• Thứ Ba, 08/04/2014 09:21 (GMT+7)

    Cuộc cách mạng mang tên Windows XP

    Phan Châu
    Microsoft sáp nhập Windows 98 và Windows 2000 để tạo ra XP tồn tại lâu hơn bất kỳ nền tảng nào khác.

    Thật khó tin rằng Windows XP ra mắt gần 13 năm trước, 6 tháng sau khi phiên bản đầu tiên của Mac OS X chào đời. Cả hai đều “tái thiết” các hệ điều hành đang được tín nhiệm, nhưng không giống như OS X 10.0 đã nghỉ hưu từ lâu, Windows XP vẫn đang được sử dụng rộng rãi, có mặt gần một phần ba số PC trên toàn thế giới.

    Dù có một khởi đầu không suôn sẻ do gặp phải vấn đề về khả năng tương thích, XP đã nhanh chóng trở thành phiên bản Windows được cả người dùng cá nhân và doanh nghiệp tin dùng. Windows XP thừa hưởng giao diện đồ họa lấy cảm hứng từ Mac của Windows 95, kết hợp với lõi chuyên nghiệp (Windows NT 5.0, hay còn gọi là Windows 2000), và đã thoát được nền tảng hệ điều hành DOS.

    Giờ là lúc chúng ta cùng ôn lại những điều kỳ diệu do Windows XP đem tới trước khi hệ điều hành này chính thức nghỉ hưu.

    Giã từ DOS

    Các phiên bản từ Windows 3 cho đến Windows Me, tất cả đều chạy môi trường Windows trên nền DOS. Windows NT thay đổi điều đó, nhưng lại nhắm dành cho các quản trị viên máy chủ hơn là người dùng thông thường. Windows 2000 phát triển dựa trên NT và được cải tiến để người dùng thông thường cũng dễ sử dụng, nhưng khả năng tương thích hạn chế khiến hệ điều hành này không được ưa chuộng.

    Với XP, vai trò của DOS không còn cần cho hệ điều hành Windows nữa. Dù vậy, những ai muốn sử dụng lệnh DOS vẫn được thỏa mãn với màn hình Command Prompt.

    Chế độ nhiều người dùng

    Ngày nay, ngoại trừ iOS và phiên bản Android cho điện thoại, mọi hệ điều hành phổ biến đều hỗ trợ nhiều tài khoản người dùng. Vào năm 2001, đó là điều hiếm có.

    Mặt khác, môi trường máy chủ yêu cầu quyền admin cao hơn hẳn quyền người dùng để đảm bảo an ninh, và XP lấy khái niệm này của NT dành cho máy chủ đem áp dụng cho cả môi trường người dùng gia đình và văn phòng, cung cấp nhiều tài khoản người dùng, cho phép mỗi tài khoản có thể được cấu hình với quyền riêng của chính mình.

    An toàn với mật khẩu đăng nhập

    Cũng lấy từ Windows NT, Windows XP giới thiệu khái niệm PC được bảo vệ bằng mật khẩu cho công chúng. Đây là một bước quan trọng để PC sử dụng trong daonh nghiệp được an toàn hơn, cũng như giúp các bậc phụ huynh yên tâm không lo các tập tin cá nhân bị bọn trẻ nhòm ngó.

    Cá nhân hóa Desktop

    Điều này giờ đây quá thường, nhưng hơn 12 năm trước là cái gì đó lớn lao. Thực ra, với các phiên bản Mac OS hay Windows trước đó, bạn cũng có thể thay đổi hình nền desktop. Với Windows 95 chẳng hạn, Microsoft đã cung cấp gói tiện ích Plus Pack cho phép người dùng tùy chọn hình nền desktop và trình bảo vệ màn hình (screensaver). Nhưng XP cho phép bạn thay đổi tất cả các loại thuộc tính, chẳng hạn như phông chữ cho menu và hộp cảnh báo, rồi lưu chúng như là theme để tiện sử dụng về sau.

    Cá nhân hóa như vậy có thể khiến ai đó chỉ chuyên tâm làm việc với PC cảm thấy ngớ ngẩn, nhưng bản chất trong tên gọi PC (personal computer) chính là máy tính dùng cho cá nhân, và XP đã nhấn mạnh điều đó với người sử dụng.

    Điều khiển PC từ xa

    Tính năng Remote Desktop Connection thực sự được các chuyên gia IT đánh giá cao, nhất là khi họ phải quản lý nhiều PC.

    Khó có thể hỗ trợ mọi người hiệu quả bằng cách tới tận nơi để xử lý sự cố của máy, và Remote Desktop Connection cho phép nhân viên IT ngồi tại chỗ vẫn nhìn thấy những gì người dùng thấy trên PC của họ. Công cụ cũng hữu dụng cho những người am hiểu kỹ thuật khắc phục sự cố PC cho gia đình cha mẹ, anh em hay bạn bè.

    Mở tập tin lạ

    Vào thời Internet chưa phổ biến, đây là ý tưởng tuyệt vời của XP. Để mở một tập tin người dùng không rõ định dạng, hãy tìm một ứng dụng hoặc dịch vụ tương thích.

    Quản lý máy dễ dàng

    Windows có một lịch sử lâu dài phục vụ mọi đối tượng người dùng, từ những người “chập chững” cho đến các chuyên gia kỹ thuật. Bạn có thể tìm hiểu sâu bên trong nếu muốn, hoặc có thể chỉ cần biết sơ qua. Màn hình Computer Management của XP cho phép bạn dễ dàng quản lý máy tính của mình. Chỉ việc nhấp phải chuột vào biểu tượng My Computer và chọn Manage.

    Tự phục hồi máy tính

    Nhiễm virus, các tập tin hệ thống bị hỏng, một nhánh registry bị rối… có nhiều nguyên nhân dẫn đến máy của bạn chạy không ổn định, hoặc quá chậm, thậm chí không thể khởi động vào môi trường Windows. Tính năng System Restore trong Windows XP là một phương cách tuyệt vời để giải quyết vấn đề đó cho PC: Nó sao chụp hệ thống và lưu lại để về sau mà bạn có thể lấy lại để khôi phục trạng thái hoạt động bình thường. Kết hợp với tiện ích Backup của XP, System Restore thực sự hữu ích khi tiết kiệm thời gian và công sức khắc phục máy cho bạn.

    Từ khóa: Phan Châu