• Thứ Hai, 29/08/2011 11:04 (GMT+7)

    “Thay đổi” để sống

    Thùy Ân
    Không phải sự thay đổi nào cũng mang lại thành công cho doanh nghiệp (DN). Do vậy, muốn thành công, DN phải quản trị thay đổi...

    “Phi mã” hay từ từ…?

    Theo ông Jacques Ferriere, nguyên Tổng Giám đốc Unilever Việt Nam, cố vấn cao cấp UNCTAD (Diễn đàn Thương mại và Phát triển Liên Hợp Quốc), thực tế có nhiều công ty Việt Nam không chú trọng đến khái niệm quản trị thay đổi! Ngay cả khi việc kinh doanh bị đe dọa thực sự hoặc những ý tưởng mới gặp phải sự chống đối mạnh mẽ hay bị trục trặc trong quá trình thực hiện, họ cũng chưa nhận ra ngay.

     
    Ông Jacques Ferriere

    Thậm chí, sau khi gặp phải những thực tế như vậy, cách tiếp cận đối với quản trị sự thay đổi ở các DN vẫn chỉ là từng bước dò dẫm và thiếu một khung chuẩn để có thể chủ động quản trị sự thay đổi theo một quy trình xuyên suốt.

    Trong tình hình nền kinh tế có nhiều biến động như hiện nay, buộc rất nhiều nhà lãnh đạo phải thay đổi trong tổ chức và cách thức kinh doanh của mình, nhưng thực tế muốn thay đổi đạt được hiệu quả không dễ vì có quá nhiều khó khăn…

    Ông Jacques Ferriere cho rằng, quản trị sự thay đổi thực sự là một năng lực quan trọng mà bất kỳ lãnh đạo DN nào cũng cần phải có, nhất là ở những quốc gia đang phát triển như Việt Nam. Khi kinh tế thế giới có nhiều biến động như giai đoạn 1997- 1998 hay gần đây từ năm 2008 mà chưa biết đến khi nào thực sự kết thúc, DN Việt Nam cũng đứng trước thách thức và đòi hỏi phải thay đổi nhiều. Và chúng ta phải quyết định “phi mã” (nhảy vọt) trong kinh doanh hay chỉ từ từ thay đổi?!

    Ông Jacques Ferriere nhấn mạnh thêm, “khúc quanh trên con đường không phải là kết thúc… trừ khi bạn trượt bánh lúc cua”. Trong quá trình kinh doanh cũng vậy, không phải khi nào cũng là một đường thẳng, sẽ có những thay đổi bắt buộc bạn phải đối mặt, chính những lúc như vậy hãy thay đổi mình để thích ứng với ngoại cảnh và hãy xác định đúng tầm nhìn, đúng phương hướng để không bị “bật” ra khỏi đường đi mà mình đang bước. Như thế là bạn đang tiến gần đến thành công.

    Nguyên Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc (CEO) tập đoàn General Electric (GE) trích lời của Jack Welch nói, “nếu những thay đổi ngoài thị trường nhiều hơn mức độ thay đổi trong nội bộ, cái chết đã gần kề”. Còn ông Jacques Ferriere khẳng định, mỗi DN nên nhạy bén với những thay đổi của thị trường, nhận biết các “dấu hiệu báo động” để chủ động thay đổi DN trước khi quá trễ.

    Dấu hiệu nhận biết…

    Trong cuốn “Xu hướng toàn cầu trong Quản trị sự thay đổi”, Lisa M.Kudray và Brian H.Kleiner nói: “Quản trị sự thay đổi là một quá trình một tổ chức liên tục lắng nghe nhu cầu thị trường và thỏa mãn liên tục các nhu cầu đó – thỏa mãn một cách nhanh chóng và hiệu quả hơn so với đối thủ”. 

    Lãnh đạo DN phải biết hướng cho đội ngũ cốt cán của mình vào tầm nhìn và chiến lược đơn giản nhưng sáng tạo, đánh mạnh vào cảm xúc để đạt được hiệu quả cao 
    DN cần thay đổi chính mình khi họ gặp phải những dấu hiệu báo động sau: Sự sụt giảm về năng suất và lợi nhuận; đội ngũ công ty không đoàn kết, không nắm bắt và sâu sát với thị trường; giảm năng lực cạnh tranh về chi phí; quá nhiều sự phức tạp trong nội bộ; khó tuyển dụng nhân tài… Nếu DN đang gặp từ 4 - 6 vấn đề như trên, thì đây chính là lúc bạn thay đổi trước khi tự hủy diệt chính mình.

    Hãy tự vấn bản thân xem: mình muốn đạt được điều gì?! Tại sao muốn như thế?! Làm thế nào để biết mình thành công?! Ai là người bị ảnh hưởng bởi thay đổi này và họ sẽ phản ứng thế nào?! Bạn có thể thực hiện phần nào trong quá trình thay đổi và phần nào cần được giúp đỡ?! Khi lý giải được những điều trên, chính là bước đầu “khởi động” chuẩn bị cho hành trình thay đổi.

    “Thay đổi” theo từng bước

    Theo ông Nguyễn Tuấn Quỳnh, Phó Tổng giám đốc Công ty vàng bạc đá quý PNJ, khi đứng trước khủng hoảng, DN phải có cái nhìn thấu đáo. Trong tiếng Hoa, hai từ “khủng hoảng” được cấu thành từ hai phần: nguy hiểm và cơ hội. Để biến “nguy hiểm” của người này thành “cơ hội” của mình hãy lập quy trình thay đổi theo từng bước:

    Đầu tiên người lãnh đạo phải biết củng cố tinh thần cổ đông, nhân sự trong DN, truyền cảm hứng cho mọi người hành động, biến mục tiêu thành hiện thực. Chọn đúng người, đúng kỹ năng, cấp bậc và có cam kết cao vào đúng chỗ để quy tụ thành đội ngũ “lãnh đạo thay đổi”.

    Bên cạnh đó, người lãnh đạo cần biết truyền thông đúng cách và trao quyền hành động một cách hiệu quả. Gạt bỏ những rào cản, hỗ trợ những phản hồi có tính xây dựng, công nhận và tưởng thưởng cho những cá nhân có thành tựu, cố gắng. Biết đặt ra cho mình mục tiên ngắn hạn và tạo văn hóa sẵn sàng cho sự thay đổi.

    Đứng trước những giai đoạn khó khăn của cuộc khủng hoảng, công ty PNJ đã có những thay đổi thành công. Việc đầu tiên mà PNJ thực hiện chính là tiết kiệm chi phí nhưng phải tăng năng suất. Nghe như hai việc đối lập nhau nhưng điều đó hiểu ra rất hợp lý!

    Người lãnh đạo phải biết củng cố tinh thần cổ đông, nhân sự trong DN, truyền cảm hứng cho mọi người hành động, biến mục tiêu thành hiện thực 
    Theo ông Quỳnh, giảm chi phí ở đây không phải cắt giảm nhân sự, cắt giảm các khâu trong sản xuất mà chính là giảm lượng hao hụt trong giai đoạn sản xuất ra thành phẩm. Khi nhân viên đều nói rằng họ đã cố gắng tiết kiệm hết sức…, lúc này, PNJ thuê một đội ngũ tư vấn. Sau một tuần quan sát, quay phim và chụp hình những khâu sản xuất trong PNJ, đội ngũ tư vấn cho ra những thước phim, hình ảnh trực quan sinh động. Họ chỉ ra PNJ đang hoang phí những gì, giúp cho những người hàng ngày lãng phí mà không nhận biết được nhận thức nên làm gì để tiết kiệm. PNJ còn áp dụng chính sách tăng lương cho bộ phận nào tiết kiệm được nhiều.

    Ngoài việc chú trọng vào những cửa hàng bán sỉ, PNJ đẩy mạnh hệ thống bán lẻ. Để chuỗi hệ thống bán lẻ không chồng chéo lên lợi ích của cửa hàng bán sỉ, PNJ đã đưa ra ưu đãi cho hệ thống bán sỉ như: có thể dập nhãn mác của cửa hàng vào sản phẩm của PNJ, giá cả rẻ hơn… Sau thời gian thay đổi như thế, lượng hàng trang sức PNJ bán được ngày càng tăng cao, trong đó lợi nhuận của cửa hàng bán sỉ và lẻ ngang nhau.

    Các giai đoạn khó khăn cũng là các thử thách thực sự đối với DN. Lãnh đạo DN cần có cái nhìn đúng đắn, linh hoạt để đưa ra những phương án, những hành động khéo léo để sự thay đổi diễn ra thuận lợi, hiệu quả, không gây nên tác động tiêu cực làm ảnh hưởng hay gián đoạn hoạt động kinh doanh.

    ID: B1107_22