• Thứ Sáu, 12/06/2009 09:44 (GMT+7)

    Luật CNC: cần sớm có hướng dẫn chi tiết

    Ngày 11/6/2009, tại TP.HCM đã diễn ra hội thảo “Chuẩn bị triển khai luật Công Nghệ Cao (CNC)”, do BQL khu CNC, sở Khoa Học và Công Nghệ TP.HCM tổ chức.

    Hội thảo đã thu hút trên 100 đại biểu gồm: đại diện của bộ Khoa Học và Công Nghệ KHCN), các sở ngành liên quan, ĐH Quốc Gia TP.HCM, các viện, ban quản lý một số dự án có liên quan đến hoạt động CNC trên địa bàn TP.HCM, các thành viên hội đồng Khoa Học khu CNC và đại diện các doanh nghiệp (DN) hoạt động trong các lĩnh vực CNC (trong và ngoài nước).

    Quang cảnh hội thảo.
    Thẩm định dự án: tiêu chí chưa đầy đủ

    Bà Lê Thị Thanh Mỹ, đại diện ban quản lý khu CNC TP.HCM cho biết, tính đến tháng 5/2009, có 37 giấy phép được cấp để vào khu CNC TP.HCM, với tổng số vốn đầu tư cam kết là 1,7188 tỷ đô la Mỹ (khoảng 30 nghìn tỷ đồng). Khu CNC TP.HCM bước đầu đã thu hút được một lượng DN đáng kể vào hoạt động.

    Tuy nhiên, theo bà Mỹ, khu CNC đang gặp phải vướng mắc trong việc thẩm định dự án, do chưa có tiêu chí đầy đủ nên không có cơ sở để thẩm định. Quy định của Nhà Nước đề cập đến các tiêu chí đối với DN sản xuất công nghiệp CNC còn chung chung, khó áp dụng (các tiêu chí này) cho các dự án thuộc loại hình khác như: dịch vụ CNC; đào tạo; nghiên cứu và riển khai (R&D); công nghiệp hỗ trợ CNC. Vì vậy, một số dự án đã được xem xét đưa vào khu CNC do yêu cầu đáp ứng hoạt động cũng như dự báo phát triển nhưng không thể thẩm định theo tiêu chí sản xuất CNC. 

    Luật Công Nghệ Cao được Quốc Hội khoá XII thông qua tại kỳ họp  thứ 4 ngày 13/11/2008 và có hiệu lực từ ngày 1/7/2009 gồm có 6 chương, 35 điều với phạm vi điều chỉnh về các hoạt động CNC, chính sách, biện pháp khuyến khích, thúc đẩy hoạt động CNC.
    “Thẩm định dự án còn thiếu định hướng, chưa có hướng phát triển lĩnh vực này từ chiến lược quốc gia để làm cơ sở, ví dụ: CNTT ưu tiên đi vào mũi nhọn nào? Công nghệ sinh học định hướng cho điều trị hay chẩn đoán, vi sinh, y sinh hay tế bào gốc… Mặt khác, việc xác định ưu tiên cho CNC cũng chưa rõ ràng. Khi cần cân nhắc giữa dự án có công nghệ nổi trội nhưng sản lượng còn thấp so với dự án có quy mô lớn, sản lượng lớn, thuộc tập đoàn có CNC (chưa đưa ngay công nghệ tiến tiến nhất của họ vào) thì lựa chọn ưu tiên nằm ở đâu?”, bà Mỹ nói.

    Danh mục sản phẩm để thẩm định chưa bao trùm hết. Vẫn còn những sản phẩm nằm ngoài danh mục chưa có hướng dẫn… Bà Mỹ còn nêu các khó khăn về hạ tầng kỹ thuật như điện, viễn thông, Internet, xử lý nước thải chưa phát triển đồng bộ. Bà đề xuất Nhà Nước cần nhanh chóng có hướng dẫn thi hành luật, xử lý cụ thể và chi tiết (tránh chung chung) để có tính khả thi. Đồng thời có hướng dẫn lộ trình thực hiện, yêu cầu cam kết từ nhà đầu tư, xây dựng đội ngũ và hoàn chỉnh quy trình thực hiện từ phía quản lý…

    Cấm nhân viên nghỉ việc làm việc ngay cho đối thủ cạnh tranh

    Ông Lâm Vũ Thao, giám đốc pháp lý của công ty TNHH Intel Products Việt Nam cho biết, Intel rất phấn khởi khi luật CNC có quy định điều chỉnh 2 hành vi: Vi phạm quyền SHTT về CNC và tiết lộ, cung cấp trái pháp luật bí mật về CNC.

    Tuy nhiên, ông Thao cho rằng, một DN CNC có thể sở hữu nhiều quyền SHTT khác nhau và không phải quyền nào cũng liên quan đến CNC. Khi luật CNC quy định cấm “vi phạm quyền sở hữu trí tuệ (SHTT) về CNC”, câu hỏi đặt ra là: còn vi phạm các quyền SHTT không trực tiếp liên quan đến CNC thì sao, có bị cấm không(?!). Quy định như trên vô tình thu hẹp phạm vi bảo hộ quyền SHTT. Theo luật SHTT, tất cả quyền SHTT đều được pháp luật bảo hộ, không phân biệt có liên quan đến CNC hay không, do đó mọi vi phạm quyền SHTT đều phải bị cấm. Điều này cần xem xét lại cho phù hợp với luật SHTT và để thể hiện tinh thần bảo hộ mọi quyền SHTT, không nhất thiết chỉ liên quan đến CNC…

    Các doanh nghiệp hoạt động trong khu CNC TP.HCM thảo luận bên lề hội thảo.

    “Luật đã quy định những hành vi bị cấm như nói ở trên. Vậy nên nếu có vi phạm xảy ra với công ty thì phải xử lý sao cho có tính răn đe, ngăn ngừa những hành vi tương tự. Điểm này văn bản hướng dẫn Luật cần đề ra những biện pháp chế tài thích hợp. Nếu chỉ có cấm mà không có chế tài, quy định cấm sẽ không có tác dụng và các vi phạm sẽ tiếp tục tái diễn về lâu dài”, ông Thao nói.

    Ông Thao đề nghị thêm: "Văn bản hướng dẫn luật CNC cần đưa ra những hạn chế cụ thể về việc nhân viên của DN CNC chuyển sang làm việc cho đối thủ cạnh tranh, hoặc góp vốn, quản lý hoặc thành lập công ty trong cùng lĩnh vực. Nhân viên của một DN CNC nếu có tiếp xúc với bí mật CNC nên đưa vào diện cấm làm việc cho đối thủ cạnh tranh ngay sau khi vừa mới nghỉ việc tại DN thứ nhất một khoảng thời gian nhất định từ 3 hay 5 năm để tránh rò rỉ thông tin mật".

    Ưu đãi thuế thu nhập cá nhân

    Thuế thu nhập cá nhân cũng đang là một vấn đề nóng. Ông Thao cho rằng, theo quy định năm 2004, người lao động Việt Nam làm việc tại các DN trong khu CNC được ưu đãi về thuế thu nhập cá nhân theo hình thức đóng thuế theo thuế suất dành cho người nước ngoài. Đây là chính sách rất tốt, giúp các DN CNC có điều kiện thu hút lao động Việt Nam trình độ cao. Tuy nhiên, kể từ ngày 1/1/2009, theo luật Thuế Thu Nhập Cá Nhân mới, ưu đãi trên mặc nhiên không còn nữa, các DN CNC mất đi một lợi thế quan trọng trong thu hút nhân tài.

    Luật CNC có quy định dành ưu đãi cao nhất về thuế thu nhập cá nhân cho nhân lực CNC. Ông Thao đề nghị, các văn bản hướng dẫn luật CNC cần làm rõ điều này. Liệu có nên có thuế suất riêng cho nhân lực CNC hoặc đơn giản hơn là có quy định giảm trừ, có thể gọi là giảm trừ CNC (tương tự như khoản giảm trừ cho bản thân hoặc người phụ thuộc). Mức giảm trừ này nên được tính toán như thế nào để tương đương với ưu đãi theo quy định cũ năm 2004. Có như vậy, các DN CNC mới có thể tái lập được lợi thế trong việc thu hút nhân tài…

     

    “Những ý kiến đóng góp trên sẽ góp phần làm rõ một số vấn đề thực tiễn liên quan đến 2 mục tiêu tiên quyết và quan trọng. Thứ nhất là thu hút đầu tư FDI từ các tập đoàn, công ty CNC uy  tín trên thế giới, qua đó, thúc đẩy hoạt động CNC, xây dựng hình ảnh, quảng bá cho một khu CNC mới hình thành. Thứ hai là mục tiêu chiến lược, đích đến của khu CNC là “sáng tạo ra công nghệ từ năng lực nội sinh” thông qua sự kết hợp các hoạt động R&D, đào tạo, ươm tạo DN CNC, hình thành lực lượng sản xuất mới có chất lượng cao, có khả năng tiến tới nghiên cứu, sáng tạo CNC từ năng lực nội sinh, từ đó để Bộ, ngành có liên quan - trước hết là bộ KHCN xem xét xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật hướng dẫn thi hành luật CNC như Nghị dịnh, Thông tư, Quyết định, chương trình quốc gia phát triển CNC, khu CNC nói chung và khu CNC TP.HCM nói riêng. Qua đó giúp ban quản lý hoàn hành nhiệm vụ được giao mà trước mắt là thực hiện thành công chương trình hành động thực hiện công trình trọng điểm khu CNC được đại hội Đảng Bộ TP. HCM khóa VIII thông qua, trong đó một số chỉ tiêu cụ thể liên quan như: thu hút 10 công ty đầu tư trực tiếp nước ngoài có uy tín về KHCN trong 5 lĩnh vực ưu tiên; thu hút 50 TS, ThS giỏi cho 5 phòng thí nghiệm trọng điểm…”, tiến sĩ Lê Bá Hỷ, trưởng ban quản lý khu Công Nghệ Cao TP.HCM.

     


    Hải Thanh

    ID: O0906_1