• Thứ Tư, 28/04/2004 09:00 (GMT+7)

    Công Nghiệp CNTT TP. HCM tiếp cận thị trường Mỹ

     


    Các doanh nghiệp Mỹ và Việt kiều quan tâm đến những sản phẩm và dịch vụ mà đoàn TP.HCM mang đi tiếp thị

     

    Cuối tháng Chín vừa qua, một phái đoàn gồm lãnh đạo thành phố và nhiều doanh nghiệp, do ông Nguyễn Thiện Nhân, Phó Chủ Tịch Thường Trực UBND TP.HCM dẫn đầu đã sang Mỹ, lần đầu tiên thực hiện chuyến đi 'tiếp thị' cho CNpCNTT (và nhiều ngành khác).

    Đoàn 'Mỹ du' gồm 31 người, phân thành 3 nhóm: nhóm CNTT, nhóm đầu tư và nhóm thương mại. Nhóm CNTT do ông Nguyễn Trọng, phó giám đốc Sở Khoa Học Công Nghệ & Môi Trường TP. HCM phụ trách gồm có ông Chu Tiến Dũng, giám đốc công ty Phát Triển Công Viên Phần Mềm Quang Trung (QTSC); ông Hoàng Lê Minh, giám đốc Trung Tâm Unisoft thuộc ĐHQG TP. HCM; ông Nguyễn Ngọc Mỹ, chủ tịch hội đồng quản trị công ty Phần Mềm Tiếp Thị Thể Thao (SMS), một doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài và  phóng viên tạp chí Thế Giới Vi Tính (PC World VN). So với khối thương mại và đầu tư, CNTT xem ra 'yếu thế' vì không có doanh nghiệp trong nước tham gia.

    Phải chăng:

    •  Doanh nghiệp CNTT quá 'nghèo' (chi phí cho 1 người là 3.200 USD)?

    •  Họ không có nhu cầu tiếp cận tới thị trường Mỹ? Hay là

    •  Họ nhận định rằng thị trường Mỹ đã hết hy vọng cho công nghiệp phần mềm VN? Hay là

    •  Họ không mấy tin tưởng ở hiệu quả của những hoạt động loại này? Hay là…

    Dù là lý do nào cũng khiến chúng ta phải suy nghĩ.

    Với lịch làm việc dày đặc (thời gian di chuyển chủ yếu tranh thủ vào ban đêm và sáng sớm, chính vì vậy mà phóng viên PC World VN đã lỗi hẹn với bạn đọc về bài viết này trên PC World B tháng 10/2002) nên chỉ trong 10 ngày, đoàn đã dừng lại làm việc ở hầu hết các thành phố quan trọng thuộc khu vực bờ Tây nước Mỹ: Los Angeles, San Francisco, San Jose, Seattle, San Diego và lại lộn về San Francisco, San Jose lần thứ 2.

    Các công ty Mỹ quan tâm đến vấn đề gì?

     


    PCT.Nguyễn Thiện Nhân và đoàn Việt Nam đến thăm MicroSkills

    Ngoài các buổi gặp gỡ chung giữa toàn bộ 31 thành viên với lãnh đạo và các doanh nghiệp thuộc địa phương mà đoàn đến thăm, nhóm CNTT đã có các cuộc tiếp xúc riêng với Sun Microsystems, Hewlett-Packard, Intel, Cisco, Cadence, Microsoft, MicroSkills, Lindows...

    Những ngày này, nền kinh tế Mỹ vẫn đang xuống dốc. Giá cổ phiếu của các công ty, đặc biệt là công ty CNTT, liên tục sụt giảm (một Việt kiều tâm sự đã bị mất trắng 2 triệu USD sau vụ này). Tình hình này khiến nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa không còn đủ sức lực và tâm trí quan tâm đến chuyện mở rộng đầu tư ra nước ngoài. Có lẽ vì vậy mà số doanh nghiệp đến với các buổi gặp gỡ chung không nhiều. Nhưng đối với những công ty lớn, trước tình hình kinh tế như vậy, việc tăng cường dịch chuyển thị trường tiêu thụ và sản xuất sản phẩm ra nước ngoài lại là giải pháp và đây chính là thời cơ đối với những nước như Việt Nam. Vấn đề là chúng ta phải có đủ lực để chớp lấy nó.

    Trong tập sách giới thiệu về tình hình CNTT tại TP. HCM mà đoàn mang theo có một phần quan trọng là lời nhận định của chính các công ty trong và ngoài nước đang thực hiện những hợp đồng 'outsourcing' (gia công) phần mềm về tiềm năng này của Việt Nam. Chúng ta muốn, qua những điển cứu này, khẳng định với phía bạn rằng Việt Nam có thể làm và làm tốt các dự án outsourcing. Thế mạnh về tiềm năng gia công của Việt Nam được nhấn vào hai điểm là nguồn nhân lực (giá thuê nhân công rẻ, người Việt Nam cần cù và thông minh, có khả năng tiếp thu tiếng Anh tốt…) và những chính sách ưu đãi của Nhà Nước và địa phương dành cho phát triển công nghiệp phần mềm. Việc có mặt của đại diện 2 khu trung tâm phát triển phần mềm là QTSC và Unisoft trong thành phần đoàn cũng phần nào thể hiện quyết tâm của TP. HCM trong việc xây dựng và phát triển ngành công nghiệp mới mẻ này.

    Trước chuyến đi, các thành viên trong nhóm CNTT đều cho rằng chắc chắn phía bạn sẽ quan tâm nhiều đến vấn đề cơ sở hạ tầng viễn thông tại nước ta. Vì vậy, nhóm đã có sự phân công để chuẩn bị khá kỹ những thông tin liên quan đến vấn đề này. Thế nhưng sự chuẩn bị đó hóa ra lại hơi thừa. Câu hỏi cửa miệng của các công ty mà nhóm có tiếp xúc lại là 'chất lượng và số lượng' nguồn nhân lực CNTT tại Việt Nam. Đoàn có buổi gặp gỡ với Intel, công ty đang có kế hoạch mở rộng đầu tư sang khu vực châu Á và chuyến viếng thăm Hà Nội mới đây của ông chủ tịch Craig Barrett đã cho thấy Việt Nam có nằm trong tầm ngắm của họ. Các chuyên gia tại Intel đã đặt rất nhiều câu hỏi chi tiết liên quan đến vấn đề đào tạo như chương trình giảng dạy, số trường đại học dạy CNTT, các sinh viên Việt Nam cập nhật những ngôn ngữ và công cụ mới phát sinh liên tục trên thế giới bằng cách nào… Ngày nay, Intel không chỉ được biết đến là hãng sản xuất thiết bị phần cứng mà tỷ trọng giữa sản phẩm phần cứng và phần mềm của công ty là 1/1. Đối với các sản phẩm phần mềm, công ty có xu hướng mở cơ sở tại nước ngoài. Hiện nay, tại Ấn Độ, Intel đang có trên 1.000 kỹ sư làm việc và dự kiến trong 2 - 3 năm tới sẽ tăng lên 3.000 người.

     Liệu có còn nhiều cơ hội cho công nghiệp phần mềm VN tại thị trường Mỹ? Đó là câu hỏi lớn mà chính chúng ta phải tìm câu trả lời. Bao lâu nữa thì ta có thể tạo ra khả năng đáp ứng cả về số lượng và chất lượng như ở Ấn Độ, Trung Quốc, Nga, Philippines, v.v… Trong một số cuộc làm việc của đoàn có vài doanh nghiệp phần mềm Việt Nam đang làm ăn ở thị trường Mỹ tham gia như TMA, Global Cybersoft… Đây là những minh chứng cho khả năng của công nghiệp phần mềm VN đáp ứng các đơn hàng của Mỹ. Tuy vậy niềm tin cũng chưa thật chắc chắn.


    Các thành viên nhóm CNTT đang trao đổi với đối tác tại Mỹ bên lề cuộc họp

     

    Trong một cuộc gặp gỡ chớp nhoáng bên hành lang tòa thị chính San Francisco, một nhà báo Mỹ, có lẽ là chuyên viết về đề tài CNTT, đã nói với PC World VN rằng: 'Các bạn phải có một chiến lược phát triển rất đúng đắn và quyết liệt mới có thể cạnh tranh được với Ấn Độ và Trung Quốc trong việc thu hút các dự án gia công phần mềm. Bởi vì, trong khi Việt Nam phải cần tới vai trò của Nhà Nước để tập hợp lực lượng cho các dự án cần từ vài trăm lập trình viên trở lên thì ở Ấn Độ, chỉ qua vài dòng thông báo trong mục tuyển dụng trên báo, là lập tức có cả ngàn đơn xin việc gửi đến. Còn về chất lượng, lâu nay các lập trình viên Ấn Độ, cũng như Ixrael, Nga, Ai-len, Trung Quốc vẫn được đánh giá là hàng đầu thế giới'.

    Về các hướng đầu tư trong lĩnh vực thiết bị thì điều đầu tiên họ quan tâm là hạ tầng cơ sở về đường, điện, nước. Một quan chức cao cấp người Việt ở Hewlett-Packard nói rằng Trung Quốc tạo ra các hạ tầng rất tốt, hệ thống đường cao tốc nối các khu công nghiệp, hệ thống giao thông nội khu và các hệ thống điện, nước, xử lý chất thải đều sẵn sàng. Họ đã hút hầu hết các dự án đầu tư dịch chuyển sản xuất của các công ty lớn. Tất nhiên còn thêm một lợi thế to lớn của Trung Quốc là thị trường nội địa khổng lồ.

    Tại trụ sở của Sun Microsystems ở thung lũng Silicon, PCT Nguyễn Thiện Nhân và ông Bob DeMartino, phó chủ tịch Hệ Thống Bán Hàng khu vực châu Á/Thái Bình Dương, đã chính thức công bố bản ghi nhớ giữa UBND TP. HCM và Sun Microsystems. Theo bản ghi nhớ này, hai bên sẽ hợp tác thành lập các Trung Tâm Tài Nguyên Java (Java Business Resource Center) để hỗ trợ các công ty CNTT tại TP. HCM tiếp cận với công nghệ Java và có điều kiện phát triển những sản phẩm, dịch vụ dựa trên Java; thành lập các Trung Tâm Đào Tạo Java (Java Education Center) nhằm tạo ra lực lượng lập trình viên có trình độ về công nghệ Java; ngoài ra, Sun sẽ hỗ trợ trong các dự án liên quan đến e-government (chính phủ điện tử) ở TP. HCM.

    Cũng tại Silicon Valley, một văn bản chính thức khác đã được ký kết giữa Cisco và QTSC, theo đó Cisco sẽ đầu tư một Cisco Academy (Học Viện Cisco) tại Công Viên Phần Mềm Quang Trung. Như vậy, đây sẽ là cơ sở đào tạo thứ 3 của Cisco ở Việt Nam.

    Xã Hội 'E-'

    Ai cũng biết Mỹ là cường quốc thế giới về CNTT. Thế nhưng có thực sự đặt chân đến đất nước này mới có thể hình dung được CNTT đã thâm nhập vào mọi mặt kinh tế xã hội như thế nào. Khi biết có đại diện của PC World VN tham gia trong chuyến đi, một Việt kiều là chủ của một liên hợp mua sắm (mall) ảo,  đã tìm cách tiếp cận và đặt vấn đề làm đại lý bán PC World VN cho người Việt tại đây. Anh nói một điều thật bất ngờ: không phải người Việt nào ở Hoa Kỳ cũng có thể đọc sách báo bằng tiếng Anh, trong khi họ lại buộc phải biết cách sử dụng máy tính cho cuộc sống hàng ngày, vì vậy PC World VN chắc chắn sẽ có nhiều người cần đến. Thì ra không cần thạo tiếng Anh cũng có thể sinh sống ở Mỹ nhưng nếu không thạo sử dụng máy tính thì không thể tồn tại. Có thể nói rằng Mỹ là xứ sở mà bất cứ thứ gì cũng 'e-' (viết tắt của electronic - điện tử): sân bay nào cũng có quầy check-in riêng cho hành khách dùng e-ticket (vé điện tử), địa phương nào cũng có e-lotto (xổ số điện tử) xổ vào cuối ngày. Các đấng mày râu trong đoàn đùa rằng 'đến một lúc nào đó chắc Mỹ sẽ có cả e-wife (vợ điện tử)!'.

    Chúng ta còn rất nhiều việc phải làm để  có một nguồn nhân lực CNTT mạnh, một cơ sở hạ tầng tốt. Chỉ có vậy tiếp thị mới thắng.ÿ

    Gặp người Việt ở Microsoft


    Ông Nguyễn Trọng, tổng biên tập PCWorld VN(giữa), gặp gỡ với Huy(phải) và Châu tại trụ sở Microsoft.
     

    Đoàn đến thăm đại bản doanh của công ty phần mềm hàng đầu thế giới này với mục đích tham quan là chính. Biết có phái đoàn Việt Nam, công ty đã cử 2 nhân viên người Việt tham gia trong thành phần đón tiếp. Châu là Việt kiều đã có 14 năm thâm niên làm việc cho Microsoft. Còn Huy, một chàng trai Hà Nội 27 tuổi, thì đến với Microsoft hoàn toàn thông qua con đường tuyển dụng. Huy kể 'Năm 1995, khi đó em mới ra trường và đang làm cho Trung Tâm Thông Tin, Tư Liệu Khoa Học và Công Nghệ Quốc Gia, Microsoft đã cử anh Châu về Việt Nam để tuyển một số kỹ sư phần mềm tham gia vào dự án phát triển Windows 95 phiên bản tiếng Việt. Biết thông tin, em nộp đơn đăng ký và trúng tuyển. Sau 3 tháng làm việc tại Mỹ, dự án kết thúc. Đến năm 1997, em tiếp tục được Microsoft mời tham gia làm phiên bản Windows 97 tiếng Việt tại Bangkok. Sau đó, trải qua một vài lần sát hạch nữa, công ty chính thức đặt vấn đề đưa em sang Mỹ làm việc.'

    Và thế là từ tháng 4/1998, Huy chính thức trở thành nhân viên của Microsoft. Hiện nay Huy đã được cấp Green Card (thẻ xanh), đón cả vợ con sang sống tại Seattle. Mọi thủ tục đều do công ty lo liệu. Tuy xa quê hương, cả Châu và Huy vẫn rất quan tâm đến tình hình phát triển CNTT ở nước nhà. Vừa qua, Huy đã có bài viết tham gia vào diễn đàn Unicode trên PC World B ('Unicode - Vẫn chưa có con đường riêng cho Việt Nam', trang 16, PC World B tháng 7/2002).

    Anh Thư

    ID: B0211_13