• Thứ Năm, 15/01/2004 16:59 (GMT+7)

    Bài học đưa cntt vào các trường phổ thông ở Đà Nẵng

    Tại hội thi Tin Học Trẻ Không Chuyên lần thứ VIII (7/2003), Đà Nẵng đã “gặt hái” được nhiều giải cao về phần mềm sáng tạo ở cả 3 cấp học (TH, THCS, THPT). Dư luận không cảm thấy bất ngờ, vì mấy năm gần đây, các tỉnh ven biển miền Trung đã khá sôi động trong việc đưa tin học vào các trường phổ thông. Trong phong trào đó, Đà Nẵng nổi lên như một điểm sáng.

    3 Năm: Gột Bột Thành Hồ
    Nhớ về những ngày đầu gây dựng phong trào học tin học ở Đà Nẵng, ông Huỳnh Văn Hoa, giám đốc Sở GD-ĐT Đà Nẵng chân tình nói: “Trước năm 2000, ngoài trường THPT Lê Quý Đôn, hạ tầng CNTT trong ngành GD-ĐT ở Đà Nẵng hầu như không có gì. Nhiều năm, thành phố không có nổi một đội tuyển để tham gia hội thi tin học trẻ toàn quốc. Ngay ở trường chuyên Lê Quý Đôn, các bậc phụ huynh học sinh cũng không muốn con em mình dành thời gian cho môn tin học, sợ ảnh hưởng đến kết quả học tập chung. Lực lượng giáo viên dạy môn tin học toàn thành phố chỉ có vài người, chủ yếu từ môn Toán hoặc Lý chuyển sang. Năng lực giảng dạy của các giáo viên này rất hạn chế”.


    Khối giáo dục mần non Đà Nẵng tham gia. Hội Chợ CNTT và Viễn Thông do thành phố Đà Nẵng tổ chức, tháng 6/2003.

    Bước chuyển mình thực sự của ngành GD-ĐT Đà Nẵng chỉ bắt đầu kể từ sau khi Thành Ủy ra Nghị Quyết 07/NQ-TU (10/2001). Cùng lúc đó, ông Phan Diễn, nguyên bí thư Thành Ủy đã có những chỉ đạo quyết đoán, táo bạo với lòng nhiệt thành gây dựng Đà Nẵng trở thành trung tâm CNTT mạnh của miền Trung. Khởi đầu là hội nghị CNTT  trong ngành GD-ĐT Đà Nẵng thu hút sự tham gia của các sở, ngành khu vực ven biển miền Trung. Sau hội nghị này, một chiến lược đẩy nhanh, đẩy mạnh môn tin học vào các trường phổ thông được định hình rõ nét. Cũ̀ng từ đó, ngân sách địa phương đầu tư cho ngành GD-ĐT về CNTT liên tục tăng: Năm 2000 là 2 tỷ đồng, năm 2001 là 3,5 tỷ, năm 2002 lên 5 tỷ. Riêng ở trường chuyên Lê Quý Đôn, thành phố có quỹ đầu tư ngoại lệ khá táo bạo cỡ 67,7 tỷ đồng, trong đó đầu tư cho CNTT tới 11 tỷ (ngoài ngân sách chung của ngành), với phòng học CNTT có đủ máy trạm, PC, màn hình lớn và nhiều PM dạy các môn khoa học tự nhiên, tiếng Anh và PM quản lý... Có lẽ đây là trường PTTH được đầu tư về CNTT lớn nhất nước ta hiện nay. Trong chuyến thăm Đà Nẵng tháng 9 vừa qua, Tổng Bí Thư Nông Đức Mạnh đã tới thăm trường Lê Quý Đôn và ủng hộ, khen ngợi cách đầu tư gây dựng “vườn ươm tài năng” như vậy.

    Đến nay, 100% giáo viên khối THPT đã qua đào tạo, hơn 600 giáo viên THCS đang theo học lớp tin học cơ bản và dự kiến đến hết năm 2004 sẽ đào tạo phổ cập tin học cho 100% giáo viên ở cấp tiểu học. Thành phố đã chủ động biên soạn giáo trình dạy tin học cho từng cấp học: THPT 2 tiết/tuần, THCS 1 tiết/tuần và cấp tiểu học thực hiện dạy ngoại khóa kết hợp với các chuyến tham quan, hội chợ triển lãm về tin học và CNTT. Tính đến tháng 6/2003 toàn thành phố đã có 100% các trường THPT, THCS và 30% trường tiểu học được kết nối mạng Internet. Ở cấp học mầm non có 2 trường thí điểm đưa tin học vào giảng dạy theo hướng “học mà chơi, chơi mà học”. Một số phần mềm ứng dụng phục vụ dạy tiếng Anh và các môn khoa học tự nhiên đã được mua về với tổng kinh phí 240 triệu đồng để triển khai ở những trường trọng điểm trong cả 3 cấp học.
    Để thực hiện kế hoạch đưa PM ứng dụng vào hỗ trợ giảng dạy, trong 2 năm 2003 –2004, Sở GD-ĐT Đà Nẵng có kế hoạch mỗi trường phổ thông được đầu tư một phòng học tin học với 20-30 máy tính. Các trường trọng điểm được trang bị thêm  máy chủ và màn hình rộng. Dự kiến kinh phí cho kế hoạch này khoảng 27 tỷ đồng. Theo chỉ thị của UBND thành phố, Sở GD-ĐT đang lập đề án huy động vốn từ phụ huynh học sinh và các công ty tin học đóng trên địa bàn. Ngành GD-ĐT Đà Nẵng còn nuôi tham vọng đến hết năm 2005 sẽ đạt chỉ tiêu 30 học sinh/PC.

    Không chỉ nỗ lực trong công tác đào tạo, nhiều năm qua, ngành GD–ĐT Đà Nẵng còn đạt được nhiều tiến bộ trong việc ứng dụng các phần mềm phục vụ quản lý. Đáng kể như phần mềm quản lý nhân sự của Sở GD- ĐT Đà Nẵng đã tích hợp được thông tin khá đầy đủ của hơn 10 ngàn cán bộ, giáo viên...  Ngoài ra, lực lượng chuyên trách CNTT của Sở đã chủ động tự xây dựng các phần mềm ứng dụng khác như phần mềm kế toán, phần mềm tổng hợp thống kê, báo cáo. Nhờ có CNTT, trong 2 năm qua Đà Nẵng đã làm rất tốt công tác cung cấp thông tin phục vụ thi cử. Năm 2002, mạng thông tin giáo dục của thành phố đã phục vụ hơn 55.000 lượt người truy cập xem kết quả thi chuyển cấp và tốt nghiệp phổ thông, năm 2003 con số này là 90.000, dự kiến đến năm 2005 sẽ là 300 ngàn lượt. Một nét độc đáo khác của Đà Nẵng là việc ứng dụng CNTT trong quản lý các văn bằng, chứng chỉ, với CSDL văn bằng từ năm 1970 đến nay. Có lẽ sáng kiến này của Đà Nẵng cần được nhân rộng ra cả nước, để khắc phục tình trạng bằng cấp giả đang lan tràn như hiện nay.

    Bài Học Của Những Thành Công


    “Những gì Đà Nẵng đã làm được trong việc đưa tin học vào các trường phổ thông đều thiết thực chuẩn bị cho ước mơ của lãnh đạo thành phố, biến Đà Nẵng trở thành thành phố thông minh vào năm 2005-2010.”Ông Huỳnh Văn Hoa, giám đốc Sở GD-ĐT Đà Nẵng

    Ở Đà Nẵng, yếu tố thành công trước hết là sự ủng hộ có hiệu lực từ các vị lãnh đạo cấp cao nhất thành phố và sự đồng thuận của các sở, ngành có liên quan như Sở Tài Chính, Sở KHĐT, Sở KHCN, Bưu Điện thành phố. Từ việc sử dụng ngân sách dư thừa cuối năm để mua máy, đến việc phê duyệt biên chế chuyên trách về CNTT, lập phòng CNTT bên cạnh các phòng thí nghiệm Lý, Hóa ở các trường, Sở GD-ĐT đều nhận được sự cảm thông và ủng hộ tuyệt đối.
    Để có thể triển khai CNTT trên diện rộng, xuống từng địa phương, nội bộ Sở GD-ĐT Đà Nẵng đã phải trải qua một cuộc “cách mạng” trong nhận thức của toàn bộ giáo viên, cán bộ về CNTT. Ban giám đốc Sở kiên quyết đối mặt với mọi dư luận và dám chịu trách nhiệm trước quyết định của mình. Họ hết sức tạo điều kiện cho nhân viên học tập nhưng cũng kiên quyết loại bỏ những người  không biết sử dụng PM ứng dụng trong công việc. Để đôn đốc các trường làm tốt, lãnh đạo ngành giáo dục đã đề ra các văn bản pháp quy riêng của ngành để giám sát việc chi tiêu và tổ chức các ứng dụng CNTT tại cơ sở. Ngay một việc nhỏ là tổ chức các lớp tập huấn về sử dụng CNTT trong công tác giảng dạy, thành phố cũng mời đúng cán bộ chuyên trách bộ môn của trường (các nơi khác thường là cán bộ quản lý trường) để gây dựng cơ sở triển khai sau này.

    Trong khi đề án phát triển mạng Edunet của nhiều tỉnh, thành, địa phương gặp khó khăn  và lúng túng trong việc triển khai các nội dung ứng dụng trên mạng thì mạng Edunet của Đà Nẵng lại khá mạnh. Kết quả này có được từ cách làm và những bước đi rất riêng của Đà Nẵng. Được biết, sau khi dự án mạng Edunet được thành phố phê duyệt với tổng kinh phí 19 tỷ đồng, ngành giáo dục Đà Nẵng đã không vội vàng thiết kế Website hay mua sắm, lắp đặt thiết bị như thông thường các nơi khác vẫn làm. Một đề tài nghiên cứu khoa học về mạng Edunet được thực hiện do đích thân giám đốc Sở GD-ĐT Huỳnh Văn Hoa chủ trì, với sự trợ giúp của hai cán bộ chuyên trách về CNTT là thạc sĩ Nguyễn Anh Quân và cử nhân Phan Minh Anh Tuấn. Từ kết quả đề tài nghiên cứu này, dự án mạng Edunet tiến hành theo 2 bước thận trọng: Bước 1, với kinh phí 4,5 tỷ nhằm phổ cập tin học trong toàn bộ giáo viên, cán bộ quản lý; đào tạo lực lượng chuyên trách về CNTT ở cơ quan Sở và các đơn vị; kết nối mạng Internet về các trường học; xây dựng các phần mềm ứng dụng phục vụ quản lý. Từ quý III năm 2003 (theo kế hoạch sẽ làm đến hết năm 2004) họ mới yên tâm triển khai bước 2 của dự án mạng Edunet. Dự kiến ở bước này họ sẽ dành 2 tỷ trên tổng kinh phí còn lại (14,5 tỷ) để hoàn thiện CSDL ngành và mua sắm các phần mềm cần thiết phục vụ việc tổ chức thông tin tốt nhất cho mạng Edunet. Lúc đó, phụ huynh có thể xem kết quả học tập, thời khóa biểu và sử dụng sổ liên lạc điện tử ngay tại máy tính của gia đình. Các dịch vụ giáo dục từ xa cũng sẽ sớm được thực hiện, đáp ứng nhu cầu học tiếng Anh, ôn tập, luyện thi cho học sinh các cấp.

    Một ghi nhận khác trong quá trình đưa tin học vào các trường phổ thông Đà Nẵng cho thấy, ngành GD-ĐT đã và đang thực hiện rất tốt nhiệm vụ phổ cập tin học toàn cộng đồng. Trong quý IV/2003, Sở GD-ĐT sẽ mở 21 trung tâm học tập cộng đồng xã, phường với hơn 1.050 học viên đã đăng ký tham gia. Đối tượng ở đây là các cán bộ cơ sở, không thuộc diện bắt buộc theo học ở các lớp học trong dự án 112 của UBND TP quy định. Mỗi lớp khoảng 50 người và học viên sẽ được thực hành về tin học văn phòng ngay tại các phòng máy tính của trường học đóng trên địa bàn.

    Vũ Ngọc Tiến

    ID: B0310_20