• Thứ Ba, 07/02/2006 09:46 (GMT+7)

    Để CNTT thực sự phục vụ đất nước

    Cách đây 1 năm, đã có những dự báo cho rằng công nghiệp nội dung sẽ lên ngôi trong năm 2005. Thế nhưng thực tế cho thấy đó là điều chưa thể khẳng định. Những biểu hiện nhìn thấy mới chỉ là sự bùng nổ của các dịch vụ game online và việc thử nghiệm triển khai thủ tục hải quan điện tử.

    Cách đây 1 năm, đã có những dự báo cho rằng công nghiệp nội dung sẽ lên ngôi trong năm 2005. Thế nhưng thực tế cho thấy đó là điều chưa thể khẳng định. Những biểu hiện nhìn thấy mới chỉ là sự bùng nổ của các dịch vụ game online và việc thử nghiệm triển khai thủ tục hải quan điện tử. Định hướng cho phát triển công nghiệp phần mềm (CNpPM) giai đoạn 2006 – 2010 lại được chính tổ chức của những người trong cuộc nhắm vào game online. Liệu điều này có mâu thuẫn với mục tiêu của Chỉ Thị 58/CT-TW là phát triển ứng dụng CNTT phục vụ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước?

     
    Để phát triển CNTT trong nước cần tranh thủ chất xám của đội ngũ trí thức Việt kiều (chụp tại hội nghị "Cộng đồng người VN ở nước ngoài với sự nghiệp phát triển CNTT-TT nước nhà, TP.HCM, 10/2005)
    Vậy phải làm gì để đưa công nghiệp nội dung thực sự lên ngôi góp phần thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước? Đầu năm 2006, các trí thức Việt kiều đã có buổi giới thiệu với các đồng nghiệp trong nước và lãnh đạo TP.HCM về khoa học công nghệ tính toán (KHCNTT). Với sự phát triển của ngành khoa học này, người ta có thể xây dựng thí nghiệm ảo mô phỏng vụ nổ hạt nhân, thiết kế một cây cầu với đầy đủ các yếu tố về chịu tải, sức gió, địa chấn... và đôi lúc những giả định đặt ra trên máy tính còn quan sát được đầy đủ hơn tiến hành thí nghiệm thật. Hội đồng Nghiên Cứu Khoa Học Mỹ đã khẳng định ngành này là yếu tố chính để hỗ trợ nghiên cứu khoa học trong thế kỷ 21. Tuy nhiên, theo TS Nguyễn Đăng Hưng, Việt kiều tại Bỉ làm việc trong lĩnh vực này, điều đáng buồn là tại một hội thảo quốc tế mới đây của chuyên ngành này, VN vẫn chưa có đại biểu tham dự.

    Trước thực trạng đó, việc thành lập Viện Nghiên Cứu KHCNTT đang là đề tài tâm huyết của lãnh đạo TP.HCM và mọi việc sẽ được triển khai trong năm 2006. Ông Nguyễn Thiện Nhân – phó chủ tịch thường trực UBND TP.HCM hứa sẽ cấp ngay kinh phí cho dự án này khi cần thiết và đặt kỳ vọng đây sẽ là một viện hàng đầu khu vực trong thời gian tới về lĩnh vực này. Liệu có thể lạc quan về triển vọng của KHCNTT hay không? Chắc chắn, những công trình lớn như thủy điện Sơn La, đường Hồ Chí Minh... đều rất cần đến những tính toán, thiết kế mô phỏng quy mô lớn. Cũng cần phải nhắc lại điều mà GS Đỗ Trung Tá - Bộ Trưởng Bộ BCVT đã nhìn nhận: "CNTT không chỉ là ngành khoa học mũi nhọn cho riêng nó mà mọi ngành khoa học khác đều cần đến CNTT để có thể phát triển".

    Như vậy, để phát triển được KHCNTT, bài toán nhân lực là quyết định và sự tranh thủ chất xám của đội ngũ trí thức Việt kiều là hết sức quan trọng. Song để hình thành và phát triển đội ngũ nhân lực trong nước cho lĩnh vực này chính là cả một vấn đề cần giải quyết. Trước hết, cần phải đổi mới giáo dục đại học VN theo hướng liên ngành và đa ngành với yếu tố không thể thiếu là CNTT. Tuy nhiên, đây chính là căn bệnh trầm kha của giáo dục VN. Sự hợp tác liên ngành của giáo dục đại học VN vẫn là thực tế mờ nhạt và câu hỏi "CNTT ở đâu trong đổi mới giáo dục đại học VN?" vẫn chưa được chính thức trả lời.

    Có chăng mới chỉ thấy việc một số đại học chủ động ứng dụng e-learning và Bộ GD-ĐT chủ trương triển khai học liệu mở của Học Viện Công Nghệ Masachusets (MIT) trên mạng. GS Bành Tiến Long - thứ trưởng Bộ GD-ĐT khẳng định đây là một trong những giải pháp để nâng cao chất lượng giáo dục đại học VN. TS Quách Tuấn Ngọc – giám đốc Trung Tâm Tin Học Bộ GD-ĐT cho rằng, vấn đề cốt lõi của việc triển khai học liệu mở tại VN không phải là "công nghệ nước ngoài" mà là ở sự nhiệt thành, ý thức trách nhiệm của đội ngũ giảng viên. GS Hồ Tú Bảo – chuyên viên Viện CNTT làm việc dài hạn tại Nhật Bản cũng cho rằng không phải cứ nhập khẩu chương trình đào tạo của nước ngoài là VN có ngay đại học đẳng cấp quốc tế, điều quan trọng hơn là người thầy phải luôn đi sát với thực tế phát triển của chuyên ngành đó để dẫn dắt sinh viên.

    Vậy đâu là nguồn nhân lực đích thực cho ứng dụng và phát triển CNTT để phục vụ đất nước? Chắc chắn bên cạnh nguồn nhân lực phát triển CNpPM mà các DN đang có nhu cầu rất lớn thì nguồn nhân lực cho ứng dụng CNTT cũng quan trọng không kém. Hy vọng, những lời giải cho bài toán nhân lực này sẽ được tìm thấy trong những tổng kết, đánh giá chính thức về 5 năm thực hiện Chỉ Thị 58/CT-TW của Bộ Chính Trị.

    Tân Khoa

    ID: B0602_7