• Thứ Năm, 05/04/2007 09:41 (GMT+7)

    Tin Học Xanh: Miễn phí mà vô giá

    Tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân muốn bỏ đi những chiếc máy tính cũ một cách ý nghĩa - hãy gửi tặng nhóm Tin Học Xanh (THX) (www.tinhocxanh.org). Bởi vì máy tính của Tin Học Xanh chỉ dành cho những bạn trẻ nghèo, có hoàn cảnh đặc biệt nhưng ham học.

    Chuyện kể rằng một người cha (anh Bùi Đắc Lý) thương con ham học đã dành dụm tiền mua cho con 1 bộ máy vi tính, còn mình vẫn đi chiếc xe đạp cọc cạch. Nhưng cả tháng sau đứa bé vẫn chưa dám ngồi vào máy vì nó chỉ được thầy dạy dùng DOS trong khi máy chạy WorkGroup. Người cha vốn là thợ ảnh đã chuyển sang tìm hiểu MT để dạy con. Ngày hôm nay, đứa bé ấy đã trưởng thành và đang làm việc cho một hãng sản xuất máy tính (MT) thương hiệu Việt Nam. Còn ông Bùi Đắc Lý thì vẫn đang tiếp tục hành trình tặng MT cho các bạn nghèo nhưng hiếu học. Chỉ có điều, MT mà ông Lý tặng không được ráp bằng linh kiện đời mới mà được lọc từ nhiều máy cũ!

    Anh Lý tâm sự: “Trong một lần họp mặt “offline” năm 2006 giữa các quản trị viên (mod) mạng www.ddth.com, tôi nêu ý kiến ráp máy từ những linh kiện cũ và được các bạn ủng hộ”. Sau đó, một thành viên mới của mạng, bạn Phạm Việt Đức, đã không chỉ ủng hộ ý tưởng này mà còn đóng góp xây dựng website www.tinhocxanh.org để cung cấp thông tin về chương trình. Nhóm Tin Học Xanh đã chào đời như vậy với 7 sáng lập viên vào ngày 1/6/2006 tại TP.HCM.

    Theo Phạm Việt Đức thì MT THX có thể giúp các bạn trẻ nghèo tiếp cận MT và lý tưởng hơn là trở thành những chuyên gia sử dụng MT nhuần nhuyễn. “Tiếp cận với MT, làm quen với các khái niệm trình duyệt web, văn bản, bảng tính, các bạn có thể bước xa hơn trên đại lộ CNTT”, anh Đức nói. Cấu hình máy không phải là mạnh nhất nhưng nhóm đã tính toán để phần mềm (PM) ứng dụng tối ưu nhất; như việc sử dụng hệ điều hành (HĐH) nguồn mở miễn phí Linux hay Ubuntu thay cho HĐH nguồn đóng. Microsoft cũng tài trợ cho THX một số PM soạn thảo văn bản có bản quyền.

    Bước đi nhỏ trên chặng đường dài

    Nửa năm trôi qua. THX đã tặng được 17 bộ máy. Hai em được nhận đầu tiên ở Q.Phú Nhuận TP.HCM và ở Bình Dương. Năm bộ máy tiếp theo đã xong hành trình đến Kiên Giang. Năm bộ nữa đến thung lũng Ayunpar, Gia Lai. Gần đây nhất là năm bộ cho trường Vi Nhân, Ban Mê Thuột. 17 bộ máy chưa phải là con số lớn nhưng chứa đựng biết bao tấm lòng. Thời kỳ đầu, THX đã cố gắng đi kêu gọi lòng hảo tâm, đôi khi còn bị nhìn bằng con mắt thương hại. “Chúng tôi đề nghị mọi người giúp đỡ chứ không xin, mong mọi người hiểu cho”, anh Lý nói. THX đang biến “rác công nghệ” thành những công cụ có ý nghĩa với cuộc sống con người.

     

    Các nhân vật được đề cập trong bài (từ trái sang): anh Bùi Đắc Lý, (người thứ 2), anh Phạm Việt Đức (người thứ 5) và vợ chồng nhà hảo tâm Trương Đình Khang (người thứ 3 và 4). Các nhân vật còn lại trong hình cũng thuộc nhóm THX.

    Tùy theo thời gian, hoàn cảnh và công việc khác nhau mà các thành viên đóng góp cho THX. Thời gian đầu, ổ cứng và bộ nhớ RAM là những linh kiện khó kiếm nhất. THX cũng trưng dụng cửa hàng điện máy nơi anh Lý công tác làm nơi sửa chữa linh kiện. Công ty DigiPower của Đức được trưng dụng làm kho. Dần dà, đã có nhiều người giúp đỡ.

    Có người bạn Việt kiều góp 100 USD và THX đã mua được mười mấy ổ cứng đời cũ. Hay có ông chủ tiệm Internet hào phóng tặng khá nhiều bo mạch chủ và bộ xử lý, RAM tương đối mới. Giờ đây linh kiện thiếu nhất là màn hình. Còn modem, card mạng, card màn hình và card âm thanh thì đã “rủng rỉnh”. “Máy để tặng hiện nay mạnh hơn rất nhiều so với những chiếc đầu tiên”, anh Lý nói.

    Ráp máy đã nhọc công, nhưng vận chuyển chúng đến nơi cần đến lại càng gập ghềnh. Có trường hợp người nghèo thuê xe đò lặn lội lên TP.HCM nhận máy đã làm cả nhóm vô cùng ái ngại vì tiền xe không nhỏ so với giá trị máy. Hay có lúc vận chuyển máy (đi xe đò) đến tận nơi thì máy… chết. Linh kiện dự phòng mang theo cũng không thể sửa được đành ngậm ngùi vác máy về! Chưa hết, tặng máy chưa được bao lâu thì lại hỏng PM. Nhóm nhớ lại: Có lần tặng máy cho trường Bình Minh của dòng tu Phao – Lô ở Ayunpar, Gia Lai, các seur của trường lại lặn lội lên TP.HCM báo tình hình. Lại ái ngại! THX liền leo xe đò quay lại để chỉnh lại PM...

     

    Anh Trương Đình Khang, 28 tuổi, chủ tiệm Internet, biết đến THX nửa năm nay. Trong khoảng thời gian ngắn ngủi đó, anh đã 3 lần tặng linh kiện cho THX. Lần đầu 2 thùng (case) máy có bo mạch chủ (mainboard) và bộ xử lý (CPU). Lần thứ 2 tiếp tục là 3 mainboard. Và gần đây nhất. anh đã gửi cho THX 17 mainboard và 22 CPU. “Nếu tôi bán chúng đi cũng chỉ được ít tiền, nhưng nếu gửi tặng những người thiếu thốn, chúng sẽ đáng giá hơn rất nhiều”, anh Khang nói. Vợ anh đang buôn bán vải ở chợ Soái Kình Lâm, TP.HCM cũng ủng hộ chồng trong công việc xã hội này.

     

    Định hướng tương lai

    THX nay đã có hơn chục người. Những thành viên tham gia sau không kém phần hăng hái. “Có ai tặng máy, linh kiện, chỉ cần alô, các bạn sẽ đến mang về ngay cho THX”, anh Lý kể. Lý tưởng của nhóm được nhiều bạn trẻ hoan nghênh và đón nhận. Tuy nhiên, nhìn về tương lai, THX còn nhiều trăn trở.

    “Chúng tôi vẫn còn hụt hẫng về trường hợp của trường Vi Nhân”, anh Lý nói, “Đến nơi, chúng tôi mới biết Vi Nhân ở ngay thị xã Buôn Mê Thuột, một số các bạn trẻ hoàn cảnh tại đây đã trưởng thành và mở dịch vụ in ấn. Những chiếc máy chúng tôi tặng không thừa nhưng trong thâm tâm, THX muốn tặng máy cho những người có hoàn cảnh khó khăn hơn thế”. Rõ ràng qui trình xác minh đối tượng tặng máy của THX cần cải tiến.

    Nhóm đã nghĩ đến việc nhận tài trợ. Đôi khi chỉ vì thiếu 1 bộ phận tản nhiệt (heatsink) cho bộ xử lý (CPU) mà cả bộ máy không ráp được. Khi đó, có kinh phí mua thêm thiết bị sẽ hiệu quả hơn là chờ đợi sự đóng góp (mà không biết khi nào và có đúng món linh kiện cần hay không?). “Chỉ cần 500 ngàn đồng, ta đã có thể mua một bộ máy Intel Pentium III (không có màn hình) và bộ máy này thậm chí còn mạnh hơn những máy THX ráp vì linh kiện ít ô hợp hơn”, anh Lý băn khoăn, “nhưng chúng tôi sợ mình có tiền trong tay lại có thể tự đánh mất mình và gây hiểu lầm nội bộ”. Có lẽ THX đang cần đến cách quản lý và điều hành chuyên nghiệp hơn.

    THX là sự hội tụ nhiều yếu tố bổ sung lẫn nhau. “Đầu đàn” Bùi Đắc Lý là một người từng trải, kinh nghiệm, có tâm huyết. Hai thành viên cốt cán khác (Hùng, Đức) đều đã có gia đình. Là những người bạn trên mạng www.diendantinhoc.com, họ biết cách bổ sung cho nhau dù khác nghề: CNTT, xuất nhập khẩu, PR, du lịch, kinh doanh...Vì vậy, THX không chỉ tặng máy mà còn có những đoạn phim và bài viết cảm động về những chuyến đi trên website.

    Nhìn lại những việc THX đã và đang làm, có thể thấy những chiếc MT không thương hiệu của THX tuy miễn phí nhưng vô giá!

     

    Trong một đợt đi Gia Lai, tôi thật ngạc nhiên khi thấy công dụng của những chiếc máy tính lỗi thời mà trước đây tôi vẫn nghĩ khó có thể làm gì với những chiếc máy ấy. Thật sung sướng khi nhìn các em nhỏ người dân tộc thích thú và ngạc nhiên. Đối với những bạn nhỏ ấy, máy vi tính là những thứ hiện hữu trên ti vi và qua lời người lớn kể, nay lại được sờ tận tay, luyện đánh máy hay chơi game Mario. Dù đơn giản là vậy nhưng biết đâu được, các bạn nhỏ ấy sẽ có động cơ thúc đẩy để khám phá và học hỏi nhiều hơn. Thành thạo với bàn phím và phần mềm luyện đánh máy, các bạn nhỏ phần nào đã được "xóa mù” tin học. Vì những tình cảm ấy mà đến hôm nay tôi vẫn gắn bó với THX. Và nhiệt huyết của tôi lại tăng thêm mỗi khi thấy số lượng linh kiện và máy móc thu gom được nhiều hơn, hứa hẹn cho bộ máy vi tính chất lượng càng ngày càng được cải thiện...

     

    Nội Nhân

    ID: B0704_6