trên boong tàu và các công nghệ khác của IBM đã lần đầu được sử dụng trong chuyến bay đầu tiên của con người lên Mặt Trăng.

    1971: Thomas Watson con rời vị trí đứng đầu IBM. Frank Cary lên thay. Đĩa mềm máy tính xuất hiện và về sau nó từng trở thành chuẩn lưu trữ cho máy tính cá nhân.

    1975: Máy tính IBM 5100 nặng chừng 23 kg, giá bán từ 9.000 USD đến 20.000 USD xuất hiện trên thị trường.

    1981: Xuất hiện máy tính cá nhân (PC) của IBM, chiếc máy gọn và có giá tốt nhất vào thời điểm đó (1.565 USD). IBM đã ký hợp đồng với Microsoft phát triển hệ điều hành cho nó và cho phép các đối thủ cạnh tranh mua hệ thống này để thiết lập các hệ thống "tương thích IBM". Kết quả là đã có một ngành công nghiệp phát triển nhanh chóng được sinh ra làm xuất hiện những người khổng lồ mới như Dell, Compaq và nhiều công ty khác.

    1982: Gỡ bỏ đơn kiện chống độc quyền của Chính phủ Mỹ kiện IBM từ năm 1969. Có thể, chính điều đó khiến IBM tiếp tục chia tách bộ phận thiết bị ra khỏi bộ phận phần mềm và tạo cơ hội cho khách hàng sử dụng kết hợp sản phẩm của các công ty khác nhau.

    1984: Xuất hiện PC/AT - máy tính cá nhân của IBM thế hệ thứ hai dựa trên bộ xử lý Intel 80286 với xung nhịp 6MHz.

    1987: Xuất xưởng IBM Personal System/2 (PS/2) và hệ điều hành OS/2 do IBM và Microsoft cùng phát triển. OS/2 hỗ trợ đa nhiệm. Chỉ sau nửa năm, đã có 1 triệu PS/2 được bán ra. Lãnh đạo bộ phận PC của IBM James Cannavino muốn giữ OS/2 cho máy AT nhưng lãnh đạo Microsoft Bill Gates lại muốn chuyển lên các máy tính mới dựa trên bộ xử lý 80386 của Intel. Windows 3.0 ra mắt vào năm 1990 có các công cụ đa nhiệm thô sơ nhưng vì nó quản lý được bộ nhớ hệ thống tích hợp trong bộ xử lý 386 nên bán chạy, bỏ lại OS/2 rất xa phía sau

    1990: IBM xuất xưởng dòng System/390 cấu tạo từ máy tính tầm trung và siêu máy tính. IBM coi System/390 là công trình lớn nhất sau 25 năm. Trong hàng loạt công nghệ mới áp dụng cho chiếc máy tính này có các kênh quang học tốc độ cao, các siêu chương trình và nhiều công nghệ khác...

    1991: Microsoft và các nhà sản xuất PC nhân bản gặt hái lợi nhuận khổng lồ bắt đầu phát triển kiến trúc client-server còn IBM thì bị sốc, công bố một khoản lỗ nặng lên tới 2,82 tỷ USD, là năm đầu tiên trong loạt 3 năm liên tiếp IBM bị lỗ.

    1993: Louis Gerstner, cựu Tổng giám đốc điều hành Công ty RJR Nabisco chuyển sang IBM giữ chức Tổng giám đốc điều hành và Chủ tịch hội đồng quản trị. Tại cuộc họp báo ra mắt của ông, Gerstner nói rằng IBM có ý định duy trì IBM như một công ty duy nhất và quyết tâm biến nó thành một tổ chức CNTT rộng khắp có khả năng đáp ứng các nhu cầu của khách hàng như một nhà cung cấp và nhà tích hợp hệ thống.

    1995: IBM thâu tóm Lotus Development Corporation và hỗ trợ hệ thống làm việc cộng tác của Lotus. Nhờ vậy, IBM trở thành một trong những nhà phát triển phần mềm lớn nhất thế giới.

    1995: IBM tung ra máy tính xách tay ThinkPad 701cm chạy bộ xử lý Pentium của Intel với xung nhịp 133MHz. Thiết kế lịch sự màu đen không giống với truyền thống IBM, được nhiệt liệt tán thưởng.

    1996: IBM xuất xưởng hệ quản trị cơ sở dữ liệu DB2 Universal Database cho phép lưu trữ không chỉ các dữ liệu số và văn bản mà cả hình ảnh, audio và video. Năm đó, IBM tích cực tham gia phát triển Internet.

    1997: Deep Blue, siêu máy tính IBM RS/6000 SP đã có thể tính 200 triệu nước cờ trong một giây, chiến thắng vua cờ thế giới Garry Kasparov.

    Vua cờ Kasparov chịu thúc thủ trước siêu máy tính Deep Blue của IBM
    2001: Phát hành cuốn sách "IBM and the Holocaust" (IBM và vụ tàn sát người Do Thái); Công ty bị kiện ra toà dựa theo điều luật từ năm 1789 liên quan đến công dân nước ngoài, bị buộc tội cung cấp các tabulator để thống kê tù nhân trong các trại tập trung của Đức quốc xã. Sau đó, đơn kiện này đã được thu hồi. IBM chứng minh được rằng, trước Chiến tranh thế giới thứ 2, chi nhánh Đức của IBM cùng với hàng trăm công ty nước ngoài khác đều nằm dưới sự kiểm soát của chính quyền Đức quốc xã.

    2002: Vào tháng 3, Samuel Palmisano trở thành Tổng giám đốc điều hành IBM và vào tháng 7, IBM tuyên bố tiếp tục mở rộng mảng dịch vụ bằng việc mua lại Bộ phận toàn cầu của PricewaterhouseCoopers chuyên tư vấn công nghệ và kinh doanh với giá 3,5 tỷ USD.

    2005: Mặc dù IBM thành công trong việc bán ra hơn 20 triệu chiếc ThinkPad, Tập đoàn vẫn tuyên bố bán bộ phận kinh doanh PC cho Công ty Lenovo của Trung Quốc để tích cực phát triển kinh doanh dịch vụ và phần mềm.

    2011: Siêu máy tính IBM Watson cấu hình từ 90 máy chủ IBM Power 750 đã chứng minh thành tựu của Tập đoàn trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo và kiến trúc hệ thống khi giành chiến thắng thuyết phục trong cuộc thi truyền hình Jeopardy trước 2 nhà vô địch nhiều lần của cuộc thi này.

    Nguồn: IDG News Service Nga, 23/6/2011