• Thứ Năm, 01/09/2005 15:47 (GMT+7)

    Khai thác nguồn lực Việt kiều

    Sự kiện nổi bật trong tháng 8/2005 chính là hội nghị "Cộng đồng người VN ở nước ngoài với sự phát triển CNTT - truyền thông nước nhà" được tổ chức tại TP.HCM. Tiềm năng chất xám của Việt kiều rất lớn mà CNTT là một lĩnh vực cụ thể...

    Sự kiện nổi bật trong tháng 8/2005 chính là hội nghị “Cộng đồng người VN ở nước ngoài với sự nghiệp phát triển CNTT - truyền thông nước nhà” được tổ chức tại TP.HCM ngày 20/8/2005. Mời bạn đọc xem thêm loạt bài chủ điểm “Khơi dòng vốn Việt về nguồn” từ trang 33 - 39 trong số này.

    Tiềm năng chất xám của Việt Kiều (VK) rất lớn mà CNTT là một lĩnh vực cụ thể. Điển hình có thể nói đến GS Trương Trọng Thi ở Pháp - một trong những “cha đẻ” của máy tính PC - đã qua đời đầu năm nay. Cộng đồng người VN ở nước ngoài hiện có khoảng 300.000 trí thức là các chuyên gia hàng đầu về CNTT, trong đó có hơn 10.000 người đang làm việc tại Silicon Valley (Mỹ). Nói đến cộng đồng này cũng là nói đến cả những du học sinh VN và người VN đang làm việc dài hạn tại nước ngoài. Còn nhớ, trong một diễn đàn về công nghiệp phần mềm (CNpPM) năm 2001 tại TP.HCM, khi mục tiêu giá trị 500 triệu USD xuất khẩu phần mềm vào năm 2005 được xác định, GS Hồ Tú Bảo – chuyên viên Viện CNTT làm việc dài hạn tại Viện Khoa Học Công Nghệ Tiên Tiến Nhật Bản đã ví von: “Kẻ đi chân đất lại muốn đóng giày bán cho thiên hạ”. Chặng đường mới được phân nửa đã thấy rõ mục tiêu đó không thể hoàn thành. Nguyên nhân chính là do nguồn nhân lực không đủ về chất lượng, kỹ năng cần thiết cùng trình độ ngoại ngữ...

    Và rồi thị trường gia công xuất khẩu phần mềm lại được xác định trọng điểm là Nhật Bản không chỉ với các DN phần mềm mà còn được nêu rõ trong dự thảo định hướng chiến lược CNpPM giai đoạn 2006 – 2010. Liệu VN có thể thành công tại thị trường này hay không và yếu tố văn hóa, ngôn ngữ cho đội ngũ lập trình viên liệu đã hội đủ? Vì lẽ đó, tốt nhất chúng ta nên tham khảo ý kiến của các chuyên gia CNTT là VK tại Nhật Bản và cả những người VN đang công tác dài hạn ở đó để xây dựng định hướng chiến lược CNpPM trong giai đoạn mới.

    Những năm qua, chúng ta đã đề cập quá nhiều đến phát triển CNTT mà ứng dụng lại chưa được đề cập một cách xứng đáng. Trong khi câu hỏi lớn “CNTT ở đâu trong đổi mới giáo dục đại học VN?” chưa được Bộ GD-ĐT chính thức trả lời thì tại hội thảo “Trí thức người VN ở nước ngoài tham gia xây dựng quê hương” do Ủy Ban về Người VN ở nước ngoài tổ chức tại Hà Nội trong hai ngày 16 và 17/8/2005, TS Nguyễn Trí Dũng - VK tại Nhật Bản đã đề xuất nên thành lập trung tâm tư vấn và liên kết đại học với DN vì mục tiêu thúc đẩy hợp tác giữa ĐH và DN VN. Theo ông, mục đích của trung tâm này là giúp cho trường đại học và DN hiểu nhau hơn để có thể giải quyết tốt các vấn đề như đào tạo lao động và ứng dụng công nghệ mới. Cũng tại cuộc hội thảo, nhiều ý kiến cho rằng chính các đại học và các tổ chức hội nghề nghiệp nên tranh thủ dịp nghỉ hè của đội ngũ trí thức VK đang công tác tại các đại học nước ngoài để họ có thể chia sẻ, cập nhật kiến thức không chỉ cho sinh viên mà cả với các đồng nghiệp trong nước. Đến đây, cần nhắc lại quan điểm của GS TSKH Đỗ Trung Tá - Bộ trưởng Bộ BCVT: “Ứng dụng CNTT-TT trong đổi mới giáo dục đại học VN là một nhiệm vụ quan trọng, thậm chí phải đi trước một bước so với việc ứng dụng CNTT-TT trong các lĩnh vực khác vì “giáo dục là quốc sách hàng đầu” của VN”. Như vậy, việc đẩy mạnh ứng dụng và phát triển CNTT trong giáo dục đại học VN không chỉ là nhiệm vụ của ngành giáo dục mà còn là trách nhiệm chung của xã hội trong đó có Bộ BCVT với vai trò là cơ quan quản lý.

    Nhìn nhận lại vấn đề, GS Chu Hảo – nguyên thứ trưởng Bộ KHCN đã thừa nhận, nhân lực cho CNTT không chỉ là kỹ sư tin học, lập trình viên mà phải có cả các bác sĩ, kỹ sư xây dựng... có hiểu biết sâu sắc về CNTT. Tin rằng ở hải ngoại, cộng đồng VK có đủ những đội ngũ như vậy và chính họ sẽ là cầu nối chuyển giao tri thức, đầu tư về đất nước cho việc ứng dụng CNTT trong mọi lĩnh vực chứ không riêng gì phát triển CNpPM. Như vậy, để đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong giáo dục đại học và nghiên cứu khoa học ở VN, chúng ta sẽ còn phải nỗ lực rất nhiều và nếu nhìn lại thì việc ứng dụng CNTT trong công tác tuyển sinh đại học, cao đẳng đã thực hiện từ năm 2002 đúng là một cuộc cách mạng về CNTT với ngành giáo dục và năm nay, các trường đã chủ động công bố điểm rất sớm qua Internet và các hệ thống nhắn tin. Chúng ta hãy chờ đợi các nhân tố tích cực sẽ xuất hiện trong thời gian tới sau những mở đầu thành công!

    Tân Khoa

    ID: B0509_6